Trước tình hình mưa lũ diễn biến phức tạp tại miền Trung, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã chủ trì cuộc họp khẩn trực tuyến từ Nam Phi để chỉ đạo công tác ứng phó, cứu hộ, bảo đảm an toàn dân cư và hạ tầng trọng yếu. Các bộ, ngành và địa phương được yêu cầu kích hoạt cao nhất các phương án phòng chống thiên tai.

Cuộc họp được tổ chức trực tuyến từ đầu cầu Nam Phi với đầu cầu Trụ sở Chính phủ và các tỉnh Khánh Hoà, Gia Lai, Đắk Lắk, Lâm Đồng, Tây Ninh; Ban chỉ huy phòng thủ dân sự Quân khu 5. Chủ trì ở đầu cầu Trụ sở Chính phủ là Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc.

Cùng dự có 4 Phó Thủ tướng: Bùi Thanh Sơn, Nguyễn Chí Dũng, Hồ Quốc Dũng ở đầu cầu Trụ sở Chính phủ; Phó Thủ tướng Mai Văn Chính tại đầu cầu Tây Ninh. Cùng dự còn có các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ; lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan Trung ương; các thành viên Ban Chỉ đạo phòng thủ dân sự Quốc gia và lãnh đạo các tỉnh.

MƯA LŨ VƯỢT LỊCH SỬ, THIỆT HẠI NẶNG NỀ, CÁC NGÀNH HUY ĐỘNG LỰC LƯỢNG ỨNG PHÓ

Báo cáo nhanh về tình hình mưa lũ tại khu vực Trung Bộ, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng cho biết từ ngày 16/11 đến nay, tại Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng đã xảy ra mưa lũ lớn, trong đó tại Đắk Lắk và Khánh Hòa đã xảy ra mưa lũ vượt lịch sử.

Từ ngày 21/11, mưa đã giảm; mực nước các sông đã xuống mức báo động 1. Hiện tình Đắk Lắk còn ngập tại 4 xã (Hòa Xuân, Đông Hòa, Hòa Thịnh, Hòa Mỹ); Khánh Hòa còn ngập 87 hộ tại các xã Diên Điền, Hòa Trị; Lâm Đồng còn ngập 127 hộ tại các xã Nam Đà, Cát Tiên. Dự báo, mưa lớn dịch chuyển ra khu vực Huế - Quảng Ngãi và đến ngày 25/11 mưa sẽ giảm.

Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì cuộc họp khẩn trực tuyến với các bộ, ngành, cơ quan, địa phương qua các điểm cầu trong nước về tình hình mưa lũ và tiếp tục ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai tại các tỉnh miền Trung - Ảnh: VGP

Mưa lũ đã gây thiệt hại rất nghiêm trọng, làm 102 người chết, mất tích. Ngoài ra, có 1.154 nhà bị hư hỏng, thiệt hại hơn nhất 186.000 nhà bị ngập; trên 80.000 ha lúa, hoa màu bị thiệt hại; trên 3,2 triệu con gia súc, gia cầm bị chết, cuốn trôi; 24 vị trí trên các tuyến quốc lộ bị sạt lở, ách tắc; đường sắt qua Đắk Lắk, Khánh Hòa tạm dừng hoạt động; nhiều công trình hạ tầng giao thông, thủy lợi, giáo dục, y tế bị thiệt hại. Ước tính thiệt hại sơ bộ ban đầu 9.035 tỷ đồng (Quảng Ngãi 650 tỷ đồng, Gia Lai 1.000 tỷ đồng, Đắk Lắk 5.330 tỷ đồng, Khánh Hòa 1.000 tỷ đồng, Lâm Đồng 1.055 tỷ đồng).

Về công tác chỉ đạo ứng phó, khắc phục, Lãnh đạo Đảng, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các Bộ, ngành, địa phương tiếp tục triển khai thực hiện quyết liệt công tác ứng phó, khắc phục hậu quả mưa lũ, hỗ trợ khẩn cấp,

Các Bộ ngành, địa phương đã triển khai nghiêm túc chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ và Ban chỉ đạo phòng thủ dân sự quốc gia; triển khai quyết liệt công tác phòng, chống, khắc phục hậu quả mưa lũ, tập trung sơ tán, di dời 38.381 hộ/119.938 người, hỗ trợ lương thực, thực phẩm cho người dân vùng bị ngập lụt. Nhiều tổ chức, cá nhân, nhà hảo tâm đã tổ chức cứu trợ người dân vùng lũ.

Báo cáo tại các điểm cầu trong nước, Thượng tướng Lê Huy Vịnh, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Bộ Quốc phòng cho biết Bộ đã ban hành 12 công điện chỉ đạo các cơ quan, đơn vị ứng phó, khắc phục hậu quả mưa lũ; điều động lực lượng, phương tiện triển khai các biện pháp ứng phó, khắc phục hậu quả do mưa lũ, ngập lụt, sạt lở đất gây ra. Bộ Quốc phòng thành lập 6 Đoàn công tác chỉ đạo công tác ứng phó khắc phục hậu quả do mưa lũ. Tính đến ngày 22/11/2025, Bộ Quốc phòng đã điều động 44.668 lượt cán bộ, chiến sĩ và dân quân tự vệ và 2.231 lượt phương tiện giúp nhân dân khắc phục hậu quả mưa lũ.

Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết về công tác chỉ đạo, điều hành, Bộ Y tế đã có 2 công điện chỉ đạo các Sở Y tế các địa phương bị ảnh hưởng chủ động, tập trung ứng phó với mưa lũ.

Bộ Y tế yêu cầu Sở Y tế các tỉnh, thành phố bị ảnh hưởng bởi mưa lũ tổ chức trực chuyên môn, trực cấp cứu 24/24; sẵn sàng thu dung cấp cứu cho nạn nhân do mưa lũ gây ra; phối hợp với các lực lượng tại địa phương để tiếp cận các khu dân cư bị ngập sâu, chia cắt nhằm hỗ trợ y tế kịp thời khi có yêu cầu; bảo đảm an toàn tuyệt đối cho nhân viên y tế trong quá trình tham gia ứng phó thiên tai.

Các Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc, Bùi Thanh Sơn, Nguyễn Chí Dũng tham dự cuộc họp tại điểm cầu trụ sở Chính phủ - Ảnh: VGP

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Thị Bích Ngọc cho biết Bộ Tài chính đã trình Thủ tướng Chính phủ xem xét quyết định cấp 1310 tỷ đồng để hỗ trợ 4 địa phương gồm Đắk Lắk: 380 tỷ đồng, Gia Lai: 480 tỷ đồng, Khánh Hòa: 250 tỷ đồng, Lâm Đồng: 200 tỷ đồng.

Báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn cho biết, Bộ Xây dựng đã ban hành các Công điện để tập trung ứng phó lũ đặc biệt lớn tại Khánh Hòa, Đắk Lắk và Gia Lai, trong đó, Bộ Xây dựng đã chỉ đạo thủ trưởng các cơ quan, đơn vị căn cứ chức năng, nhiệm vụ tổ chức theo dõi, cập nhật, nắm chắc tình hình diễn biến của mưa lũ tại khu vực Trung Bộ.

CÁC ĐỊA PHƯƠNG THIỆT HẠI NẶNG NỀ DO MƯA LŨ

Tại cuộc họp, đại diện lãnh đạo các địa phương đã có các báo cáo nhanh về tình hình khắc phục hậu quả mưa lũ.

Đại diện lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk cho biết, tình hình lũ lụt trong đợt này đã vượt vũ lịch sử từ 1 đến 1,5 mét và vượt báo động 3 nhiều nơi từ 5 đến 7 mét, dù hiện tại mưa đã ngớt nhưng vẫn còn mưa và ngập tại 4 xã phường. Thiệt hại về người tại Đắk Lắk rất lớn với 65 người bị chết và mất tích (trong đó có 55 người chết và 10 người mất tích).

Toàn bộ các xã phường phía đông tỉnh (tỉnh Phú Yên cũ), bị ngập sâu 100%, và khoảng 80 đến 90% các nhà cấp bốn đang bị ngập rất sâu. Ngoài ra, toàn bộ diện tích sản xuất nông nghiệp khoảng 180.000 ha cũng bị thiệt hại.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng và các đại biểu tham dự cuộc họp tại điểm cầu trụ sở Chính phủ - Ảnh: VGP

Tỉnh đã huy động khoảng 21.000 người lực lượng chức năng (gần 8.000 quân đội, hơn 6.000 công an) cùng phương tiện để hỗ trợ, đã tiếp cận được 100% các hộ dân và thiết lập nhiều bếp ăn tập thể tại các xã phường. Tỉnh kiến nghị Trung ương tiếp tục hỗ trợ thêm 500 tỷ đồng để khắc phục cấp bách và xin cấp thêm 2.000 tấn gạo nữa từ dự trữ quốc gia.

Bí thư Tỉnh ủy Khánh Hòa báo cáo rằng nước đã rút nhanh từ chiều tối ngày 21/11 và đến sáng ngày hôm qua, tỉnh đã tiếp cận đến toàn bộ các điểm úng ngập. Thiệt hại rất nghiêm trọng về người và tài sản, với 15 người chết, 20 người bị thương và 1 người mất tích. Có trên 16.000 hộ dân bị ảnh hưởng, với số người dân ảnh hưởng trên 50.000 người; hầu hết nhà dân ở các vùng ngập lụt khi trở lại cơ bản không còn gì. Thiệt hại về tài sản công sơ bộ khoảng 5.100 tỷ đồng và con số này là chưa đầy đủ.

Tỉnh đã khôi phục cơ bản điện, nước sinh hoạt và viễn thông, đồng thời huy động tổng thể trên 16.600 quân nhân, gần 10.000 cán bộ chiến sĩ công an và trên 10.000 lực lượng của địa phương tham gia chống lũ và cứu giúp người dân.

Đại diện tỉnh Gia Lai báo cáo rằng hiện nay nước đã rút và không còn điểm ngập. Thiệt hại ước tính khoảng 1.200 tỷ đồng, với 3 người chết, 1 người mất tích, 3 người bị thương. Gia Lai đã đảm bảo 100% người dân không bị thiếu đói, thiếu rét.

Gia Lai kiến nghị xin thêm thuốc tiêu độc khử trùng để khắc phục môi trường sau lũ, xin thêm 1.000 tấn gạo và đề xuất hỗ trợ kinh phí thêm khoảng 200 đến 300 tỷ đồng. Đặc biệt, tỉnh cũng đề nghị Chính phủ có chính sách căn cơ để sớm xây dựng các khu tái định cư mới nhằm di dời toàn bộ người dân ở các khu vực triều cường và sạt lở.

Lãnh đạo tỉnh Lâm Đồng báo cáo lượng mưa lớn trong đợt này là chưa từng có sau 35 năm. Tỉnh có 5 người bị chết (trong đó 3 người do cây đổ) và 1 người bị thương, hàng nghìn hộ dân bị ngập nặng, 80 căn nhà bị trôi và khoảng 300 ha đất nông nghiệp cây công nghệ cao bị hư hại. Vấn đề đặc biệt quan tâm là việc sạt lở đất ở các cung đường lên Đà Lạt, nhưng hiện tại cơ bản các con đường về Đà Lạt đã được khơi thông.

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính dự họp tại điểm cầu trụ sở UBND tỉnh Tây Ninh - Ảnh: VGP

Tỉnh đang tập trung khắc phục sạt lở đèo Mimosa và đèo Prenn để đi tạm trong khoảng 10 ngày nữa. Lâm Đồng khẳng định tất cả người dân trên địa bàn đã đảm bảo được cuộc sống ổn định, không đói, không rét.

Về kiến nghị, tỉnh đề nghị Bộ Công Thương kiểm soát việc xả lũ của các hồ đập, và đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng phối hợp, khảo sát toàn bộ các hồ đập và tổ chức di dân khỏi các khu vực hạ lưu nguy hiểm. Tỉnh cũng đề nghị Chính phủ có cơ chế đặc biệt trong vấn đề đất đai để tổ chức tái định cư cho người dân. Ngoài ra, Lâm Đồng đề nghị Ngân hàng Nhà nước có chính sách về giãn nợ, phân nợ cho người dân vay vốn nông nghiệp bị thiệt hại.

CHỈ ĐẠO KHẨN CỦA THỦ TƯỚNG: BÁM SÁT ĐỊA BÀN, ƯU TIÊN AN TOÀN NGƯỜI DÂN

Sau khi nghe báo cáo tình hình, trao đổi về các nhu cầu cần hỗ trợ, cứu trợ, nhất là các điểm bị chia cắt tại các địa phương; tình hình các tuyến giao thông, hệ thống điện, viễn thông, hạ tầng trường lớp, trạm y tế; việc cấp phát hỗ trợ kinh phí, lương thực cho các địa phương, kết luận cuộc họp, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính yêu cầu các bộ, ngành, địa phương thực hiện nghiêm, hiệu quả các chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Tổng Bí thư Tô Lâm, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ liên quan phòng chống, khắc phục hậu quả mưa lũ, trong đó ưu tiên tiếp cận những nơi đang bị chia cắt.

Thủ tướng Chính phủ giao các Phó Thủ tướng Chính phủ tiếp tục bám sát tình hình, chỉ đạo công tác khắc phục hậu quả mưa lũ theo địa bàn phân công theo thẩm quyền, nếu vượt thẩm quyền thì báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giải quyết.

Trong đó, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hoà Bình phụ trách tỉnh Đắk Lắk, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long phụ trách tỉnh Gia Lai, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng phụ trách tỉnh Khánh Hoà; Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính phụ trách tỉnh Lâm Đồng.

Đây là lần thứ hai, trong chuyến công tác thăm chính thức Kuwait và Algeria, tham dự Hội nghị Thượng đỉnh G20, Thủ tướng chủ trì cuộc họp trực tuyến với trong nước về tình hình mưa lũ, ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai, sau cuộc họp ngày 20/11 từ Algeria - Ảnh: VGP

Các địa phương phân công lãnh đạo xuống tận các điểm nóng ở các xã, phường để trực tiếp nắm tình hình và chỉ đạo, khắc phục hậu quả, trên tinh thần bám sát địa bàn, bám sát nhân dân, bám sát sự chỉ đạo của Trung ương, nhanh chóng ổn định tình hình, ổn định sinh hoạt, ổn định sản xuất, kinh doanh.

Cho biết, trong tiếp xúc với Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Thủ tướng Chính phủ đã đề nghị WHO hỗ trợ Việt Nam trong khắc phục hậu quả mưa lũ, Tổng Giám đốc WHO đã nhận lời, Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Y tế phối hợp với Bộ Ngoại giao gửi yêu cầu WHO kịp thời, đề nghị hỗ trợ những vấn đề khẩn cấp cần thiết.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu hoàn thành thủ tục trước 10 giờ ngày 23/11/2025, thực hiện hỗ trợ thêm kinh phí cho tỉnh Đắk Lắk 500 tỷ đồng, tỉnh Gia Lai 150 tỷ đồng, Khánh Hoà 150 tỷ, Lâm Đồng 300 tỷ đồng; hỗ trợ gạo cho Đắk Lắk 2.000 tấn, Gia Lai 1.000 tấn, Lâm Đồng 1.000 tấn. Thủ tướng nhắc nhở các địa phương thông báo các địa chỉ tiếp nhận hỗ trợ thống nhất, tập trung, trật tự và phân bổ hỗ trợ công khai, minh bạch, công bằng, hợp lý.

Chỉ đạo Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Hội Cựu Chiến binh, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh huy động lực lượng hỗ trợ nhân dân sửa chữa nhà cửa, vệ sinh môi trường cho nhân dân, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu rà soát lại những hộ có nhà bị sập, đổ, lũ cuốn trôi, bố trí nơi ở tạm cho người dân; hỗ trợ, hoàn thành sửa chữa nhà cho người dân trước 30/11/2025; đồng thời xây dựng đề án dựng nhà cho người mất nhà cửa xong trước 31/1/2026 để đến trước Tết Nguyên đán năm 2026 người dân có nhà đón Tết.

Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng các địa phương rà soát, đề xuất sửa chữa trường lớp tại các cơ sở giáo dục, càng sớm càng tốt; cùng với đó tổng hợp, hỗ trợ học sinh sách vở cho các cháu đến trường. Bộ Y tế phối hợp với các địa phương khôi phục các thiệt hại, tổ chức hoạt động khám chữa bệnh cho người dân xong trước 30/11/2025; huy động tối đa lực lượng tại chỗ làm vệ sinh môi trường, phòng chống dịch bệnh, ổn định tình hình nhân dân; đảm bảo an ninh, an toàn, an dân.

Nhấn mạnh con người là trên hết, trước hết, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các địa phương kịp thời chia sẻ, hỗ trợ các gia đình bị chết, mất tích, bị thương; khôi phục sản xuất, kinh doanh; chi trả bảo hiểm cho người dân, doanh nghiệp; cung cấp giống cây con, khôi phục sản xuất, kinh doanh; kiểm tra lại, không để bất cứ địa phương nào bị chia cắt; nắm lại tình hình, hỗ trợ lương thực, thực phẩm, nhu yếu phẩm, quần áo để người dân không thiếu ăn, thiếu mặc; huy động các doanh nghiệp vận tải hỗ trợ vận chuyển hàng hoá, trang thiết bị hỗ trợ các địa phương.

Nhắc nhở lãnh đạo các bộ, ngành, địa phương không tham gia các hoạt động chưa cần thiết, tập trung cao độ cho việc hỗ trợ các địa phương khắc phục hậu quả thiên tai; đồng thời xử lý các vấn đề theo tình trạng khẩn cấp, Thủ tướng Phạm Minh Chính chỉ đạo theo dõi, vận hành hệ thống hồ đập đảm bảo an toàn; khôi phục lại toàn bộ hệ thống giao thông; khôi phục điện sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh; khôi phục hệ thống viễn thông, thông tin liên lạc không để gián đoạn khách hàng; có gói tín dụng hỗ trợ cho người dân, doanh nghiệp khôi phục sản xuất, kinh doanh; có chính sách giãn, hoãn, khoanh nợ cho người dân, doanh nghiệp bị thiệt hại nặng do mưa lũ; cung ứng hàng hoá, kiểm soát giá cả các mặt hàng thiết yếu không để thiếu hàng, găm hàng, đội giá…

Thủ tướng yêu cầu tổng hợp lại thiệt hại để trên cơ sở đó đề xuất giải pháp nhằm bù lại ảnh hưởng, đảm bảo mục tiêu tăng trưởng năm 2025, Thủ tướng Chính phủ lưu ý các cơ quan truyền thông bám sát địa bàn, tập trung phản ánh tình hình; công tác chỉ đạo, lãnh đạo của Đảng, Nhà nước; đồng thời hướng dẫn, khuyến cáo về phòng, chống, khắc phục hậu quả mưa lũ đảm bảo tính liên tục, hệ thống, đồng bộ, thống nhất.

Giao việc rõ cho từng bộ, ngành trong việc hỗ trợ các địa phương khắc phục hậu quả thiên tai, Thủ tướng Chính phủ lưu ý, các tỉnh, thành phố được Bộ Chính trị phân công giúp các tỉnh bị thiệt hại do thiên tai phối hợp rà soát, hỗ trợ và tiếp nhận, phân bổ hiệu quả, tránh lãng phí; đề nghị Mặt trận Tổ quốc Việt Nam kêu gọi cán bộ, chiến sĩ, đồng bào ta ở trong và ngoài nước tiếp tục chia sẻ, ủng hộ nhân dân vùng bão lũ; đồng thời phân bổ hỗ trợ hợp lý, hiệu quả.

-Lý Hà

Hơn 20 doanh nghiệp cùng hàng nghìn vị trí tuyển dụng đã được giới thiệu tại ngày hội tư vấn việc làm và khởi nghiệp năm 2025 diễn ra tại Quảng Trị, tạo thêm lựa chọn cho thanh niên trong định hướng nghề nghiệp và tiếp cận thị trường lao động.

Ngày 22/11, tại Trung tâm Dịch vụ việc làm Thanh niên tỉnh Quảng Trị, ngày hội do Tỉnh đoàn Quảng Trị  phối hợp với Văn phòng Tư vấn Quản lý dự án và Ban Quản lý Dự án cải thiện thu nhập và nguồn nhân lực tỉnh Quảng Trị tổ chức, thu hút gần 1.000 học sinh, sinh viên, đoàn viên, thanh niên và người lao động, trong đó có nhiều thanh niên vừa hoàn thành nghĩa vụ quân sự và công an trở về địa phương.

Hoạt động được triển khai với mục tiêu tăng cường tư vấn nghề nghiệp, mở rộng cơ hội việc làm và khơi dậy tinh thần khởi nghiệp trong giới trẻ. Đồng thời, chương trình cũng tạo dựng cầu nối giữa các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và doanh nghiệp, hướng đến việc tuyển sinh cho các trường đào tạo nghề chất lượng cao, cũng như hỗ trợ người học tiếp cận việc làm sau khi ra trường.

Năm nay, hơn 20 doanh nghiệp tham gia tuyển dụng trực tiếp với trên 1.000 vị trí việc làm và 500 chỉ tiêu học nghề, xuất khẩu lao động. Danh mục tuyển dụng đa dạng, trải rộng từ các ngành sản xuất như dệt, may, xây dựng, hàn, điện đến nhóm việc làm văn phòng gồm nhân viên kinh doanh, bán hàng, nhập kho, môi trường, công nghệ thông tin và marketing. Nhiều doanh nghiệp lớn như VinFast và các tập đoàn kỹ thuật điện – xây dựng, viễn thông, nhà hàng – khách sạn cũng tham gia tìm kiếm lao động kỹ thuật và lao động phổ thông.

Đoàn viên, thanh niên tham gia đối thoại tại ngày hội. Ảnh: Lê Mai

Ngoài nhu cầu tuyển dụng trong nước, ngày hội còn giới thiệu hơn 500 chỉ tiêu đào tạo nghề, du học và việc làm tại các thị trường giàu tiềm năng như Hàn Quốc, Nhật Bản, Đức, Canada và Đài Loan. Những thông tin này mở ra cơ hội đáng kể cho thanh niên mong muốn nâng cao chuyên môn, tiếp cận môi trường làm việc quốc tế.

Phát biểu tại chương trình, ông Đinh Trung Hiếu, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh đoàn Quảng Trị khẳng định: “Ngày hội tư vấn việc làm và khởi nghiệp cho thanh niên năm 2025 là bước khởi đầu quan trọng, thể hiện quyết tâm của tỉnh trong việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường lao động trong nước và quốc tế cho thanh niên Quảng Trị”.

Trong khuôn khổ sự kiện, gần 1.000 bạn trẻ đã tham dự buổi chia sẻ chuyên đề về hướng nghiệp và khởi nghiệp do Tiến sĩ Trần Tự Lực, Trưởng khoa Kinh tế – Du lịch, Trường Đại học Quảng Bình trình bày. Chuyên mục “Đối thoại với thanh niên” diễn ra sôi nổi khi đại diện Sở Nội vụ, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và doanh nghiệp xuất khẩu lao động trực tiếp giải đáp những vấn đề liên quan đến chính sách việc làm, đào tạo nghề và xu hướng thị trường lao động.

Nhiều gian hàng tư vấn nghề nghiệp được bố trí tại khu vực trung tâm, giúp thanh niên tiếp cận thông tin tuyển dụng phù hợp năng lực, được hỗ trợ viết hồ sơ, hướng dẫn kỹ năng phỏng vấn và định hướng lộ trình phát triển nghề nghiệp. Khu vực trưng bày sản phẩm khởi nghiệp của thanh niên Quảng Trị cũng thu hút đông đảo người tham quan, trở thành địa điểm truyền cảm hứng cho những bạn trẻ đang ấp ủ ý tưởng lập nghiệp.

-Nguyễn Thuấn

Ngày 22/11, Đoàn công tác của Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội đã tới Nghệ An khảo sát thực địa và làm việc với các cơ quan liên quan, chuẩn bị cho quá trình thẩm tra Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi Dự án cao tốc Vinh – Thanh Thủy.

Dự án cao tốc Vinh – Thanh Thủy thuộc quy hoạch mạng lưới đường bộ quốc gia giai đoạn 2021 – 2030, tầm nhìn 2050 theo Quyết định số 1454/QĐ-TTg. Tuyến có điểm đầu tại Cửa Lò, điểm cuối kết nối cửa khẩu Thanh Thủy, chiều dài khoảng 85 km.

Được xác định là dự án quan trọng quốc gia, tuyến cao tốc đóng vai trò then chốt trong việc kết nối với cao tốc Bắc – Nam phía Đông, mở rộng không gian phát triển cho Nghệ An, đặc biệt là khu vực phía Tây. Khi hoàn thành, tuyến đường sẽ rút ngắn thời gian di chuyển giữa Việt Nam – Lào; đồng thời tạo động lực phát triển du lịch, công nghiệp, thương mại, logistics, khai thác khoáng sản và tăng cường tiềm lực quốc phòng – an ninh.

Tại buổi làm việc, UBND Nghệ An đề xuất triển khai giai đoạn 1, đoạn từ thành phố Vinh đến cửa khẩu Thanh Thủy. Tuyến bắt đầu tại nút giao Hưng Tây – điểm kết nối cao tốc Bắc – Nam đoạn Diễn Châu – Bãi Vọt, đi qua 9 xã với chiều dài khoảng 60 km.

Dự án được đề xuất xây dựng với quy mô 4 làn xe (B = 22 – 24,75 m). Một số đoạn đào sâu, đắp cao hoặc vị trí cầu, hầm sẽ được bố trí mặt cắt theo quy hoạch 6 làn xe (B = 29 – 32,25 m), bảo đảm quỹ đất cho mở rộng sau này. Tổng diện tích đất cần thu hồi khoảng 648 ha.

Đơn vị tư vấn báo cáo với đoàn khảo sát về điểm đấu nối dự án tại Cửa khẩu Thanh Thủy

Tổng mức đầu tư sơ bộ ước tính 23.950 tỷ đồng, thực hiện trong giai đoạn 2025 – 2030 và chia thành 10 dự án thành phần. Kế hoạch triển khai gồm: năm 2025 chuẩn bị đầu tư và giải phóng mặt bằng; năm 2026 thi công; năm 2028 cơ bản hoàn thành; năm 2029 đưa vào khai thác.

Dự án dự kiến ảnh hưởng khoảng 2.833 hộ dân, trong đó có 221 hộ phải bố trí tái định cư. Nghệ An đề xuất xây dựng 9 khu tái định cư mới tại các địa phương Hưng Nguyên, Vạn An, Nam Đàn, Xuân Lâm, Hoa Quân và Kim Bảng. Các xã có tuyến đi qua đã báo cáo phương án bố trí đất ở, đất sản xuất và hỗ trợ ổn định đời sống sau di dời.

Lãnh đạo xã Hoa Quân báo cáo với đoàn khảo sát việc bố trí tái định cư cho các hộ dân

Các đại biểu Quốc hội đánh giá cao tính cấp thiết của dự án, đồng thời đề nghị tiếp tục rà soát hướng tuyến, bổ sung đường gom và cống chui dân sinh nhằm bảo đảm giao thông thuận lợi cho người dân khi tuyến đường đi vào vận hành.

Tại buổi làm việc, ông Nguyễn Minh Sơn, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, Trưởng đoàn công tác – nhấn mạnh việc khảo sát toàn tuyến là bước quan trọng để hoàn thiện hồ sơ thẩm tra Tờ trình của Chính phủ về dự án. Hồ sơ sẽ được trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội tại Phiên họp thứ 51 vào cuối tháng tới và trình xem xét tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV.

Ông Nguyễn Minh Sơn cũng đề nghị các cơ quan của Nghệ An tiếp tục chuẩn bị kỹ lưỡng các nội dung về địa chất, hướng tuyến, giải phóng mặt bằng, tái định cư và phương án huy động nguồn lực, bảo đảm dự án triển khai đúng tiến độ khi được phê duyệt.

-Nguyễn Thuấn

Trên diện tích hơn 33 ha, Dự án Khu đô thị và thương mại dịch vụ tại xã Vạn An, Nghệ An được kỳ vọng đáp ứng nhu cầu nhà ở cho 3.000 người, kết hợp thương mại, dịch vụ và không gian công cộng hiện đại.

Sở Tài chính tỉnh Nghệ An vừa công bố danh mục mời gọi đầu tư Dự án Khu đô thị và thương mại dịch vụ tại xã Vạn An, với tổng vốn đầu tư 1.104,455 tỷ đồng. Dự án dự kiến triển khai trong 7 năm và có thời gian hoạt động kéo dài 50 năm.

Dự án được xây dựng trên diện tích hơn 33 ha, hướng tới phục vụ dân số khoảng 3.000 người, kết hợp phát triển khu đô thị, dịch vụ và thương mại. Theo kế hoạch, nhà đầu tư trúng thầu sẽ xây dựng các công trình gồm: nhà ở liền kề cao 3 tầng, nhà ở liền kề kết hợp khu thương mại cao 4 tầng, các khối nhà cao 7 – 9 tầng phục vụ thương mại, cùng các công trình công cộng như nhà văn hóa, trường mầm non, hệ thống hạ tầng kỹ thuật, đường giao thông, khu cây xanh và mặt nước.

Sau khi hoàn thiện, dự án được kỳ vọng trở thành trung tâm chính trị, hành chính, kinh tế, văn hóa, xã hội và khoa học kỹ thuật của khu vực Nam Đàn (cũ), đồng thời phát triển thành trung tâm du lịch, dịch vụ trong tam giác du lịch Vinh – Cửa Lò – Kim Liên, góp phần nâng cao chất lượng sống cho người dân và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

-Nguyễn Thuấn

Sau đợt mưa lũ cuối tháng 10 và đầu tháng 11 làm xói lở nền móng khiến tường thành Đại Nội Huế bị sập, UBND thành phố vừa công bố tình huống thiên tai khẩn cấp nhằm kịp thời tổ chức bảo vệ, khoanh vùng và gia cố khu vực có nguy cơ mất an toàn.

Ngày 22/11, UBND thành phố Huế cho biết, địa phương đã ban hành quyết định công bố tình huống khẩn cấp đối với sự cố sập đổ một đoạn tường thành thuộc di tích Đại Nội Huế. Vị trí xảy ra sự cố nằm ở mặt Bắc, giáp đường Đặng Thái Thân, cách cửa Hòa Bình khoảng 180m về phía đông.

Vụ sập xảy ra vào khoảng 18 giờ 45 phút ngày 2/11, ngay sau đợt mưa lũ kéo dài cuối tháng 10 và đầu tháng 11. Đây là thời điểm khu vực Huế ghi nhận lượng mưa lớn, nước sông Hương dâng cao và tình trạng ngập úng kéo dài. Các yếu tố này khiến nền chân tường thấm nước, bị xói lở, làm kết cấu gạch vồ xuống cấp nghiêm trọng và mất khả năng chịu lực.

Theo ghi nhận, đoạn tường bị sập dài 14,2m, cao trung bình 4,3m. Khu vực xung quanh xuất hiện hiện tượng lún; hệ thống thoát nước ở chân tường đã bị bồi lấp trong thời gian dài khiến việc tiêu thoát nước hạn chế. Qua đánh giá ban đầu, kết cấu tường cũng đã suy yếu theo thời gian do phong hóa, tác động của rễ cây và rung chấn từ lưu lượng giao thông.

Ngay sau khi công bố tình huống khẩn cấp, UBND thành phố Huế yêu cầu các lực lượng chức năng triển khai biện pháp đảm bảo an toàn tại hiện trường. Lực lượng được bố trí theo dõi sát diễn biến sụt lún, tổ chức gia cố và giằng chống ở những vị trí có nguy cơ tiếp tục sập đổ. Đồng thời, thành phố đã khoanh vùng khu vực nguy hiểm, cắm biển cảnh báo, bố trí lực lượng canh gác và hướng dẫn người dân, du khách hạn chế tiếp cận.

Công tác thông tin, tuyên truyền cũng được tăng cường để người dân nắm rõ tình hình, chủ động phòng tránh rủi ro khi di chuyển gần khu vực tường thành.

UBND thành phố Huế giao Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế triển khai ngay các giải pháp khẩn cấp, đồng thời đánh giá tổng thể hiện trạng các công trình liên quan để lập phương án bảo vệ an toàn. Trung tâm cũng sẽ nghiên cứu xây dựng dự án xử lý khẩn cấp đối với đoạn tường thành bị sập, xác định quy mô can thiệp, đề xuất nguồn kinh phí và phối hợp với các sở, ngành liên quan báo cáo cấp thẩm quyền.

Khi công tác khắc phục hoàn tất và bảo đảm an toàn kết cấu, Sở Xây dựng cùng Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế sẽ tham mưu UBND thành phố Huế công bố kết thúc tình huống khẩn cấp theo đúng quy định.

-Nguyễn Thuấn

Khu công nghệ cao Đà Nẵng hiện có 19 dự án trong nước với tổng vốn đăng ký 10.576 tỷ đồng, tương đương 406 triệu USD, và 13 dự án FDI với tổng vốn đăng ký 770,5 triệu USD...

Tính đến giữa tháng 11 năm 2025, Khu công nghệ cao Đà Nẵng đã thu hút được 32 dự án với tổng vốn đăng ký đầu tư lên tới 1,17 tỷ USD. Trong số đó, có 19 dự án trong nước với tổng vốn đăng ký 10.576 tỷ đồng, tương đương 406 triệu USD, và 13 dự án FDI với tổng vốn đăng ký 770,5 triệu USD. 

Riêng trong năm 2025, Khu công nghệ cao Đà Nẵng ghi dấu ấn khi thu hút thành công hai trung tâm dữ liệu quốc tế. Một là dự án Trung tâm dữ liệu AIDC DeCenter, được chấp thuận chủ trương và nhà đầu tư ngày 14/8/2025. Dự án có tổng mức đầu tư giai đoạn 1 là 20 triệu USD, quy mô toàn dự án dự kiến lên tới 200 triệu USD. Công trình dự kiến khởi công vào quý 4/2025 và chính thức vận hành từ quý 4/2027.

Trước đó vào cuối tháng 3, Trung tâm dữ liệu Đà Nẵng với quy mô 1.000 racks (tủ mạng) được xây dựng tại lô H4, Khu công nghệ cao Đà Nẵng với tổng mức đầu tư giai đoạn 1 là 800 tỷ đồng, giai đoạn 2 dự kiến 1.200 tỷ đồng.

Dự án có tổng diện tích xây dựng 10.400m2, tổng diện tích sàn 17.852m2. Trung tâm được thiết kế theo tiêu chuẩn quốc tế TIA-942C Rated-3 và Uptime Tier-3, bảo đảm vận hành ổn định, an toàn và hiệu suất cao.

Ông Vladimir Kangin, Giám đốc điều hành và đồng sáng lập Công ty IPTP Networks, nhà đầu tư dự án Trung tâm dữ liệu AIDC DeCenter, đã đánh giá cao môi trường đầu tư tại Đà Nẵng. Ông nhấn mạnh rằng thời gian từ khi thực hiện thủ tục đến khi dự án khởi động rất ngắn, thể hiện cam kết mạnh mẽ của thành phố trong việc thu hút đầu tư thông qua việc tinh gọn thủ tục hành chính.

Ông tin tưởng rằng từ Đà Nẵng, AIDC DeCenter sẽ trở thành cửa ngõ công nghệ mới của Đông Nam Á, giúp Việt Nam nắm bắt cơ hội và vươn lên mạnh mẽ trong cuộc đua hạ tầng toàn cầu.

Ông Vũ Quang Hùng, Trưởng ban Quản lý Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp Đà Nẵng, cho biết công tác xúc tiến đầu tư được xác định là nhiệm vụ quan trọng để thu hút nhiều dự án đầu tư quy mô lớn, công nghệ hiện đại. 

Ban quản lý đã có những hỗ trợ linh hoạt, thiết thực về thủ tục đầu tư, tháo gỡ các vướng mắc trong công tác xây dựng cơ bản và hoạt động sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp. Đồng thời, ban quản lý cũng kiên quyết thu hồi các dự án chậm triển khai, dành quỹ đất cho các dự án đủ năng lực.

Ban quản lý đã tập trung thu hút các dự án có công nghệ tiên tiến, công nghệ mới, vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghiệp sạch, có giá trị gia tăng cao và có khả năng kết nối chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ngoài ra, Đà Nẵng cũng mở rộng thị trường mục tiêu, đẩy mạnh thu hút làn sóng đầu tư từ các quốc gia chiến lược như Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Hoa Kỳ và các nước châu Âu.

Ông Hùng cho biết, thành phố đang ứng dụng công nghệ vào công tác điều hành để giảm thời gian và chi phí cho nhà đầu tư, chuyển đổi mạnh mẽ từ tư duy quản lý sang phục vụ và từ hành chính sang kiến tạo để phục vụ nhà đầu tư hiệu quả hơn. Thường xuyên đối thoại với doanh nghiệp để tăng kết nối giữa các bên cũng là một trong những chiến lược quan trọng của Đà Nẵng.

Đà Nẵng hiện đang hoàn thiện Dự thảo Đề án "Đà Nẵng - Thành phố đổi mới sáng tạo". Đề án định hướng kết nối các khu công nghệ cao, khu công nghệ thông tin tập trung với các trung tâm logistics, cảng biển (cảng Liên Chiểu, cảng Chu Lai), sân bay (sân bay Đà Nẵng, Chu Lai) và Khu thương mại tự do đang được hình thành.

Lộ trình phát triển khoa học công nghệ đến năm 2030 của Đà Nẵng sẽ tập trung vào việc làm chủ công nghệ lõi, phát triển công nghiệp vi mạch bán dẫn và trí tuệ nhân tạo, hướng tới mục tiêu trở thành Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc tế và là "thành phố đáng sống" không chỉ ở môi trường thiên nhiên mà còn ở môi trường số văn minh, hiện đại.

-Hạ Chi

Mời quý độc giả đón đọc Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 47-2025 phát hành ngày 24/11/2025 với nhiều chuyên mục hấp dẫn...

Bạn đọc thân mến,

Trong thời đại công nghệ số, thanh toán không dùng tiền mặt (thanh toán điện tử), đã trở thành xu thế tất yếu và đang được áp dụng ngày càng rộng rãi ở khắp nơi, trong đó thanh toán QR code được coi là phương thức thanh toán được đa phần doanh nghiệp và người tiêu dùng lựa chọn, nhờ thao tác đơn giản, tốc độ xử lý nhanh, tính bảo mật cao, cũng như khả năng sẵn sàng đáp ứng của hệ thống tín dụng.

Lợi ích của các phương thức thanh toán điện tử, nhất là phương thức thanh toán QR code, thể hiện ở nhiều mặt: giúp loại bỏ rào cản vật lý, tăng tốc độ giao dịch, tăng tổng cầu; giảm khối lượng tiền mặt lưu thông trong nền kinh tế; đồng thời, tiết kiệm được rất nhiều thời gian, do giảm tối đa “độ ma sát” và độ trễ trong quá trình thanh toán các giao dịch bán – mua, đặc biệt trong các giao dịch nhỏ, tần suất giao dịch cao.

Các phương thức thanh toán đơn giản này còn khuyến khích người tiêu dùng chi tiêu nhiều hơn, giảm tâm lý “sợ trả tiền mặt”; chỉ cần "một click" thay vì phải chờ đổi tiền chẵn, tiền lẻ. Hệ thống thanh toán QR code cũng đã góp phần gia tăng mức tiêu thụ ở các ngành bán lẻ, đồ ăn, du lịch, dịch vụ cá nhân. Tổng mức bán lẻ hàng hóa – dịch vụ tăng mạnh, nhờ khả năng mua – bán thanh toán qua QR code diễn ra rất nhanh, liên tục và ít khi bị gián đoạn.

Theo ông Phạm Anh Tuấn, Vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, lũy kế 9 tháng đầu năm 2025, giao dịch thanh toán không tiền mặt ở nước ta tăng 43,32% về số lượng và 24,23% về giá trị so với cùng kỳ năm 2024, trong đó giao dịch qua QR code tăng vọt 61,63% về số lượng và 150,67% về giá trị, trở thành phương thức dẫn đầu trong các loại hình thanh toán điện tử.

Riêng hệ thống NAPAS, tính từ đầu năm nay đến hết tháng 9/2025, đã xử lý hơn 8,3 tỷ giao dịch với tổng giá trị đạt 47,53 triệu tỷ đồng. Thậm chí trong những ngày cao điểm, hệ thống đạt công suất hơn 42,5 triệu giao dịch/ngày, với độ sẵn sàng lên đến 99,997%.

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Tiến Dũng cho rằng thành công của thanh toán QR Code tại Việt Nam là nhờ tác động cộng hưởng từ ba yếu tố chính: (i) chính sách nhất quán của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước về thanh toán không tiền mặt; (ii) sự ra đời của chuẩn QR đã phá vỡ rào cản liên ngân hàng; (iii) sự đón nhận mạnh mẽ của thị trường: từ các ngân hàng đến hàng triệu tiểu thương và người tiêu dùng.

Để làm rõ hơn các tính năng tiện lợi, lợi thế và thành công của phương thức thanh toán QR code cũng như một số bất cập của nó, ngày 19/11/2025, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy phối hợp với Vụ Thanh toán Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Công ty Cổ phần Thanh toán Quốc gia Việt Nam (NAPAS) và các đơn vị liên quan tổ chức Hội thảo “Thanh toán QR CODE: Minh bạch và trải nghiệm không giới hạn”, với sự tham dự của các đại diện Ngân hàng Nhà nước, Cục Thuế (Bộ Tài chính), Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương); các ngân hàng lớn như Vietcombank, BIDV, Agribank, VietinBank, cùng chuyên gia quốc tế đến từ Ấn Độ.

Để nhân rộng hiệu quả thông tin từ hội thảo trên, Tạp chí Kinh tế Việt Nam số ra tuần này tập trung cho tiêu điểm “Thanh toán QR CODE: Minh bạch và trải nghiệm không giới hạn”, với loạt bài phân tích thực trạng và các giải pháp thúc đẩy phát triển mạng lưới thanh toán QR code ở nước ta, tác dụng của phương thức thanh toán này; qua đó khẳng định tính đúng đắn của chủ trương thanh toán không dùng tiền mặt mà Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã đề ra, một chủ trương được coi là “chìa khóa” để thúc đẩy thương mại điện tử, dịch vụ công, đồng thời nâng cao hiệu quả điều hành kinh tế và kiểm soát dòng tiền, phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế số, xã hội số ở nước ta.

Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

-Tạp chí Kinh tế Việt Nam - VnEconomy

Thị trường có thêm một tuần tăng điểm ở VN-Index dù biên độ chững lại đáng kể so với tuần đảo chiều từ dưới mốc 1600 điểm. Với diễn biến “neo trụ giữ điểm” cuối tuần qua trong khi cổ phiếu bị bán và giảm giá áp đảo, các chuyên gia tỏ ra thận trọng, ngay cả khi chỉ số vẫn giữ được trên đường trung bình 20 ngày.

Thanh khoản tuần qua không có sự gia tăng khi tổng giá trị khớp lệnh HoSE và HNX chỉ đạt trung bình gần 20,3 ngàn tỷ đồng/phiên, tương đương tuần trước. Đánh giá về trạng thái thanh khoản thấp này, nhiều chuyên gia cho rằng việc thị trường tăng tốt từ dưới mức 1600 điểm và nhiều cổ phiếu có lợi nhuận cao nhưng không làm gia tăng thanh khoản là một biểu hiện của dòng tiền thận trọng.

Cũng có quan điểm khác cho rằng với lợi nhuận ngắn hạn như vậy nhưng áp lực bán cũng không lấn át – một khía cạnh khác của thanh khoản thấp – cho thấy nhà đầu tư mua vào không có nhu cầu bán ra quyết liệt như trước. Dù bên mua có thận trọng nhưng khả năng chấp nhận rủi ro và nắm giữ của người cầm cổ cũng là một tín hiệu tích cực.

Nhìn chung các chuyên gia đều cho rằng thị trường vẫn chưa có đủ động lực để kết thúc nhịp điều chỉnh hiện tại mà vẫn đang trong quá trình dao động tạo nền. Nhà đầu tư có thể tranh thủ chốt lời ngắn hạn và chờ mua lại. Dù vậy cũng có ý kiến cho rằng không nhất thiết phải giao dịch ngắn hạn với các cổ phiếu mạnh vì mức điều chỉnh có thể nhỏ và dẫn đến “mất hàng”. Các chuyên gia đều chờ đợi tín hiệu rõ ràng hơn của thanh khoản để quyết định gia tăng tỷ trọng cổ phiếu.

Nguyễn Hoàng – VnEconomy

Quan điểm thận trọng của anh chị đã đúng khi thị trường bắt đầu điều chỉnh dần về cuối tuần sau nhịp phục hồi kỹ thuật 6 phiên trước đó. Tuy nhiên mức độ giảm giá khá nhẹ và thanh khoản cũng thấp. Đây có thể xem là tín hiệu tích cực?

Đối với những cổ phiếu đã xác nhận sức mạnh vượt trội và đang có vị thế lãi đệm tốt, lời khuyên của tôi là nên ưu tiên tiếp tục nắm giữ để “bám trend”. Việc cố gắng “trading” để tối ưu hóa lợi nhuận trong ngắn hạn lúc này chứa đựng rủi ro “mất hàng” rất cao Ông Nghiêm Sỹ Tiến

Bà Nguyễn Thị Mỹ Liên - Trưởng phòng Phân tích, Công ty CP Chứng khoán Phú Hưng

Về mức độ giảm nhẹ và thanh khoản thấp trong bối cảnh hiện tại, tôi không cho rằng đây là tín hiệu tích cực. Sắc xanh của chỉ số chủ yếu được nâng đỡ nhờ sự luân phiên vai trò ở nhóm vốn hóa lớn, trong khi mặt bằng chung cổ phiếu có dấu hiệu suy yếu rõ rệt.

Trái với đợt phục hồi đầu tháng 11, khi phần trăm số cổ phiếu trên MA20 ngày cải thiện, đồng thuận đi lên cùng xu hướng, thì giờ đây, tỷ lệ này lại đang trên đà giảm và đã về dưới ngưỡng 50%. Điều này đang cho thấy mặc dù thị trường chung giảm nhẹ nhưng sự phân hóa đã cao hơn và độ rộng có phần thu hẹp.

Còn về thanh khoản thấp, tôi thấy sự thận trọng trong chiều mua lên ở phía cầu hơn là quan điểm lực cung cạn kiệt. Một số cổ phiếu yếu đã có dấu hiệu tìm về vùng đáy gần hoặc thủng, thanh khoản đều gia tăng trong các phiên này. Điều này hàm ý lực cung đang lưỡng lự nhưng hiện hữu, sẵn sàng tham gia khi có dấu hiệu sập gãy.

Ông Nguyễn Huy Phương - Trưởng phòng Trung tâm phân tích, Chứng khoán Rồng Việt

Nhịp đi lên của thị trường đã bị cản tại vùng 1660 điểm và điều chỉnh, đây là hiệu ứng hợp lý sau đợt hồi phục khá nhanh của thị trường từ vùng dưới 1600 điểm. Tuy nhiên, mức điều chỉnh khá hạn chế và thị trường vẫn giữ được cân bằng. Theo quan điểm cá nhân, diễn biến điều chỉnh này có thể được xem là tín hiệu tích cực, thể hiện qua thị trường vẫn đang bảo toàn tín hiệu vượt đường MA(20) trong ngày 17/11/2025 và nguồn cung chưa đủ mạnh để phủ nhận xu hướng hồi phục được xác lập từ ngày 12/11/2025.

Ông Nghiêm Sỹ Tiến – Chuyên viên chiến lược đầu tư, Chứng khoán KBSV

Việc thị trường điều chỉnh nhẹ đi kèm thanh khoản thấp là một tín hiệu “test cung” rất điển hình và tích cực. Nó cho thấy áp lực bán tháo đã suy yếu đáng kể, bên cầm cổ phiếu không còn muốn bán ra quyết liệt. Đây là trạng thái tích lũy lành mạnh và cần thiết để thị trường xây dựng một nền giá chặt chẽ hơn, tạo đà cho dòng tiền dẫn dắt quay trở lại xác nhận xu hướng mới.

Xu thế dòng tiền: Không xuất hiện bán tháo, thị trường đã “kiệt cung”? Cán cân thương mại xuất siêu hơn 140 triệu trong nửa đầu tháng 11

Ông Lê Đức Khánh - Giám đốc phân tích, Chứng khoán VPS

Theo tôi thị trường chỉ cần không giảm mạnh với thanh khoản cao cũng đã phản ánh niềm tin các nhà đầu tư về khả năng phục hồi trong ngắn hạn. VN-Index tích lũy tốt với biên độ dao động hẹp, thanh khoản trung bình cũng là bình thường trong giai đoạn vận động đi ngang của thị trường. Một số cổ phiếu cơ bản, nhóm VN30 tích lũy tốt cũng là tín hiệu tích cực cho kỳ vọng vào đợt tăng điểm của thị trường trong tuần giao dịch cuối tháng 11.

Nguyễn Hoàng – VnEconomy

Nhịp tăng vừa qua đem lại lợi nhuận ngắn hạn khá tốt cho những cổ phiếu mạnh. Tuy nhiên nếu các mã mạnh hơn mặt bằng chung thì xác suất cao là đã chạm đáy hoặc nếu điều chỉnh có thể tạo đáy sau cao hơn. Vậy theo anh chị nhà đầu tư có nên chốt lời ngắn hạn rồi mua lại, hay tiếp tục nắm giữ những vị thế đã có lợi nhuận tốt để “bám trend” tới đây?

Ông Nguyễn Huy Phương - Trưởng phòng Trung tâm phân tích, Chứng khoán Rồng Việt

Theo tôi nhịp tăng của thị trường có thể sẽ nới rộng trong thời gian tới nhưng nhà đầu tư chưa nên kỳ vọng vào diễn biến tăng tích cực của thị trường, đồng thời khả năng phân hóa trên thị trường sẽ khá mạnh và rủi ro vẫn còn tiềm ẩn. Tạm thời nhà đầu tư chỉ nên tận dụng nhịp hồi phục của thị trường để Mua Bán ngắn hạn. Do vậy, nhà đầu tư cần phải phân bổ và điều phối danh mục hợp lý, nên cân nhắc chốt lời ngắn hạn từng phần khi cổ phiếu tiến đến các vùng cản, rồi chờ mua lại hoặc tìm kiếm tín hiệu mua mới tốt hơn tại cổ phiếu khác.

Bà Nguyễn Thị Mỹ Liên - Trưởng phòng Phân tích, Công ty CP Chứng khoán Phú Hưng

Bối cảnh hiện tại tôi cho rằng nên nghiêng về hiện thực hóa lợi nhuận. Độ rộng thị trường đã thu hẹp trở lại, cùng với sự phân hóa diễn ra cao hơn. Khác với giai đoạn phục hồi đầu tháng 11, khi phần trăm số cổ phiếu trên MA20 ngày cải thiện, đồng thuận đi lên cùng xu hướng, thì giờ đây, tỷ lệ này lại đang trên đà giảm và đã về dưới ngưỡng 50%. Đà tăng của chỉ số chủ yếu dựa vào sự luân phiên vai trò ở nhóm vốn hóa lớn, vẫn chưa xuất hiện nhóm ngành dẫn dắt thật sự nổi trội.

Việc giải ngân hiện tại tôi cho rằng vẫn phù hợp chiến lược lướt sóng, vào nhanh thoát nhanh và tỷ trọng chung ở mức trung bình, hơn là tham gia quá mức. Thị trường vẫn đang vận động ở pha điều chỉnh và chưa có dấu hiệu bứt phá rõ ràng. Trong trạng thái này, rủi ro đảo chiều luôn tiềm ẩn.  Bà Nguyễn Thị Mỹ Liên

Trong bối cảnh thị trường đi lên nhờ kéo trụ mà không được hưởng ứng từ mặt bằng chung, cổ phiếu rất dễ bị đuối sức và có thể hạ nhiệt. Nhà đầu tư có thể chốt lời và cân nhắc mua lại khi thanh khoản và độ rộng cải thiện, sẽ tối ưu hơn.

Ông Lê Đức Khánh - Giám đốc phân tích, Chứng khoán VPS

Nhiều cổ phiếu tài chính đã điều chỉnh tích lũy – có cổ phiếu đã tạo đáy, có cổ phiếu đã cho tín hiệu phục hồi nhẹ trở lại. Mặt bằng nhiều cổ phiếu đi ngang tích lũy tốt hơn đang cho thấy thị trường chung và một số cổ phiếu dẫn dắt có khả năng phục hồi trở lại ở tuần giao dịch cuối cùng tháng 11.

Theo tôi giai đoạn này cũng khó cho các hoạt động giao dịch ngắn hạn – việc mua và nắm giữ một tỷ trọng cổ phiếu được “kiểm soát” sẽ tốt hơn là việc mua thấp bán cao. Tất nhiên một số nhà đầu tư với danh mục có mã phục hồi tốt lại nắm giữ nhiều đi kèm với việc sử dụng đòn bẩy thì có thể điều chỉnh, co gọn danh mục. Còn các trường hợp khác cũng có thể vẫn nên tiếp tục kiên nhẫn nắm giữ cổ phiếu và đợi thị trường phục hồi, đợi thời điểm thuận lợi mua thêm và tiến hành việc cơ cấu danh mục sau đó.

Ông Nghiêm Sỹ Tiến – Chuyên viên chiến lược đầu tư, Chứng khoán KBSV

Đối với những cổ phiếu đã xác nhận sức mạnh vượt trội và đang có vị thế lãi đệm tốt, lời khuyên của tôi là nên ưu tiên tiếp tục nắm giữ để “bám trend”. Việc cố gắng “trading” để tối ưu hóa lợi nhuận trong ngắn hạn lúc này chứa đựng rủi ro “mất hàng” rất cao, bởi các cổ phiếu mạnh thường chỉ điều chỉnh rất nông và bật tăng trở lại nhanh chóng. Thay vì mạo hiểm đoán đỉnh ngắn hạn, việc kiên nhẫn sẽ là chiến lược an toàn và hiệu quả hơn cho đến khi xu hướng thị trường thực sự thay đổi.

Nguyễn Hoàng – VnEconomy

Áp lực bán từ nhóm nhà đầu tư nước ngoài tuần qua có giảm đi, thậm chí xen kẽ vẫn có phiên mua ròng. Trong các lần trao đổi trước anh chị đã nhận định yếu tố tỷ giá vẫn là nguyên nhân chính khiến khối này rút vốn ròng. Mặc dù sau khi đạt đỉnh cuối tháng 9/2025 tỷ giá chính thức đã có xu hướng chững lại trong hơn tháng trở lại đây nhưng chênh lệch với tỷ giá tự do lại ngày càng rộng. Thông thường sức ép tỷ giá, lãi suất giai đoạn cuối năm sẽ cao hơn. Liệu điều này có gây tác động bất lợi hơn nữa cho giao dịch của khối ngoại?

Ông Nghiêm Sỹ Tiến – Chuyên viên chiến lược đầu tư, Chứng khoán KBSV

Dù đà bán ròng đã chững lại nhưng việc chênh lệch nới rộng với thị trường tự do cho thấy sức ép thanh khoản ngoại tệ “ngầm” vẫn còn đó. Điều này chắc chắn sẽ là rào cản tâm lý khiến dòng vốn ngoại khó đảo chiều mua ròng dứt khoát ngay lập tức. Tuy nhiên, tôi cho rằng cú sốc tỷ giá mạnh nhất đã đi qua và phần nào được chiết khấu. Áp lực bán ròng có thể vẫn duy trì dai dẳng để phòng vệ rủi ro, nhưng sẽ mang tính chất cơ cấu danh mục nhiều hơn là bán tháo hoảng loạn gây sập gãy thị trường như giai đoạn trước.

Bà Nguyễn Thị Mỹ Liên - Trưởng phòng Phân tích, Công ty CP Chứng khoán Phú Hưng

Tôi đồng tình vấn đề tỷ giá vẫn sẽ ảnh hưởng đến giao dịch khối ngoại. Tỷ giá trong nước vẫn neo mức cao dù USD hạ nhiệt từ đầu năm. Bối cảnh hiện tại sẽ đáng lưu ý hơn khi đồng USD đang có dấu hiệu phục hồi, với chỉ số dollar (DXY) đã tiếp cận mốc 100, có thể gia tăng thêm áp lực.

Tuy nhiên, có vấn đề tôi cho rằng cũng cần quan tâm, đó là về định giá. Dấu hiệu rút ròng của khối ngoại gần đây đang tập vào những mã lĩnh vực tài chính như Ngân hàng, Chứng khoán, trong khi họ mua ròng nhóm Công nghệ, Tài nguyên cơ bản. Tổ chức Xếp hạng tín nhiệm Fitch Ratings gần đầy cũng cảnh báo tốc độ tăng trưởng tín dụng nhanh của các ngân hàng Việt Nam đang làm gia tăng rủi ro trong hệ thống. Đặc biệt khi vẫn theo đuổi mục tiêu tăng trưởng tín dụng cao nhưng bộ đệm hấp thụ rủi ro lại thấp.

Tạm thời nhà đầu tư chỉ nên tận dụng nhịp hồi phục của thị trường để Mua Bán ngắn hạn. Do vậy, nhà đầu tư cần phải phân bổ và điều phối danh mục hợp lý, nên cân nhắc chốt lời ngắn hạn từng phần khi cổ phiếu tiến đến các vùng cản, rồi chờ mua lại hoặc tìm kiếm tín hiệu mua mới tốt hơn tại cổ phiếu khác. Ông Nguyễn Huy Phương

Ông Nguyễn Huy Phương - Trưởng phòng Trung tâm phân tích, Chứng khoán Rồng Việt

Áp lực tỷ giá có thể sẽ tạo sức ép lên chính sách tiền tệ, đặc biệt là vào giai đoạn cuối năm, đồng thời cũng gây tâm lý lo ngại của nhà đầu tư trong và ngoài nước. Đây cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến trạng thái bán ròng kéo dài của nhà đầu tư nước ngoài trong thời gian qua. Đồng thời, diễn biến này có thể sẽ còn tiếp diễn trong thời gian tới. Tuy nhiên, nhà đầu tư nước ngoài đang có chiều hướng tập trung vào một số cổ phiếu trọng điểm, ví dụ như VNM, HPG, FPT … trong thời gian gần đây, cho mục tiêu đầu tư hoặc hiệu ứng mua tích lũy trước sự kiện nâng hạng thị trường có thể sẽ diễn ra trong năm 2026. Hoạt động này sẽ góp phần hạ nhiệt trạng thái bán ròng kéo dài của khối ngoại.

Ông Lê Đức Khánh - Giám đốc phân tích, Chứng khoán VPS

Một số nguyên nhân gây tác động bất lợi khiến khối ngoại bán ròng hoặc yếu tố tỷ giá cũng có thể gây áp lực cho giao dịch của nhóm này. Các yếu tố như tỷ giá, lãi suất cũng được quan tâm nhưng theo tôi việc quản lý danh mục đợi thời điểm thị trường phục hồi sẽ quan trọng hơn. Việc giao dịch tích cực trở lại cũng cần đợi sự bứt phá của thị trường đi kèm các cơ hội tiềm năng rõ nét cho số đông nhà đầu tư, cơ hội hiện tại đang chủ yếu dành cho các nhà đầu tư có kinh nghiệm.

Tôi cho rằng có thể quý 4 này khối ngoại sẽ có những động thái cơ cấu danh mục cuối cùng trước giai đoan 2026 với dự báo các quỹ đầu tư thụ động, chủ động sẽ giải ngân trở lại và giao dịch mua vào các cổ phiếu lớn trên thị trường Việt Nam.

Nguyễn Hoàng – VnEconomy

Kịch bản điều chỉnh kiểm định đáy 1600 điểm có vẻ khả thi, dù VN-Index vẫn đang được các cổ phiếu lớn thay nhau nâng đỡ và giảm chậm hơn nhiều so với cổ phiếu. Chỉ còn hơn tuần nữa là thị trường bước vào tháng cuối cùng của năm 2025, khá phù hợp với “timing” của anh chị tuần trước. Nhịp giảm này anh chị có xác định bắt đầu giải ngân mạnh hơn?

Bà Nguyễn Thị Mỹ Liên - Trưởng phòng Phân tích, Công ty CP Chứng khoán Phú Hưng

Việc giải ngân hiện tại tôi cho rằng vẫn phù hợp chiến lược lướt sóng, vào nhanh thoát nhanh và tỷ trọng chung ở mức trung bình, hơn là tham gia quá mức. Thị trường vẫn đang vận động ở pha điều chỉnh và chưa có dấu hiệu bứt phá rõ ràng. Trong trạng thái này, rủi ro đảo chiều luôn tiềm ẩn.

Việc giải ngân vẫn trong tư thế sẵn sàng, nhưng phải dựa vào diễn biến thị trường, “trend is your friend” (xu hướng là bạn). Vậy nên tôi sẽ theo dõi thêm tín hiệu bứt phá trên ngưỡng 1660 điểm, nếu thanh khoản đồng thuận và độ rộng thị trường cải thiện, sẽ củng cố hơn cho điểm tham gia. Ở chiều hướng chờ mua nếu chỉ số vẫn tiếp tục quán tính điều chỉnh, tôi sẽ theo dõi mốc hỗ trợ gần quanh ngưỡng 1580 - 1600, hoặc mức thấp hơn quanh 1500 nếu lực cầu suy yếu.

Theo tôi giai đoạn này cũng khó cho các hoạt động giao dịch ngắn hạn – việc mua và nắm giữ một tỷ trọng cố phiếu được “kiểm soát” sẽ tốt hơn là việc mua thấp bán cao. Ông Lê Đức Khánh

Ông Lê Đức Khánh - Giám đốc phân tích, Chứng khoán VPS

Giai đoạn này vẫn phù hợp cho việc kiểm soát danh mục, giữ vững vị thế, tỷ trọng cổ phiếu phân bổ vừa phải, hơn là việc giải ngân mạnh mẽ hơn hoặc nắm giữ quá nhiều cổ phiếu. Việc ưu tiên kiểm soát cổ phiếu vừa phải trong tổng thể danh mục nói chung sẽ giúp các nhà đầu tư có dư tiền hoặc chờ đợi nhiều lựa chọn, cơ hội mới tiềm năng ở giai đoạn cuối năm hoặc thậm chí đầu năm 2026 khi các cơ hội trở nên rõ nét hơn.

Ông Nguyễn Huy Phương - Trưởng phòng Trung tâm phân tích, Chứng khoán Rồng Việt

Theo quan điểm của tôi, kịch bản điều chỉnh kiểm định lại đáy 1600 điểm không phải là trường hợp tốt cho thị trường trong giai đoạn này, đặc biệt là trong trạng thái thanh khoản kém kéo dài. Thị trường từng bước đi lên từ từ và đã vươn lên trên đường MA(20), hiệu ứng nâng đỡ thị trường (mặc dù chỉ về mặt điểm số) đang khá tốt và cần phải được duy trì trong thời gian tới để thị trường có thể hướng đến những vùng mục tiêu phía trên. Nếu thị trường quay lại vùng 1.600 điểm cũng đồng nghĩa thị trường sẽ phủ nhận những nỗ lực này, khi đó tâm lý nhà đầu tư có thể sẽ kém hơn và tạo rủi ro quay lại xu hướng giảm trước đó.

Ông Nghiêm Sỹ Tiến – Chuyên viên chiến lược đầu tư, Chứng khoán KBSV

Diễn biến hiện tại đang đi khá sát với kịch bản kiểm định lại vùng 1600 mà tôi đã dự liệu. Việc chỉ số được neo giữ bởi trụ trong khi mặt bằng cổ phiếu suy yếu cho thấy quá trình rũ bỏ, chiết khấu vẫn đang diễn ra. Dù tháng 12 đang cận kề, tôi sẽ chưa vội giải ngân “full” tỷ trọng ngay. Chiến lược lúc này là bắt đầu chuyển sang trạng thái chủ động hơn: chia nhỏ dòng tiền để gia tăng dần vị thế các mã mục tiêu khi giá rơi về vùng hấp dẫn, nhằm lấy vị thế tốt cho sóng kết quả kinh doanh sắp tới.

-Nguyễn Hoàng

Số liệu cập nhật sáng 23/11 cho thấy đợt lũ lụt trong hơn một tuần qua đã gây thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng, khiến 102 người chết và mất tích, hàng trăm nghìn ngôi nhà ngập và hư hỏng. Nông nghiệp, chăn nuôi và thủy sản bị tàn phá trên diện rộng, Riêng Đắk Lắk ghi nhận mức thiệt hại lớn nhất, với 71 người chết và mất tích, 63 nghìn ha lúa, hoa màu, 117.000ha ha cây lâu năm bị ngập…

Theo Báo cáo của Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai, cập nhật đến 7 giờ sáng 23/11/2025, đêm (19h/22/11-06h/23/11), Khu vực Trung Trung Bộ và Nam Trung Bộ lượng mưa phổ biến dưới 15mm; một số trạm có lượng mưa lớn hơn như: Sơn Định (Đắk Lắk) 40mm, Hồ Đồng Tròn (Đắk Lắk) 30mm, Hồ Long Mỹ (Gia Lai) 29mm, Hồ Hoa Sơn (Khánh Hòa) 27mm.

MƯA ĐÃ GIẢM, LŨ ĐANG XUỐNG

Dự báo từ sáng 23/11 đến sáng 25/11, ở khu vực Tp. Huế, Tp. Đà Nẵng và phía Đông tỉnh Quảng Ngãi có mưa vừa, mưa to với lượng mưa phổ biến từ 60-120mm, cục bộ có nơi mưa rất to trên 250mm. Ngày và đêm 23/11, khu vực phía Đông các tỉnh từ Gia Lai đến Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng và Nam Bộ có mưa lượng mưa phổ biến từ 10-30mm, cục bộ trên 70mm.

Thông tin về tình hình lũ, Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai cho hay lũ trên sông Krông Ana (Đắk Lắk), sông Dinh Ninh Hòa (Khánh Hòa), sông Đồng Nai (Đồng Nai) đang xuống. Mực nước lúc 05h/23/11: Trên sông Ba (Đắk Lắk) tại trạm Củng Sơn đã xuống dưới báo động 2; Trên sông Krông Ana (Đắk Lắk) tại trạm Giang Sơn là 424,55m, trên 0,55m so với báo động 3; Trên sông Srêpôk (Đắk Lắk) tại trạm Bản Đôn là 178,13m, trên 4,13m so với báo động 3; Trên sông Dinh (Khánh Hòa) tại trạm Ninh Hòa là 5,04m, trên 0,04m so với báo động 2.

Dự báo trong 24 giờ tới, lũ trên sông Krông Ana (Đắk Lắk) tiếp tục xuống và ở dưới mức báo động 3; sông Đồng Nai (Đồng Nai) tiếp tục xuống và ở dưới mức báo động 2; sông Dinh (Khánh Hòa) tiếp tục xuống và ở dưới mức báo động 2; sông Srêpôk (Đắk Lắk) tại trạm Bản Đôn dao động ở mức cao trên báo động 3.

Về ngập lụt, đến sáng 23/11, tỉnh Gia Lai không còn hộ gia đình bị ngập. Tại tỉnh Đắk Lắk, hiện vẫn còn 4 xã, phường đang ngập là phường Hòa Xuân, phường Đông Hòa; xã Hòa Thịnh, xã Hòa Mỹ (trong đó, nhiều khu vực thuộc xã Hòa Thịnh, Hòa Xuân vẫn đang ngập sâu).

Tại tỉnh Khánh Hòa, theo báo cáo của địa phương, nhà các hộ dân bị ngập sâu nước đã rút; chỉ còn 87 hộ với 364 khẩu của xã Diên Điền và xã Hòa Trí còn ngập lụt. Lâm Đồng: theo báo cáo của địa phương, cơ bản nước đã rút, người dân đang dọn dẹp, hiện còn 127 hộ dân bị ngập (xã Nam Đà 105 hộ; xã Cát Tiên 22 hộ).

THIỆT HẠI KINH TẾ HƠN 9000 TỶ ĐỒNG

Thông tin về thiệt hại, Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai cho hay, đợt lũ lụt từ 15/11 tính đến 7h sáng 23/11 đã khiến 102 người chết, mất tích. Trong đó, 90 người chết (Quảng Trị 1, Huế 2, Đà Nẵng 2, Gia Lai 3, Đắk Lắk 63, Khánh Hòa 14, Lâm Đồng 5); 12 người mất tích (Đà Nẵng 2, Đắk Lắk 8, Khánh Hòa 2).

Thiệt hại về nhà, 1.154 nhà bị hư hỏng (tăng 208 nhà): Quảng Trị 03, Đà Nẵng 46, Quảng Ngãi 80, Gia Lai 186, Đắk Lắk 09, Khánh Hòa 05, Lâm Đồng 825. Cùng với đó, 185.733 nhà bị ngập (Gia Lai 19.200, Đắk Lắk 150.000 (xác minh lại giảm 50.000 nhà), Khánh Hòa 15.396).

Nhiều người ở xã Hoà Thịnh, Đắk Lắk thiệt mạng.

Về nông nghiệp: 80.825 ha lúa, hoa màu bị thiệt hại (tăng 917 ha so với báo cáo ngày 22/11): Quảng Trị 79ha, Đà Nẵng 59ha, Đắk Lắk 63.000ha, Khánh Hòa 13.300ha, Lâm Đồng 4.446ha; 117.067 ha cây trồng lâu năm bị thiệt hại (tăng 17.053ha so với báo cáo ngày 22/11): Quảng Trị 10ha, Đà Nẵng 53ha, Quảng Ngãi 04ha, Đắk Lắk 117.000ha. Chăn nuôi cũng bị thiệt hại nặng, với 3.234.742 con gia súc, gia cầm bị chết, cuốn trôi (số liệu xác định lại giảm 9.570 con so với báo cáo 22/11): Quảng Trị 848 con, Đà Nẵng 352 con, Quảng Ngãi 29 con, Đắk Lắk 3.200.000 con, Khánh Hòa 24.463 con, Lâm Đồng 9.050 con. Cùng với đó, 1.157 ha thủy sản thiệt hại (Đắk Lắk 1.000ha, Khánh Hòa 157ha).

Ước thiệt hại sơ bộ ban đầu về kinh tế trong đợt lũ lụt từ 15/11 đến sáng 23/11 lên đến 9.035 tỷ đồng: Quảng Ngãi 650 tỷ đồng; Gia Lai 1.000 tỷ đồng; Đắk Lắk 5.330 tỷ đồng; Khánh Hòa 1.000 tỷ đồng; Lâm Đồng 1.055 tỷ đồng). Đây chưa phải là những con số cuối cùng, vì các địa phương vẫn đang tiếp tục cập nhật số liệu về thiệt hại.

Đối với giao thông, đến sáng 23/11 đã thông xe toàn tuyến quốc lộ 1. Các tuyến đường giao thông khác: Còn 12 vị trí trên các tuyến Quốc lộ bị ngập lụt sạt lở cục bộ gây ách tắc: 1 vị trí đường Trường Sơn Đông (Quảng Ngãi: tại Km158+450); 11 vị trí quốc lộ do địa phương quản lý (Đà Nẵng 1 vị trí trên Quốc lộ 4E; Khánh Hòa 7 vị trí trên Quốc lộ 27C; Lâm Đồng 3 vị trí trên Quốc lộ 27C, Quốc lộ20). Đường sắt vẫn còn cấm đường 6 đoạn: Xuân Sơn Nam - Chí Thạnh; Chí Thạnh – Hòa Đa; Đông Tác - Phú Hiệp; Phú Hiệp - Hảo Sơn; Hảo Sơn - Đại Lãnh; Cây Cầy - Hòa Tân.

Ngành điện đã khôi phục cấp điện cho 920.141 khách hàng, hiện còn mất điện 258.045 khách hàng (Gia Lai: 20.446 khách hàng; Đắk Lắk 162.025 khách hàng; Khánh Hòa 75.574 khách hàng). Mạng truyền số liệu chuyên dùng cấp 2 (từ tỉnh đến xã): Hiện còn 75/301 xã phường bị mất kết nối do mất điện (Gia Lai 26/135, Đắk Lắk 31/102, Khánh Hòa 18/64). Mạng công cộng: 552 trạm BTS bị mất kết nối (Đắk Lắk 327, Khánh Hòa 225).

Nhu cầu hỗ trợ trước mắt theo đề xuất kiến nghị của các địa phương, tỉnh Gia Lai cần gấp 2000 tấn gạo, 3.000 kg hóa chất Cloramine B, 100.000 viên Aquatabs. Tỉnh Đắk Lắk đang cần gấp 2000 tấn lương thực, 3.000 kg hóa chất Cloramine B,  1.000 lít hóa chất xử lý nguồn nước và môi trường; 1.000 túi túi sơ cấp cứu, 2.000 túi thuốc y tế và 5.000 túi an sinh, 30.000 lít hóa chất để khử trùng. Tỉnh Đắk Lắk đề nghị hỗ trợ giống cây trồng (80 tấn lúa giống, 15 tấn ngô giống, 175 tấn giống đậu các loại,…), giống vật nuôi (trâu, bò, lợn, gà,…) và các vật tư thiết yếu khác để khôi phục sản xuất.

-Chu Minh Khôi

Chiều 21/11, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 10, Quốc hội đã tiến hành phiên thảo luận tại hội trường về dự án Luật Phá sản (sửa đổi).

Theo đại biểu Phan Thị Mỹ Dung (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Tây Ninh), cùng một sự kiện doanh nghiệp/hợp tác xã có nguy cơ hoặc mất khả năng thanh toán nhưng phát sinh 2 tình huống pháp lý.

Đó là chủ doanh nghiệp có quyền yêu cầu nộp đơn phục hồi còn chủ nợ có quyền nộp đơn yêu cầu áp dụng thủ tục phá sản. Đại biểu cho rằng điều này dẫn đến xung đột thẩm quyền, kéo dài tố tụng, ảnh hưởng đến quyền lợi của chủ nợ và hiệu quả cải cách tư pháp.

Ngoài ra, dự thảo cũng chưa làm rõ khái niệm “mất khả năng thanh toán trong trường hợp áp dụng thủ tục phục hồi” hoặc trường hợp nào thì áp dụng thủ tục phá sản mà chỉ dùng khái niệm chung là “mất khả năng thanh toán”.

Đại biểu Phan Thị Mỹ Dung cũng phân tích thêm về điều 5 dự thảo quy định “Doanh nghiệp, hợp tác xã có nguy cơ mất khả năng thanh toán là doanh nghiệp, hợp tác xã không thanh toán được khoản nợ sẽ đến hạn trong 06 tháng hoặc khoản nợ đã đến hạn nhưng chưa quá 06 tháng”.

Còn “Doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán là doanh nghiệp, hợp tác xã không thực hiện nghĩa vụ thanh toán khoản nợ sau thời hạn 06 tháng kể từ ngày đến hạn thanh toán”.

Theo đại biểu, báo cáo giải trình của Tòa án nhân dân tối cao cho thấy các khoản nợ bao gồm nợ lương nhân viên, vay ngân hàng, thuế, bảo hiểm, vay dân sự… không phân biệt nợ ngắn hạn, nợ dài hạn.

“Những vấn đề then chốt này không được phân định rõ ràng, minh bạch thì tiêu chí mất khả năng thanh toán để doanh nghiệp, hợp tác xã được đưa vào diện phục hồi hoặc phá sản bị chồng chéo, mâu thuẫn trong giải quyết cũng như bị lạm dụng khi cạnh tranh không lành mạnh.

Chỉ vì một khoản nợ dân sự nhỏ mà tạo điều kiện cho đối thủ cạnh tranh hoặc chủ nợ dùng thủ tục phá sản để gây áp lực, sẽ ảnh hưởng đến uy tín doanh nghiệp, làm giảm cổ phiếu, giảm khả năng giao dịch, khả năng tiếp cận vốn. Hoặc chủ doanh nghiệp, hợp tác xã lợi dụng chính sách phục hồi để cố tình kéo dài thời gian thanh toán nợ”, đại biểu Phan Thị Mỹ Dung phân tích thêm.

Đại biểu Nguyễn Danh Tú (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh An Giang). Ảnh: Quốc hội.

Đại biểu Nguyễn Danh Tú (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh An Giang) cũng cho rằng dự thảo quy định khi doanh nghiệp mất khả năng thanh toán, người đại diện theo pháp luật vừa có quyền nộp đơn phục hồi, vừa có nghĩa vụ nộp đơn phá sản, nếu không thực hiện còn phải chịu trách nhiệm bồi thường.

Cùng một tình trạng pháp lý nhưng dẫn đến hai kết quả khác nhau khiến doanh nghiệp rơi vào thế mâu thuẫn. Đại biểu đề nghị rà soát để thống nhất quyền và nghĩa vụ của người đại diện doanh nghiệp.

Tại Điều 61, đại biểu Nguyễn Danh Tú lo ngại quy định Hội nghị chủ nợ có thể quyết định chuyển nhượng đồng bộ tài sản khi nghị quyết chỉ cần sự đồng ý của 65% chủ nợ không có bảo đảm. Điều này có thể khiến tài sản bảo đảm bị chuyển nhượng dù chủ nợ có bảo đảm không đồng ý.

Đại biểu đề nghị chỉnh lý theo hướng mọi quyết định liên quan đến tài sản bảo đảm phải có sự đồng thuận của chủ nợ có bảo đảm.

Đại biểu Nguyễn Tâm Hùng (Đoàn đại biểu Quốc hội TP.HCM) cho rằng hiện thứ tự ưu tiên của khoản nợ phát sinh nhằm mục đích phục hồi giữa hai thủ tục phục hồi và phá sản chưa thống nhất.

Để khuyến khích dòng vốn mới “bơm” vào doanh nghiệp đang phục hồi, đại biểu đề nghị cân nhắc xem xét nâng thứ tự ưu tiên của khoản nợ này lên ngay sau chi phí phá sản, tương tự nợ lương và bảo hiểm. Việc này sẽ giảm rủi ro cho chủ nợ mới và tăng khả năng thành công của thủ tục phục hồi.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Quảng giải trình ý kiến đại biểu nêu. Ảnh: Quốc hội.

Giải trình làm rõ thêm ý kiến đại biểu nêu, đồng chí Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Quảng cho biết dự án Luật Phá sản (sửa đổi) nhằm sửa đổi, bổ sung các quy định còn vướng mắc, bất cập trong thực tiễn; tháo gỡ những điểm nghẽn trong giải quyết vụ việc phá sản.

Đồng thời hướng tới xây dựng, tạo hành lang pháp lý thông qua các thủ tục tố tụng, tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp, hợp tác xã phục hồi hoạt động sản xuất, kinh doanh; tuyên bố phá sản và tuyên bố kết thúc kịp thời những doanh nghiệp, hợp tác xã không còn khả năng phục hồi.

Về tiêu chí “mất khả năng thanh toán”, cơ quan soạn thảo đề xuất giữ nguyên như dự thảo vì Nnhiều quốc gia đã áp dụng thời hạn 6 tháng.

-Đỗ Mến

Rạng sáng 23/11 theo giờ địa phương tại Nam Phi, tức 7giờ sáng cùng ngày tại Hà Nội, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì cuộc họp trực tuyến khẩn với lãnh đạo các bộ, ngành và địa phương về tình hình mưa lũ và các giải pháp cấp bách ứng phó, khắc phục hậu quả tại một số tỉnh miền Trung – Tây Nguyên.

Cuộc họp kết nối từ đầu cầu Nam Phi với Trụ sở Chính phủ và các tỉnh Khánh Hòa, Gia Lai, Đắk Lắk, Lâm Đồng, Tây Ninh; cùng Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự Quân khu 5. Tham dự còn có các Phó Thủ tướng, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, các thành viên Ban Chỉ đạo phòng thủ dân sự quốc gia và lãnh đạo địa phương.

Cuộc họp diễn ra theo hình thức trực tuyến tới các điểm cầu. Ảnh: Nhân Dân

Phát biểu mở đầu cuộc họp, Thủ tướng nhấn mạnh tình hình mưa lũ diễn biến phức tạp, gây hậu quả đặc biệt nặng nề về người và tài sản. Bộ Chính trị và Tổng Bí thư đã chỉ đạo sát sao, cử các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị trực tiếp đến địa phương chỉ đạo, thăm hỏi, động viên. Việc tổ chức cuộc họp nhằm cập nhật tình hình, đánh giá công tác khắc phục và tiếp tục triển khai các nhiệm vụ cấp bách theo chỉ đạo của Bộ Chính trị, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ.

Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, từ 16/11, mưa lũ lớn xuất hiện tại Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng; trong đó Đắk Lắk và Khánh Hòa ghi nhận mưa vượt mốc lịch sử.

Từ ngày 21/11, lượng mưa giảm, mực nước sông xuống báo động 1; tuy nhiên nhiều khu dân cư vẫn còn ngập như tại 4 xã, phường ở Đắk Lắk; 87 hộ ở Khánh Hòa; 127 hộ tại Lâm Đồng. Dự báo đến 25/11, mưa sẽ giảm dần khi dịch chuyển ra khu vực Huế – Quảng Ngãi.

Thiệt hại thống kê đến nay rất nghiêm trọng: 102 người chết, mất tích; 1.154 nhà hư hỏng; thời điểm cao nhất có 186.000 nhà bị ngập. Trên 80.000 ha lúa và hoa màu thiệt hại; hơn 3,2 triệu con gia súc, gia cầm bị chết hoặc cuốn trôi; 24 vị trí quốc lộ bị sạt lở, chia cắt; đường sắt qua Đắk Lắk, Khánh Hòa phải tạm dừng hoạt động. Hệ thống giao thông, thủy lợi, trường học, cơ sở y tế bị ảnh hưởng nặng.

Ước tính thiệt hại ban đầu khoảng 9.035 tỷ đồng, trong đó Đắk Lắk 5.330 tỷ đồng, Quảng Ngãi 650 tỷ đồng, Gia Lai 1.000 tỷ đồng, Khánh Hòa 1.000 tỷ đồng, Lâm Đồng 1.055 tỷ đồng.

Ngày 21/11, Bộ Chính trị đã ban hành Thông báo 99-TB/TW chỉ đạo công tác khắc phục hậu quả; ngày 22/11, bốn đoàn công tác do lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước và Chính phủ dẫn đầu đã đến các địa phương để kiểm tra, đôn đốc và trực tiếp chỉ đạo xử lý.

Các Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc, Bùi Thanh Sơn, Nguyễn Chí Dũng tham dự cuộc họp tại điểm cầu trụ sở Chính phủ. (Ảnh: VGP

Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, các bộ, ngành đã huy động lực lượng và nguồn lực quy mô lớn. Bộ Quốc phòng điều động 44.668 lượt cán bộ, chiến sĩ và 2.231 phương tiện; vận chuyển cấp phát 86,5 tấn hàng hóa, quần áo, thuốc lọc nước, 3.000 thùng mì tôm; sử dụng trực thăng thả hàng cứu trợ cho vùng bị chia cắt. Lực lượng công an huy động 98.509 lượt cán bộ chiến sĩ, 13.566 lượt phương tiện tham gia ứng phó, bảo đảm an ninh trật tự và hỗ trợ các địa bàn ngập sâu, có nguy cơ cao.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường vận động các tổ chức quốc tế hỗ trợ thực phẩm, nước uống cho người dân vùng ngập; cấp 1.500 thùng mì tôm cho Đắk Lắk. Bộ Tài chính xuất cấp 4.000 tấn gạo cho Gia Lai và Khánh Hòa. Bộ Y tế phân bổ 6 tấn hóa chất, 150.000 viên khử khuẩn lọc nước và 3.000 túi thuốc gia đình.

Bộ Xây dựng chỉ đạo khắc phục sự cố tại quốc lộ 1; hiện vẫn còn 13 điểm sạt lở cục bộ trên các tuyến quốc lộ đang tiếp tục xử lý. Ngành điện lực đã cấp điện trở lại cho hơn 920.000 khách hàng, tiếp tục khôi phục cho 258.000 khách hàng còn mất điện. Về viễn thông, các nhà mạng thực hiện roaming từ 19/11 để duy trì liên lạc tại Đắk Lắk, Gia Lai, Khánh Hòa.

Ngày 22/11, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phân bổ 80 tỷ đồng hỗ trợ bốn tỉnh bị thiệt hại.

Các địa phương đã tổ chức sơ tán 38.381 hộ với 119.938 người; hỗ trợ lương thực, nước uống và nhu yếu phẩm cho người dân vùng ngập sâu; huy động lực lượng cứu trợ và tiếp tế tại những khu vực còn bị cô lập.

Các Bộ, ngành, địa phương đã triển khai nghiêm túc chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ và Ban chỉ đạo phòng thủ dân sự quốc gia; triển khai quyết liệt công tác ứng phó, khắc phục hậu quả mưa lũ, tập trung sơ tán, di dời 38.381 hộ/119.938 người, hỗ trợ lương thực, thực phẩm cho người dân vùng bị ngập lụt. Nhiều tổ chức, cá nhân, nhà hảo tâm đã tổ chức cứu trợ người dân vùng lũ.

Các công việc cấp bách cần tập trung tiếp theo: tập trung tìm kiếm người mất tích, cứu chữa người bị thương, thăm hỏi, động viên và triển khai ngay các chính sách hỗ trợ tốt nhất đối với các gia đình bị thiệt hại, nhất là gia đình có người chết, mất tích, gia đình có nhà bị sập đổ, trôi, hư hỏng.

Tập trung bảo đảm đời sống cho người dân, tiếp tế kịp thời lương thực, thực phẩm, nước uống, nhu yếu phẩm cho người dân; xuất cấp gạo hỗ trợ người dân (Gia Lai, Đắk Lắk tiếp tục đề nghị hỗ trợ mỗi tỉnh 2.000 tấn gạo), không để người dân bị đói, bị rét, thiếu nước uống,… trong thời gian chưa khôi phục được hoạt động sản xuất. Bố trí chỗ ở tạm, sửa chữa vệ sinh nhà cửa bị hư hại; xây dựng lại nhà cửa, tái định cư đối với những nhà bị sập đổ, trôi.

Huy động lực lượng hỗ trợ người dân vệ sinh môi trường, phòng, chống dịch bệnh ngay sau lũ; khôi phục hạ tầng, dịch vụ thiết yếu nhất là điện, viễn thông, giao thông, giáo dục, y tế; khôi phục hoạt động sản xuất sau lũ để ổn định đời sống người dân, nhất là Tết Nguyên đán sắp tới.

Thực hiện hiệu quả các chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí, tiền thuê đất,... cho các đối tượng bị thiệt hại; chỉ đạo các công ty bảo hiểm khẩn trương chi trả bảo hiểm cho khách hàng; thực hiện các giải pháp tháo gỡ khó khăn như cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn, giảm lãi; triển khai ngay các gói tín dụng đối với khách hàng tại các địa phương bị thiệt hại để phục hồi sản xuất với lãi suất cho vay ưu đãi. Tăng cường vận động, huy động nguồn lực của xã hội, nguồn lực quốc tế để hỗ trợ khẩn cấp, kịp thời cho nhân dân.

-Hà Lê

Trung Quốc, quốc gia phát thải khí nhà kính lớn nhất thế giới, đang bước vào giai đoạn then chốt: không chỉ tiệm cận đỉnh phát thải mà còn định hình quá trình chuyển đổi xanh toàn cầu. Một phân tích mới được công bố cho thấy lượng khí thải của nước này đã đi ngang hoặc giảm trong 18 tháng qua…

Qua việc mở rộng năng lượng tái tạo, thiết lập mục tiêu giảm phát thải tuyệt đối và thúc đẩy hợp tác quốc tế, Trung Quốc đang đặt mình vào vị thế vừa là người dẫn đầu công nghệ xanh vừa là kiến trúc sư mới của trật tự khí hậu.

THẾ GIỚI VỚI 2 TỐC ĐỘ KHÍ HẬU

COP30 diễn ra trong bối cảnh các nền kinh tế lớn mất động lực trong chiến lược khí hậu. Mỹ rút khỏi Thỏa thuận Paris lần thứ 2, châu Âu phải đối mặt với áp lực chính trị nội bộ và chi phí chuyển đổi năng lượng tăng cao. Các hiện tượng khí hậu cực đoan liên tục lập mức kỷ lục, tạo ra một môi trường bất ổn mà niềm tin vào hợp tác quốc tế bị xói mòn.

Trong bối cảnh này, các quốc gia đang tìm kiếm những giải pháp hiệu quả và khả thi, khiến trọng tâm khí hậu toàn cầu dịch chuyển từ các diễn đàn phương Tây sang các sáng kiến mới ở châu Á.

Theo phân tích của Carbon Brief, lần đầu tiên trong lịch sử các hội nghị COP về khí hậu, Mỹ năm nay không cử đoàn đại biểu tham dự các cuộc đàm phán. Đoàn đại biểu lớn nhất thuộc về nước chủ nhà Brazil, với 3.805 người đăng ký. Trung Quốc (789 người) và Nigeria (749 người) lần lượt xếp thứ 2 và thứ 3 về quy mô đoàn đại biểu.

Sự hiện diện của Trung Quốc tại COP30 trở thành tâm điểm chú ý. Thời báo Hoàn cầu nhận định: “Vai trò của Trung Quốc tại COP năm nay nổi bật là vị thế dẫn đầu trong việc thúc đẩy chuyển đổi năng lượng toàn cầu; đồng thời, Bắc Kinh cũng trở thành người bảo vệ hợp tác quốc tế về khí hậu, làm việc cùng các quốc gia khác để thúc đẩy hành động tập thể”.

Trong diễn văn khai mạc, Chủ tịch COP30 Corrêa do Lago nhấn mạnh Trung Quốc đóng vai trò “rất quan trọng”, nổi bật với công nghệ xanh từ pin mặt trời đến pin lưu trữ, đã giúp hạ giá thành và chuyển đổi hệ thống năng lượng toàn cầu, theo Financial Times.

“Trung Quốc đưa ra các giải pháp cho tất cả mọi người, không chỉ riêng Trung Quốc. Tấm pin mặt trời rẻ hơn, cạnh tranh mạnh với năng lượng hóa thạch, và hiện có ở khắp nơi. Đây là điều tốt cho biến đổi khí hậu”.

Một nhà máy điện năng lượng mặt trời nhiệt sử dụng muối nóng chảy tại Đôn Hoàng, tỉnh Cam Túc, Tây Bắc Trung Quốc. Ảnh: Tân hoa xã

Vị thế này không chỉ là kết quả của quy mô nội địa mà còn của khả năng công nghệ và chính sách phối hợp đồng bộ, biến Trung Quốc thành nhân tố quyết định trong việc thúc đẩy tiến trình khí hậu quốc tế.

Theo Nature, Trung Quốc “dẫn đầu thế giới trong việc áp dụng năng lượng sạch và sản xuất thiết bị cần thiết cho quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế khử carbon, bao gồm tấm pin mặt trời, tuabin gió và xe điện”. Tờ New York Times ghi nhận “đoàn xe điện đón các đại biểu (COP30) vào hội trường chủ yếu là xe Trung Quốc”.

The Guardian nhận định rằng trong hội nghị năm nay, “hợp tác giữa các nước Nam bán cầu, có thể bao gồm Trung Quốc và một số nước có thu nhập trung bình đã bắt đầu đi theo hướng xanh. Đây cũng sẽ là yếu tố then chốt”.

Đại sứ phụ trách biến đổi khí hậu của Trung Quốc Lưu Chấn Dân cho biết nước này sẵn sàng hợp tác với cộng đồng quốc tế vì lợi ích chung của nhân loại, tôn trọng bình đẳng chủ quyền, pháp quyền và chủ nghĩa đa phương, đồng thời đề cao phương pháp “lấy con người làm trung tâm, hành động làm trọng tâm” để đảm bảo thành công của COP30 và mang lại sự ổn định, chắc chắn hơn cho tiến trình khí hậu toàn cầu, theo Tân Hoa Xã.

PHÁT THẢI TRUNG QUỐC: ĐỈNH ĐÃ ĐẾN HAY CHƯA?

Theo Carbon Brief, phát thải CO₂ của Trung Quốc đã ổn định hoặc giảm liên tục trong 18 tháng từ tháng 3/2024. Đây là một tín hiệu quan trọng cả về mặt vật lý lẫn chính trị: nó cho thấy Trung Quốc đang tiến gần đến đỉnh phát thải. Dữ liệu này cũng tạo ra cơ sở đáng tin cậy để quốc tế đánh giá năng lực thực hiện các cam kết dài hạn của Trung Quốc.

Các ngành năng lượng sạch là động lực chính cho xu hướng giảm phát thải tại quốc gia tỷ dân. Điện mặt trời tăng 46% trong quý 3/2025, điện gió tăng 11%, trong khi EV giảm 5% lượng tiêu thụ dầu. Ngành xi măng giảm 7% và thép giảm 1%. Các con số này cho thấy ngay cả khi nhu cầu điện tăng, hệ thống chính sách và năng lực công nghệ cho phép giữ phát thải ổn định, minh chứng cho hiệu quả chuyển đổi xanh toàn diện.

Mức tăng hoặc giảm 1% về vật lý không lớn nhưng về mặt chiến lược lại mang ý nghĩa biểu tượng quan trọng. Việc phát thải ổn định sau 18 tháng cho thấy Trung Quốc có thể đã đạt đỉnh phát thải trước thời hạn, mở ra khả năng giảm phát thải trong vài năm tới. Đây là một bước ngoặt chiến lược, đặt nền móng cho mục tiêu trung tính carbon 2060.

Tuy vậy, ngành hóa chất tăng phát thải 10% do nhu cầu nhựa và sản phẩm hóa chất tăng. Đây là lời nhắc rằng, dù tiến bộ trong năng lượng và giao thông, các ngành công nghiệp truyền thống vẫn có thể tạo ra hiệu ứng bù trừ, đòi hỏi chính sách linh hoạt và đổi mới công nghệ liên tục để duy trì xu hướng giảm phát thải tổng thể.

NDC 2035: CHUYỂN TỪ CƯỜNG ĐỘ SANG TỔNG LƯỢNG

Bộ trưởng Môi trường và Sinh thái Trung Quốc Hoàng Nhuận Thu cho biết mục tiêu Đóng góp Quốc gia Tự quyết 2035 (NDC) của Trung Quốc đã được mở rộng toàn diện, bao trùm toàn bộ nền kinh tế và tất cả các loại khí nhà kính, đánh dấu lần đầu tiên Trung Quốc đặt ra mục tiêu giảm tuyệt đối tổng lượng khí thải nhà kính, thể hiện quyết tâm và cam kết mạnh mẽ nhất từ trước đến nay, theo CCTV.

Ông Hoàng Nhuận Thu nhấn mạnh rằng với hầu hết các nước phát triển, khoảng cách thời gian giữa khi đạt đỉnh phát thải và khi đạt giảm đáng kể thường kéo dài từ 20-50 năm. Điều này không thể so sánh với kế hoạch của Trung Quốc, dự kiến giảm khoảng 5 năm sau khi đạt đỉnh.

Người dân lắp đặt các tấm pin năng lượng mặt trời trên mái nhà. Những tấm pin này sẽ giúp giảm sử dụng điện tr các nhà máy nhiệt điện. Ảnh:Tân hoa xã

Lần đầu tiên Trung Quốc đặt mục tiêu giảm tổng lượng phát thải 7-10% so với đỉnh, tương đương 1-1,5 tỷ tấn. Đây là bước tiến từ quản lý cường độ carbon sang kiểm soát tổng lượng khí nhà kính, thể hiện quyết tâm chính trị và khả năng quản lý công nghiệp chưa từng có ở một nước đang phát triển.

Theo Bộ trưởng Bộ Môi trường Trung Quốc, giảm phát thải trước khi đạt đỉnh là một thách thức lịch sử hay là một “nhiệm vụ phi thường khó khăn”. Trung Quốc phải tái cơ cấu toàn bộ ngành công nghiệp, năng lượng và hạ tầng. Quy mô và độ sâu của quá trình này vượt xa hầu hết các nước đang phát triển, nhấn mạnh sự phức tạp của chuyển đổi xanh trong bối cảnh phát triển kinh tế.

Trước đó, ngày 8/11/2025, Trung Quốc công bố sách trắng có tiêu đề “Đỉnh Carbon và Trung hòa Carbon: Kế hoạch và Giải pháp của Trung Quốc”, trình bày tổng quan toàn diện về những thành tựu chính trong 5 năm qua về đỉnh carbon và trung hòa carbon, đồng thời chia sẻ phương pháp, hành động và kinh nghiệm của Trung Quốc, theo Tân Hoa Xã.

Lượng giảm phát thải mà Trung Quốc cam kết vượt xa Mỹ và EU trong cùng giai đoạn, tạo ra nghịch lý: phương Tây yêu cầu Trung Quốc giảm phát thải, nhưng khi Bắc Kinh dẫn đầu công nghệ xanh, lại bị chỉ trích. Điều này phản ánh sự thay đổi cấu trúc quyền lực trong chính trị khí hậu toàn cầu, khi những nước phát triển truyền thống không còn chi phối tuyệt đối tiến trình.

HỆ SINH THÁI CÔNG NGHIỆP XANH: TRUNG QUỐC LÀ KIẾN TRÚC SƯ TOÀN CẦU

Theo nhà nghiên cứu Đổng Thiệu Bằng (Đại học Nhân dân Trung Quốc), Trung Quốc tận dụng hệ thống chính trị tập trung để triển khai chính sách dài hạn, đồng bộ hóa sản xuất, công nghệ và tài chính. Quy mô thị trường nội địa khổng lồ trở thành “phòng thí nghiệm quy mô lớn”, giúp giảm giá thành công nghệ năng lượng sạch, từ tấm pin mặt trời đến xe điện, đồng thời tạo đòn bẩy mạnh mẽ cho xuất khẩu.

Chuỗi giá trị xanh của Trung Quốc định hình lộ trình phát triển của các nền kinh tế mới nổi. Nam bán cầu, từ Brazil đến châu Phi, tiếp cận công nghệ rẻ và khả năng sản xuất xanh, minh chứng cho việc chuyển đổi xanh trở thành công cụ quyền lực mềm và ngoại giao kinh tế.

Trung Quốc xuất khẩu giải pháp xanh thông qua sáng kiến Vành đai và Con đường Xanh (Belt and Road Green) và các cơ chế hợp tác song phương, cung cấp công nghệ, vốn và kỹ năng cho các nước đang phát triển. Đây là minh chứng cho việc chuyển đổi xanh vừa là công cụ phát triển nội địa vừa là công cụ tái định hình quyền lực toàn cầu.

Các nước đang phát triển hợp tác với Trung Quốc để tiếp cận công nghệ xanh giá rẻ. Điều này cho thấy một chu kỳ tái phân phối quyền lực khí hậu, với Trung Quốc trở thành trung tâm sáng kiến, thay vì chỉ là nguồn phát thải.

Trung Quốc cũng thúc đẩy các cơ chế Nam-Nam, ký kết thỏa thuận với EU, Anh, Brazil, đảm bảo dòng chảy công nghệ, tài chính và kỹ năng cho chuyển đổi xanh. Đây là mô hình hợp tác khí hậu đa phương lấy châu Á làm tâm điểm, thay thế vai trò truyền thống của phương Tây.

Quốc gia tỷ dân thống trị sản xuất tấm pin, EV và lưu trữ năng lượng, thiết lập trật tự cung ứng xanh giá rẻ, ảnh hưởng đến chính sách năng lượng toàn cầu. Việc đạt đỉnh phát thải và đặt mục tiêu giảm tuyệt đối giúp Trung Quốc trở thành người dẫn dắt NDC toàn cầu, tạo tiền đề cho các nước khác học theo.

-Huy Nguyễn

Theo thống kê sơ bộ, đợt lũ lịch sử tại Đắk Lắk đã khiến 52 người chết và mất tích (chưa tính số 23 người chết ở xã Hoà Thịnh); khoảng 150.000 nhà dân bị ngập sâu, nhiều công trình giao thông, y tế, giáo dục, thủy lợi hư hại nặng nề. Thiệt hại kinh tế do đợt mưa, lũ lụt ước tính lên đến 5.330 tỷ đồng...

Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh Đắk Lắk, cho biết chiều 22/11/2025, UBND tỉnh Đắk Lắk đã có báo cáo đánh giá tóm tắt về tình hình thiệt hại do mưa lũ và công tác ứng phó trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk.

Theo đó, từ ngày 15/11 đến ngày 21/11/2025, trên địa bàn tỉnh xảy ra mưa rất lớn, liên tục, trên diện rộng; lượng mưa đo được tại các trạm phổ biến từ 400 - 1.000 mm, một số khu vực có mưa lớn hơn 1.100 mm, như: Sơn Thành Tây (xã Sơn Thành) 1.652,2,0 mm; Sơn Thành Đông (xã Sơn Thành) 1.332,8 mm; Ea Bar (xã Ea Bá) 1.262,8 mm; Sơn Định (xã Vân Hòa) 1.184,4 mm; Ea Ly (xã Ea Ly) 1.121,8; Hòa Thịnh (xã Hòa Thịnh) 1.103,8 mm. Lũ trên tất cả các sông trên địa bàn tỉnh là sông Ba, Kỳ Lộ, Bàn Thạch, Krông Na, Srêpốk đều vượt cao so với mức lịch sử.

THIỆT HẠI NẶNG NỀ VỀ NGƯỜI VÀ TÀI SẢN

Theo ghi nhận, đây là đợt mưa lũ lớn trong nhiều thập kỷ qua trên địa bàn tỉnh, vượt qua cơn lũ lịch sử năm 1993. Mưa đặc biệt lớn, kéo dài, địa hình dốc nên gần như toàn bộ lượng nước ở khu vực phía tây đều đổ về hạ lưu, nhiễu động gió đông mạnh và thủy triều cao, kết hợp với việc bắt buộc xả lũ của các thủy điện nên đã gây nên tình trạng lũ lụt đặc biệt nghiêm trọng trên địa bàn toàn tỉnh.

Đánh giá thiệt hại, tính đến chiều ngày 22/11/2025, toàn tỉnh đã có 44 người chết và 8 người mất tích (đang tiếp tục cập nhật).

Trong Phụ lục kèm theo báo cáo, không đề cập về người chết ở xã Hoà Thịnh, do chưa được cập nhật (trong khi theo các nguồn tin khác, Hoà Thịnh là xã có số người chết nhiểu nhất).

Thông tin vào tối 22/11, thống kê của chính quyền vùng rốn lũ xã Hòa Thịnh, tỉnh Đắk Lắk, toàn xã có 23 người chết, 1 người mất tích. Không có chuyện "hàng trăm người chết" như tin đồn lan truyền trên mạng.

Đợt lũ này đã gây thiệt hại đặc biệt lớn về tài sản trên địa bàn toàn tỉnh Đắk Lắk, khoảng 150.000 nhà bị ngập trong nước. Ước tính thiệt hại về nhà cửa khoảng 1.000 tỷ đồng.

Về chăn nuôi: Ước khoảng 3,2 triệu gia súc, gia cầm bị chết, thiệt hại khoảng 830 tỷ đồng.

Về thủy sản: khoảng 127.000/181.349 lồng nuôi trồng thủy sản và 1.000ha diện tích nuôi tôm nước lợ và nhuyễn thể, ước thiệt hại khoảng 2.000 tỷ đồng.

Về trồng trọt: khoảng 180.000 ha (trong đó diện tích cây hằng năm hơn 63.000ha như lúa nước, sắn, ngô, khoai các loại; hơn 19.000ha cây lâu năm, trong đó có nhiều cây công nghiệp chủ lực, có giá trị kinh tế cao như sầu riêng, cà phê hồ tiêu..) bị ngập úng, hư hại, thiệt hại khoảng 1.500 tỷ đồng. Nhiều điểm sạt lở, ách tắt giao thông, hệ thống điện lực, viễn thông bị ảnh hưởng nghiêm trọng…

Số liệu cụ thể đang được thống kê, ước tính sơ bộ tổng thiệt hại gần 5.330 tỷ đồng (Chưa tính tài sản trong gia đình người dân).

HUY ĐỘNG MỌI NGUỒN LỰC CỨU NẠN, CỨU TRỢ

Trong thời gian lũ diễn biến phức tạp, tỉnh Đắk Lắk đã huy động tất cả lực lượng, phương tiện của tỉnh; cùng với sự hỗ trợ của Bộ Quốc phòng, Bộ Công an; Quân khu V đã triển khai nhiều phương án ứng phó; trong đó tập trung ứng phó các khu vực bị ngập sâu, việc tiếp cận khó.

Tối ngày 21/11/2025 và sáng ngày 22/11/2025, Đoàn công tác do Phó Thủ tướng thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình cùng Lãnh đạo Tỉnh ủy, UBND tỉnh và các sở ngành đã đi kiểm tra thực tế và chỉ đạo công tác khắc phục hậu quả lũ lụt.

Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk đã công bố tình huống khẩn cấp tại 40 xã, phường bị thiệt hại nặng (Quyết định số 02110/QĐ-UBND ngày 20/11/2025). Cùng với đó, Ban hành các Kế hoạch số 0140/KH-BCHPTDSD ngày 21/11/2025 về việc huy động, bố trí lực lượng khắc phục sau bão.

Toàn tỉnh Đắk Lắk đã huy động mọi nguồn nhân lực, vật lực trên địa bàn tỉnh, nhờ sự giúp đỡ của các bộ Trung ương và kêu gọi sự ủng hộ hộ của cộng đồng doanh nghiệp, nhân dân để phục vụ công tác ứng phó. Tổng cộng 12.500 người và hàng ngàn phương tiện (xe ô tô, ca nô, xuồng máy, máy phát điện, phao bè, nhà bạt...) từ Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Khánh Hòa, Sư đoàn BB305 và các đơn vị của Bộ Quốc phòng, Quân khu V, Bộ Công an… và lực lượng tại chỗ đã được huy động tối đa để cứu hộ, cứu nạn, di dời và hỗ trợ khẩn cấp.

Uỷ ban Mặt trận tổ quốc Việt Nam tỉnh Đắk Lặ đã tiếp nhận được 16.000 thùng nước, 6.000 thùng sữa, 1.000 thùng bánh kẹo, hơn 14.000 phần thức ăn nhanh đã hỗ trợ kịp thời đến bà con nhân dân bị thiệt hại bão lụt.

Tổng số tiền đã tiếp nhận vào tài khoản Quỹ cứu trợ tỉnh 23,151 tỷ đồng. Trung ương đã chi hỗ trợ 150 tỷ đồng và 2.000 tấn gạo. Tỉnh đã chuyển và cấp phát 1.170 túi thuốc y tế; kích hoạt 3 tổ lưu động chống dịch với 4 người/tổ và 12 nhân viên đi cùng với Công an, Quân đội tới các điểm nước rút để phun thuốc và khử khuẩn (200 kg hóa chất); chuẩn bị 3 xe cấp cứu và 12 nhân lực sẵn sàng vận chuyển bệnh nhân.

Tính đến sáng ngày 22/11/2025, UBND tỉnh đã giao Sở Công thương liên hệ với các đơn vị cung ứng, phân phối để nhận 32.858 thùng mì, 5.916 thùng nước, 7.484 thùng sữa Vinamilk (loại 180ml), 11.158 hộp cá, 2.740 gói xúc xích các loại, 186 áo phao, 30 bộ giày ủng bảo hộ và đã chuyển đến 34/34 xã/phường khu vực phía Đông của tỉnh Đắk Lắk (hiện còn dự trữ 10.484 thùng mì, 700 thùng nước, 800 hộp cá và 2.000 gói xúc xích).

Trên cơ sở các văn bản đề nghị tiếp nhận khoản viện trợ của tổ chức quốc tế để cứu trợ tại tỉnh Đắk Lắk của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã tham mưu UBND tỉnh đồng ý tiếp nhận các khoản viện trợ Liên minh Châu Âu (EU), Tổ chức Cứu trợ và Phát triển Công giáo (CRS), Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) và cung cấp đầu mối để tiếp nhận, bao gồm: 138 bộ dụng cụ bếp, 150 bộ lều bạt gia đình, 4.000 thùng nước, 10.395 chai nước uống, 5.000 gói xúc xích ăn liền, 5.000 gói bánh.

Căn cứ Quyết định số 2549/QĐ-TTg ngày 21/11/2025 của Thủ tướng Chính phủ, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã đề nghị Sở Tài chính tham mưu UBND tỉnh hỗ trợ kinh phí cho các địa phương, đơn vị khắc phục hậu quả thiên tai với tổng số tiền 99,6 tỷ đồng.

UBND tỉnh Đắk Lắk đề nghị Thủ tướng Chính phủ và các Bộ, ngành liên quan tiếp tục hỗ trợ tỉnh về lương thực, trang thiết bị y tế, hóa chất phòng chống dịch, vật tư nông nghiệp, giống cây trồng; yêu cầu các ngân hàng có chính sách giảm, dãn nợ cho các hộ sản xuất kinh doanh và cho vay vốn ưu đãi phục hồi sản xuất.

Về nhu yếu phẩm thiết yếu: đề nghị trước mắt hỗ trợ 2000 tấn lương thực từ nguồn dữ trữ quốc gia. Đề nghị hỗ trợ trang thiết bị y tế: Hóa chất Cloramine B: 3.000kg, hóa chất xử lý nguồn nước và môi trường: 1.000 lít; túi sơ cấp cứu: 1.000 túi.

Kiến nghị Tập đoàn điện lực Việt Nam sớm hỗ trợ cho điện lực Đắk Lắk khắc phục thiệt hại, phục hồi hệ thống lưới điện.

Kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường: hỗ trợ 30.000 lít hóa chất để khử trùng; hỗ trợ giống cây trồng (80 tấn lúa giống, 15 tấn ngô giống, 175 tấn giống đậu các loại…), vật nuôi (trâu, bò, lợn, gà,…) và các vật tư thiết yếu khác để khôi phục sản xuất.

Kiến nghị Bộ Y tế: hỗ trợ thêm 2.000 túi thuốc y tế và 5.000 túi an sinh.

-Chu Khôi

Theo Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng, những kết quả kinh tế tích cực có vai trò rất quan trọng của việc hoàn thiện thể chế, đặc biệt là các nghị quyết, luật pháp tháo gỡ vướng mắc trong tổ chức thi hành pháp luật.

Sáng 22/11, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tổ chức Diễn đàn xây dựng pháp luật lần thứ nhất với chủ đề “Hoàn thiện thể chế, pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới”. 

LẬP PHÁP CẦN CHUYỂN TỪ TƯ DUY “TIỀN KIỂM” SANG CHỦ ĐỘNG

Phát biểu khai mạc diễn đàn, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh xây dựng pháp luật là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt, thường xuyên của Quốc hội. Qua gần 80 năm từ ngày tổng tuyển cử đầu tiên, công tác xây dựng pháp luật của Quốc hội đã đạt được nhiều kết quả tốt đẹp, nổi bật, hệ thống pháp luật ngày càng đầy đủ, đồng bộ, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước.

Lần đầu tiên, diễn đàn xây dựng pháp luật được tổ chức cùng với việc tổng kết công tác nhiệm kỳ của Quốc hội khóa XV. Đây chính là dịp để đánh giá khách quan, toàn diện công tác lập pháp của Quốc hội, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm tiếp tục hoàn thiện thể chế, pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì và phát biểu khai mạc tại Diễn đàn xây dựng pháp luật lần thứ nhất. Ảnh: Quốc hội.

Báo cáo đề dẫn, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết diễn đàn được tổ chức trong bối cảnh đất nước ta đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với những vận hội lớn đòi hỏi phải có hệ thống thể chế - pháp luật đồng bộ, hiện đại, hiệu lực, hiệu quả. 

Ông Hoàng Thanh Tùng gợi mở các nhóm vấn đề trọng tâm như đổi mới tư duy lập pháp theo hướng chủ động, kiến tạo và dẫn dắt sự phát triển là một bước chuyển mang tính nền tảng. 

Theo đó, lập pháp cần chuyển từ tư duy “tiền kiểm”, “an toàn tuyệt đối” sang chủ động chấp nhận rủi ro có kiểm soát, mở rộng không gian cho đổi mới sáng tạo. Cần mạnh mẽ luật hóa cơ chế sandbox; nâng cao chất lượng công tác dự báo chính sách; xây dựng đội ngũ “kiến trúc sư thể chế” có tư duy toàn diện, xuyên ngành, đủ khả năng nắm bắt xu thế toàn cầu và kiến tạo các mô hình mới.

Mặt khác, hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường hiện đại trong bối cảnh chuyển đổi số, kinh tế xanh và sự xuất hiện của các mô hình kinh tế mới là yêu cầu cấp thiết.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp nhấn mạnh khung pháp lý điều chỉnh nội dung này cần được xây dựng và hoàn thiện để đi trước một bước, thay vì chỉ chạy theo thực tiễn.

Thể chế, pháp luật về kinh tế phải trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững. Đến năm 2028 hoàn thiện hệ thống pháp luật về đầu tư, kinh doanh, góp phần đưa môi trường đầu tư của Việt Nam nằm trong nhóm 3 nước dẫn đầu ASEAN theo yêu cầu của Nghị quyết 66-NQ/TW.

ƯU TIÊN TỐI ĐA NGUỒN LỰC CHO CÔNG TÁC LẬP PHÁP

Phát biểu tại diễn đàn, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng khẳng định trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV, Chính phủ đã dành ưu tiên rất lớn cho công tác xây dựng pháp luật. Công tác chuẩn bị hồ sơ luật được thực hiện theo hướng đổi mới quy trình, nâng cao chất lượng nhân sự và đặc biệt là tăng cường phối hợp giữa Chính phủ và Quốc hội ngay từ giai đoạn hình thành chính sách.

Trong bài phát biểu, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng dẫn lại thành quả phát triển kinh tế – xã hội để chứng minh vai trò của thể chế trong công tác điều hành của Chính phủ.

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng phát biểu tại Diễn đàn. Ảnh: Quốc hội.

Phó Thủ tướng cho biết tăng trưởng năm 2021 chỉ đạt 2,58% do tác động của dịch bệnh, nhưng đến năm 2025 dự kiến tăng trưởng đạt 8%, bất chấp bối cảnh thế giới và trong nước còn nhiều khó khăn, thiên tai, biến động lớn; thu ngân sách nhà nước dự kiến vượt 2,3 triệu tỷ đồng.

Theo Phó Thủ tướng, những kết quả tích cực này có vai trò rất quan trọng của việc hoàn thiện thể chế, đặc biệt là các nghị quyết, luật pháp tháo gỡ vướng mắc trong tổ chức thi hành pháp luật. Đây cũng là minh chứng cho thấy pháp luật không chỉ là công cụ quản lý mà còn là động lực thúc đẩy tăng trưởng.

Trong bối cảnh thế giới biến động phức tạp, đất nước đang đứng trước cơ hội lịch sử để phát triển nhanh và bền vững.

Để hiện thực hóa khát vọng trở thành quốc gia phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, thể chế và pháp luật phải tiếp tục được hoàn thiện ở mức độ cao hơn, đồng bộ hơn, hiện đại hơn. Qua đó, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng khẳng định Chính phủ sẽ tiếp tục phát huy tinh thần đổi mới, sáng tạo, nâng cao chất lượng điều hành và nỗ lực cao nhất để xứng đáng với sự tin tưởng của Đảng, Quốc hội và Nhân dân.

-Như Nguyệt

Nhiều nhà phê bình và tổ chức tại Mỹ cảnh báo việc ngăn các bang ban hành quy định AI sẽ tạo lợi thế quá mức cho các tập đoàn AI lớn, thiếu giám sát để đảm bảo an toàn...

Tổng thống Mỹ Donald Trump được cho là đang cân nhắc gây sức ép buộc các tiểu bang ngừng ban hành quy định liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI), theo một dự thảo sắc lệnh hành pháp mà hãng tin Associated Press thu thập. Một số nghị sĩ Quốc hội Mỹ cũng ủng hộ tạm thời “đóng băng” quyền điều chỉnh AI của các tiểu bang.

Nguyên nhân được cho là ngày càng nhiều bang của Mỹ ban hành quy định liên quan đến AI. Điều này có thể kìm hãm đổi mới sáng tạo, làm giảm tốc độ phát triển của công nghệ AI của nước Mỹ. 

Trong khi đó, chiều ngược lại, các nhà phê bình, cùng nhiều tổ chức bảo vệ quyền dân sự và quyền lợi người tiêu dùng Mỹ, cảnh báo rằng việc ngăn các bang ra quy định sẽ vô tình tạo lợi thế quá mức cho các tập đoàn AI lớn, thiếu giám sát để đảm bảo an toàn.

HỆ THỐNG QUY ĐỊNH AI CẤP TIỂU BAN CỦA MỸ HIỆN NAY 

Theo Hiệp hội các Chuyên gia Bảo mật Quốc tế, bốn tiểu bang gồm Colorado, California, Utah và Texas, đã thông qua các luật đầu tiên điều chỉnh hoạt động AI trong khu vực tư nhân.

Các đạo luật này chủ yếu tập trung vào hai điểm chính: giới hạn việc thu thập một số loại dữ liệu cá nhân nhạy cảm và yêu cầu công khai, minh bạch về cách thức các công ty sử dụng AI. 

Những quy định này được ban hành, xuất phát từ thực tế AI đã xuất hiện trong nhiều quyết định quan trọng của đời sống người dân Mỹ: từ khâu chọn ứng viên phỏng vấn, xét duyệt hồ sơ thuê nhà, phê chuẩn khoản vay, cho tới việc đề xuất ưu tiên chăm sóc y tế. 

Nhiều nghiên cứu cho thấy hệ thống AI có thể đưa ra kết quả thiên lệch, đôi khi ưu ái một giới tính hoặc một nhóm chủng tộc nhất định. Do đó, các tiểu bang cho rằng việc xây dựng hành lang quản lý AI là việc làm cần thiết. 

Một số tiểu bang còn yêu cầu các doanh nghiệp phải công khai cách hoạt động của hệ thống AI và đánh giá nguy cơ phân biệt đối xử trước khi triển khai.

Bên cạnh đó, nhiều bang đã ban hành các quy định riêng lẻ về từng lĩnh vực của AI: như cấm deepfake phục vụ mục đích thao túng bầu cử, ngăn chặn nội dung khiêu dâm không đồng thuận, hoặc xây dựng quy tắc dùng AI trong cơ quan nhà nước.

MỸ CÓ THỂ SẮP XÂY DƯNG KHUNG PHÁP LÝ THỐNG NHẤT ĐỂ QUẢN LÝ AI 

Dự thảo sắc lệnh hành pháp của ông Trump bên cạnh ngăn chặn các bang tự do ban hành quy định về AI, sẽ còn đề xuất xây dựng một khung pháp lý toàn quốc thống nhất, nhưng mềm mỏng hơn cho AI.

Theo APP, ông Trump lập luận rằng việc các tiểu bang tự đưa ra các quy định riêng rẽ đang cản trở sự phát triển của các công ty AI Mỹ và tạo cơ hội cho Trung Quốc bắt kịp trong cuộc đua AI. 

TechNet, tổ chức ủng hộ các công ty công nghệ lớn như Google và Amazon, trước đây từng lập luận rằng việc tạm dừng các quy định của tiểu bang sẽ giúp các công ty AI nhỏ tồn tại, đồng thời cho phép các nhà lập pháp có thời gian xây dựng khung pháp lý toàn quốc cân bằng giữa đổi mới và trách nhiệm giải trình.

Thống đốc bang Florida, Ron DeSantis, cho rằng một luật liên bang cấm quy định của tiểu bang về AI là “không thể chấp nhận được”. Ông cho rằng động thái này sẽ tạo lợi thế quá mức cho các tập đoàn công nghệ lớn và ngăn các bang bảo vệ người dân chống lại các rủi ro như ứng dụng "săn mồi" trẻ em hay kiểm duyệt trực tuyến các bài viết chính trị.

Ông Cody Venzke, thành viên hội đồng chính sách cấp cao tại ACLU, cũng phản đối ý tưởng của dự thảo sắc lệnh: “Người dân Mỹ không muốn AI phân biệt đối xử, không an toàn hay gây ảo giác. Nếu việc giành chiến thắng trong cuộc đua AI đồng nghĩa với việc AI không đáng tin cậy, thì chẳng ai thực sự muốn điều đó”, ông nói.

-Hạ Chi

Trong tuần qua (17 – 22/11), giá mua, bán vàng miếng tại hầu hết các doanh nghiệp đều giảm. Đáng chú ý, giá bán vàng miếng tại 3 doanh nghiệp giảm 600 nghìn đồng/lượng, gấp 6 lần so với giá mua...

Sau hai phiên liên tiếp (20 – 21/11), giá vàng miếng SJC bán ra ghi nhận tổng mức giảm phổ biến là 1,2 triệu đồng/lượng, giá giao dịch vàng miếng SJC tại các đơn vị kinh doanh đều tăng 600 nghìn đồng/lượng mỗi chiều trong phiên hôm nay (22/11).

Công ty SJC niêm yết giá vàng miếng mua vào ở mức 148,4 triệu đồng/lượng và giá bán ra ở mức 150,4 triệu đồng/lượng trong suốt phiên hôm nay. Đây cũng là mức giá niêm yết tại DOJI, PNJ và Ngọc Thẩm. So với giá chốt phiên hôm qua (21/11), giá mua, bán vàng miếng SJC tại các thương hiệu trên đều tăng 600 nghìn đồng/lượng mỗi chiều.

Cùng mức tăng trên, Bảo Tín Minh Châu, Bảo Tín Mạnh Hải và Ngọc Thẩm cũng niêm yết giá vàng miếng bán ra ở mức 150,4 triệu đồng/lượng. Trong khi đó giá mua vào vàng miếng tại ba thương hiệu trên lần lượt niêm yết ở mức 148,9 triệu đồng/lượng; 149 triệu đồng/lượng và 149,2 triệu đồng/lượng.

Riêng tại Phú Quý, thương hiệu này ghi nhận 2 nhịp điều chỉnh tăng liên tiếp đối với chiều mua trong phiên 22/11.

Sau khi tăng 600 nghìn đồng/lượng mỗi chiều, giá mua, bán vàng miếng SJC mở cửa phiên ở mức 147,4 triệu – 150,4 triệu đồng/lượng. Chốt phiên sáng, thương hiệu này tiếp tục tăng thêm 500 nghìn đồng/lượng đối với chiều mua.

Đóng cửa phiên ngày 22/11, Phú Quý vẫn niêm yết giá vàng miếng mua vào chốt phiên ở mức 147,9 triệu đồng/lượng và giá bán ra ở mức 150,4 triệu đồng/lượng. So với giá chốt phiên 21/11, giá mua vào vàng miếng tăng 1,1 triệu đồng/lượng trong khi giá vàng miếng bán ra tăng 600 nghìn đồng/lượng.

Giá giao dịch vàng miếng tại các thương hiệu trong phiên 22/11. Nguồn: VnEconomy tổng hợp từ bảng giá các doanh nghiệp

Trên thị trường vàng nhẫn “4 số 9”, giá mua, bán vàng nhẫn tại các hệ thống lớn ghi nhận diễn biến phân hoá. Hầu hết các doanh nghiệp ghi nhận mức tăng từ 500 nghìn – 600 nghìn đồng/lượng mỗi chiều. Trong khi đó, có hai doanh nghiệp điều chỉnh giảm giá mua, bán vàng nhẫn và một doanh nghiệp vẫn giữ nguyên giá giao dịch so với phiên hôm qua (21/11).

Trong tuần (17 – 22/11), giá mua, bán vàng miếng ghi nhận xu hướng giảm. So với giá chốt phiên đầu tuần (17/11), giá mua, bán vàng miếng SJC tại các thương hiệu như: SJC DOJI, PNJ, Mi Hồng và Ngọc Thẩm đều giảm 600 nghìn đồng/lượng mỗi chiều. Riêng tại Bảo Tín Minh Châu, Bảo Tín Mạnh Hải và Phú Quý, giá vàng miếng bán ra giảmgấp 6 lần so với giá vàng miếng mua vào, với mức tăng lần lượt là 100 nghìn đồng/lượng và 600 nghìn đồng/lượng.

Sau khi giảm mạnh 500 nghìn đồng/lượng đối với chiều mua và chiều bán, Ngọc Thẩm đặt giá mua vào vàng nhẫn “4 số 9” mở cửa phiên ở mức 141 triệu còn giá vàng nhẫn bán ra niêm yết ở mức 144 triệu đồng/lượng. Chốt phiên, mức giá giao dịch trên vẫn không đổi.

Tương tự, tại DOJI, giá mua, bán vàng nhẫn “4 số 9” cũng sụt nhẹ 100 nghìn đồng/lượng so với phiên 21/11. Thương hiệu này niêm yết giá vàng nhẫn mua vào ở mức 146,1 triệu đồng/lượng còn giá vàng nhẫn bán ra niêm yết ở mức 149,1 triệu đồng/lượng trong suốt hôm nay.

Trong khi đó, PNJ là đơn vị duy nhất vẫn duy trì giá giao dịch vàng nhẫn “4 số 9” so với phiên 21/11. Thương hiệu này vẫn giữ giá mua, bán vàng nhẫn ở mức 146,1 triệu – 149,1 triệu đồng/lượng. Kết phiên, mức giá giao dịch trên vẫn không thay đổi.

So với giá chốt phiên đầu tuần (17/11), giá mua, bán vàng nhẫn tại DOJI và PNJ đều giảm 800 nghìn đồng/lượng mỗi chiều. Giá giao dịch vàng nhẫn tại Ngọc Thẩm ghi nhận tổng mức giảm là 2 triệu đồng/lượng (mua - bán). Đồng thời, đây cũng là thương hiệu có mức giảm mạnh nhất ghi nhận trong tuần qua.

Ngược lại, Công ty SJC đặt giá mua, bán vàng nhẫn “4 số 9” mở cửa phiên ở mức 146 triệu – 148,5 triệu đồng/lượng, tăng 600 nghìn đồng/lượng mỗi chiều so với giá chốt phiên 21/11. Mức giá giao dịch này được duy trì ổn định đến khi chốt phiên.

Tuy nhiên, giá mua, bán vàng nhẫn tại thương hiệu này vẫn giảm 500 nghìn đồng/lượng mỗi chiều so với giá chốt phiên 17/11.

Mức độ tăng, giảm giá mua,bán vàng nhẫn trong phiên 22/11 so với phiên 17/11. Nguồn: VnEconomy tổng hợp và tính toán

Sau khi tăng 600 nghìn đồng/lượng đối với cả hai chiều mua và chiều bán, Bảo Tín Minh Châu và Bảo Tín Mạnh Hải đều niêm yết giá mua vào vàng nhẫn “4 số 9” ở mức 147,6 triệu còn giá vàng nhẫn bán ra niêm yết ở mức 150,6 triệu đồng/lượng.

Đóng cửa phiên, mức giá giao dịch trên vẫn giữ nguyên. Đồng thời, đây cũng là hai thương hiệu có giá vàng nhẫn bán cao nhất trên thị trường. So với giá chốt phiên 17/11, giá giao dịch vàng nhẫn tại Bảo Tín Minh Châu và Bảo Tín Mạnh Hải đều giảm 400 nghìn đồng/lượng mỗi chiều.

Kết phiên, Phú Quý cũng niêm yết giá vàng nhẫn mua vào ở mức 147 triệu còn giá vàng nhẫn bán ra niêm yết ở mức 150 triệu đồng/lượng. Giá mua, bán vàng nhẫn “4 số 9” tại thương hiệu này tăng 500 nghìn đồng/lượng so với chốt phiên 21/11. Tuy nhiên, mức giá giao trên cũng giảm 500 nghìn đồng/lượng so với chốt phiên đầu tuần( 17/11).

Trên thị trường NewYork, đóng cửa phiên ngày 21/11, hợp đồng giá vàng giao ngay đảo chiều giảm hơn 0,3%, lùi xuống mốc 4.064 USD/oz. Như vậy, tổng mức giảm trong trong tuần qua đối với hợp đồng giá vàng giao ngay là 0,48%.

Theo tỷ giá Vietcombank (đã bao gồm thuế và phí...), chênh lệch giữa giá vàng miếng và giá vàng thế giới đồng loạt ở mức 19,76 triệu đồng/lượng. Trong khi đó, tùy từng thương hiệu, mức chênh lệch này đối với giá vàng nhẫn “4 số 9” dao động từ 13,36 triệu – 19,96 triệu đồng/lượng. 

-Mai Nhi

Một trader huyền thoại người Mỹ, ông Peter Brandt, nhận định Bitcoin sẽ chưa thể đạt 200.000 USD trước quý 3/2029, và dự báo này lập tức gây tranh luận...

"Phù thủy đầu tư" Peter Brandt được đánh giá cao về tư duy kỷ luật, sự kiên trì, và cách kiểm soát tâm lý trong giao dịch, coi giao dịch như một nghệ thuật và một sự nghiệp lâu dài chứ không phải con đường làm giàu nhanh chóng.

Nhà đầu tư này hôm qua đã đăng trên mạng xã hội X nhận định rằng Bitcoin sẽ chưa thể đạt 200.000 USD trước quý 3/2029. Dự báo này lập tức gây tranh luận vì đi ngược hoàn toàn nhận định lạc quan từ nhiều lãnh đạo doanh nghiệp trong lĩnh vực tiền điện tử.

Còn trong bài đăng trên X ngày 21/11, nhà đầu tư Peter Brandt viết: “Tôi vẫn giữ 40% lượng Bitcoin tối đa mà tôi từng nắm, với mức giá trung bình thấp hơn khoảng 1/20 so với giá mua của Michael Saylor (một nhà đầu tư Bitcoin nổi tiếng). Tôi là người nắm giữ Bitcoin dài hạn. Đợt bán tháo này thực ra là điều tốt nhất có thể xảy ra với Bitcoin. Chu kỳ tăng giá tiếp theo có thể đưa Bitcoin lên khoảng 200.000 USD, dự kiến vào quý 3/2029”. 

Phù thuỷ Peter Brandt.

Có thể nói, nhận định của ông đã hoàn toàn trái ngược với quan điểm của những tên tuổi lớn trong ngành như Arthur Hayes, đồng sáng lập BitMEX hay Tom Lee, Chủ tịch BitMine. Cả hai đều giữ dự đoán Bitcoin sẽ đạt 200.000 USD ngay trong năm 2025, gần nhất là trong các phát biểu hồi tháng 10.

Dự báo còn chênh lệch nhiều hơn khi so sánh với suy đoán của CEO Coinbase Brian Armstrong và CEO ARK Invest Cathie Wood. Cả hai đều kỳ vọng Bitcoin có thể đạt giá 1 triệu USD vào năm 2030.

Nghĩa là, dự đoán giá Bitcoin chạm mốc 200.000 USD vào năm 2029 của ông Peter Brandt chỉ bằng một phần năm so với dự đoán của lãnh đạo Coinbase và ARK Invest đưa ra chỉ trước đó một năm.

Tuy vậy, ông Brandt cho rằng đợt điều chỉnh sâu này là tín hiệu tích cực cho triển vọng dài hạn của Bitcoin.

Theo ông, việc thị trường “xả hàng” chính là điều mà tài sản này cần để thiết lập nền tảng cho giai đoạn tăng trưởng mới. Một số chuyên gia cũng đồng tình rằng những giai đoạn “thiết lập lại mặt bằng giá” như hiện tại thường mở đường cho các chu kỳ tăng mạnh sau đó.

Trước đây, ông Brandt cũng từng so sánh diễn biến giá Bitcoin với thị trường đậu tương những năm 1970 - giá lên đỉnh rồi giảm hơn 50% do nguồn cung vượt cầu.

Ông cho rằng không loại trừ khả năng các động lực tương tự có thể xuất hiện trong thị trường tiền mã hóa những năm tới.

Ở một góc nhìn khác, Charles Edwards, nhà sáng lập Capriole Investments, nhận định rằng Bitcoin đang chứng kiến đợt bán tháo từ các tổ chức mạnh nhất từ trước đến nay, nếu xét theo tỷ lệ khối lượng giao dịch trên Coinbase. Áp lực bán lớn từ các “tay chơi” nhiều vốn đang thoái lui khỏi thị trường có thể tiếp tục ảnh hưởng đến giá trong ngắn hạn.

Về diễn biến thị trường hiện nay, giá Bitcoin gần như đã giảm liên tục kể từ khi lập đỉnh lịch sử 125.100 USD ngày 5/10, hiện đang giao dịch quanh mốc 84.000 USD. Bitcoin từng bật lên mức 88.000 USD vào thứ tư vừa qua rồi lại tiếp tục đi xuống.

Trong 30 ngày qua, vốn hóa Bitcoin đã giảm khoảng 23,26%, từ vùng sát 2,2 – 2,3 nghìn tỷ USD xuống còn 1,68 nghìn tỷ USD. 

Ngày 21/11 ghi nhận điểm sáng từ dòng tiền ETF với mức mua ròng mạnh nhất tuần qua. Trong đó, riêng Bitcoin đã hút 238,4 triệu USD, còn Ethereum ghi nhận thêm 55,7 triệu USD. Trong bối cảnh vốn hóa toàn thị trường lao dốc hơn 23%, việc ETF “bơm tiền” trở lại là một tín hiệu cho thấy các nhà đầu tư tổ chức có thể đang mua đáy.

Tuy nhiên, chỉ số biến động (Volatility) đang ở mức trung bình cao, trong đó của Bitcoin đạt 59,87, trong khi Ethereum lên tới 82,78, phản ánh khả năng thị trường sẽ còn xuất hiện những biến động khó đoán trong thời gian tới. 

-Bạch Dương

Dòng chảy thương mại có phần chững nhịp ở chiều xuất khẩu khi nhập khẩu tăng hơn 2%, song cán cân vẫn nghiêng về phía thặng dư với mức xuất siêu 140,76 triệu USD trong nửa đầu tháng 11/2025…

Theo số liệu sơ bộ từ Cục Hải quan, trong nửa đầu tháng 11/2025 (từ ngày 1 đến 15/11), tổng trị giá xuất nhập khẩu của Việt Nam đạt khoảng 38,35 tỷ USD. Con số này tăng 0,84% (tương đương 318,2 triệu USD) so với nửa đầu tháng 10,ư; đồng thời cao hơn gần 13% (tương đương 4,39 tỷ USD)  so với cùng kỳ năm trước cho thấy hoạt động thương mại quốc tế của Việt Nam vẫn trên đà tích cực.

Tính lũy kế từ đầu năm đến hết ngày 15/11/2025, kim ngạch xuất nhập khẩu cả nước cán mốc 801,02 tỷ USD, tăng trên 17% (tương đương 117,36 tỷ USD) so với cùng kỳ năm 2024 dù trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn tiềm ẩn nhiều bất ổn.

Riêng về xuất khẩu, nửa đầu tháng 11 ghi nhận kim ngạch đạt 19,25 tỷ USD, giảm nhẹ khoảng 0,5% (tương đương 97,35 triệu USD) so với nửa đầu tháng 10. Trong số 5 nhóm hàng xuất khẩu trên 1 tỷ USD, có tới 3 nhóm giảm giá trị.

Cụ thể, điện thoại các loại và linh kiện ghi nhận mức giảm mạnh nhất là 245,5 triệu USD (tương đương 10,2%). Hàng dệt may và máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng cũng lần lượt giảm hơn 93 triệu USD (tương đương 6,28%) và 65 triệu USD  (tương đương 2,68%).

Bên cạnh đó, mặt hàng dầu thô tuy chỉ giảm 28,05 triệu USD về giá trị tuyệt đối, nhưng mức giảm theo tỷ lệ lại khá mạnh, lên tới gần 30% so với nửa đầu tháng 10, cho thấy nhu cầu hoặc giá xuất khẩu mặt hàng này đang có chiều hướng đi xuống trong ngắn hạn.

Kim ngạch xuất khẩu của một số nhóm hàng trong kỳ 1 tháng 11/2025 và kỳ 1 tháng 10/2025. Nguồn: Vneconomy tổng hợp từ Cục Hải quan.

Tính từ đầu năm, duy nhất nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện tăng trên 30 tỷ USD (tương đương 48,32%), đạt tổng kim ngạch hơn 92 tỷ USD, tiếp tục là đầu tàu của xuất khẩu.

Ngoài ra, 9 nhóm hàng khác cũng ghi nhận mức tăng trên 1 tỷ USD bao gồm: máy móc, thiết bị, dụng cụ phụ tùng khác; đồ chơi, dụng cụ thể thao và bộ phận; cà phê; hàng dệt may; điện thoại các loại và linh kiện; phương tiện vận tải và phụ tùng; giày dép các loại; hàng thuỷ sản và hàng rau quả.

Tính chung từ đầu năm đến giữa tháng 11, xuất khẩu của Việt Nam đạt 410,28 tỷ USD, tăng hơn 56,8 tỷ USD (tương đương 16,09%) so với cùng kỳ năm ngoái. 

Tuy nhiên, một số nhóm hàng công nghệ cao và hàng gia công tiếp tục giữ vai trò bệ đỡ cho tăng trưởng xuất khẩu. Máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện tăng thêm hơn 423 triệu USD, tương đương gần 10%. Giày dép các loại cũng tăng 122,1 triệu USD (tương đương 13,44%).

Đặc biệt, nhóm quặng và khoáng sản khác dù chỉ tăng hơn 11 triệu USD nhưng so với kỳ trước đó nhưng mức tăng tương đối lên tới hơn 230%.

Khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tiếp tục giữ vai trò then chốt. Trong nửa đầu tháng 11, giá trị xuất khẩu của nhóm doanh nghiệp này đạt 15,24 tỷ USD, chiếm gần 80% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước.

Như vậy, trị giá xuất khẩu của khu vực này tăng nhẹ 0,4% so với kỳ 1 tháng 10/2025 và tăng tới 25,6% so với cùng kỳ năm ngoái.  Tính từ đầu năm, kim ngạch nhập khẩu của khu vực này cũng đạt hơn 310 tỷ USD, tăng gần 23%, cho thấy quy mô hoạt động và mức độ mở rộng sản xuất của nhóm doanh nghiệp FDI vẫn đang gia tăng.

Ở chiều ngược lại, Việt Nam ghi nhận mức tăng rõ rệt trong nửa đầu tháng 11 với kim ngạch nhập khẩu đạt 19,11 tỷ USD, cao hơn khoảng 2,22% (tương đương 415,58 triệu USD) so với nửa đầu tháng 10.

Động lực chính đến từ nhu cầu nhập khẩu đối với nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện. Đây là nhóm hàng duy nhất ghi nhận mức tăng trên 400 triệu USD với trị giá nhập khẩu là 6,62 tỷ USD, tương đương 6,87% so với cùng kỳ tháng 10/2025. Đáng chú ý, nhóm đá quý, kim loại quý và sản phẩm tuy chỉ tăng khoảng 38 triệu USD nhưng mức tăng theo tỷ lệ lại gần 51%.

Ngoài nhóm nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện, nhóm máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng khác cũng ghi nhận trị giá nhập khẩu trên 2 tỷ USD dù chỉ tăng 29,27 triệu USD, tương đương 1,14%.

Trong khi nhiều mặt hàng trong nhóm công nghiệp công nghệ cao tăng mạnh thì nhóm mặt hàng điện thoại các loại và linh kiện ghi nhận mức giảm sâu nhất về nhập khẩu, giảm hơn 73 triệu USD, tương ứng trên 14%.

Kim ngạch nhập khẩu của một số nhóm hàng trong kỳ 1 tháng 11/2025 và kỳ 1 tháng 10/2025. Nguồn: Vneconomy tổng hợp từ Cục Hải quan.

Tính từ đầu năm đến hết kỳ 1 tháng 11/2025, tổng kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam đạt 390,74 tỷ USD, tăng 60,5 tỷ USD (tương đương 18,32%) so với cùng kỳ năm ngoái. Hai nhóm có mức tăng tuyệt đối lớn nhất là máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện cùng với máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng đều tăng trên 10 tỷ USD.

Theo đó, nhóm hàng máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện dẫn đầu với mức tăng cao nhất là 36,54 tỷ USD (39,14%). Tiếp theo, nhóm máy móc thiết bị dụng cụ và phụ tùng cũng tăng 10,07 tỷ USD (23,95%).

Bên cạnh đó, 6 nhóm hàng khác cũng ghi nhận mức tăng trên 1 tỷ USD bao gồm: sản phẩm từ chất dẻo tăng 1,66 tỷ USD (21,76%); kim loại thường khác tăng 1,49 tỷ USD (18,07%); sản phẩm từ sắt thép tăng 1,43 tỷ USD (25,58%); sản phẩm từ kim loại thường khác tăng 1,42 tỷ USD (51,61%); hạt điều tăng 1,14 tỷ USD (38,4%) và dây điện và dây cáp điện tăng 1,02 tỷ USD (35,13%) so với cùng kỳ năm 2024.

Tương tự như ở chiều xuất khẩu, khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tiếp tục giữ vị thế chủ đạo trong cơ cấu nhập khẩu của Việt Nam. Riêng trong nửa đầu tháng 11, kim ngạch nhập khẩu của khối này đạt khoảng 13,59 tỷ USD, chiếm tỷ trọng lớn trong tổng kim ngạch nhập khẩu cả nước.

So với kỳ 1 tháng 10/2025, tổng trị giá nhập khẩu hàng hóa của nhóm các doanh nghiệp này trong kỳ tăng 319,89 triệu USD (tương đương 2,41%); đồng thời cao hơn xấp xỉ 3 tỷ USD so với cùng kỳ năm ngoái, tức tăng 27,44%. Lũy kế từ đầu năm đến hết ngày 15/11/2025, tổng trị giá nhập khẩu của khu vực FDI đạt 268,15 tỷ USD, tăng 27,62% so với cùng kỳ năm 2024.

Dù trong kỳ tổng kim ngạch xuất khẩu giảm 0,5% và tổng kim ngạch nhập khẩu tăng hơn 2,2% nhưng cán cân thương mại của Việt Nam trong nửa đầu tháng 11 vẫn duy trì trạng thái xuất siêu 140,76 triệu USD. Tính chung từ đầu năm đến nửa đầu tháng 11, cán cân thương mại thặng dư 2,6 tỷ USD.

-Hoàng Sơn

Nhiều ngôi sao khoa học hàng đầu thế giới về năng lượng xanh, công nghệ, sinh học, y sinh với những nghiên cứu mở đường làm thay đổi cách nhân loại phòng ngừa và điều trị bệnh tật, bảo vệ môi trường, phát triển nông nghiệp, khai mở AI và mở rộng tiềm năng con người bằng robot sẽ đến Việt Nam chia sẻ tại Tuần lễ Khoa học Công nghệ VinFuture 2025, trong đó có GS. Aldo Steinfeld- Người tiên phong thu giữ CO₂ và tạo nhiên liệu từ ánh mặt trời…

Tại tuần lễ Khoa học Công nghệ diễn ra từ ngày 02- 06/12/2025 với chủ đề “Cùng vươn mình- Cùng thịnh vượng” sẽ diễn ra Chuỗi Tọa đàm “Khoa học vì Cuộc sống” với 5 phiên thảo luận chuyên sâu về các chủ đề cấp thiết của thời đại: “Bước tiến trong phát hiện và điều trị bệnh”; “Đổi mới trong nông nghiệp và thực phẩm”; “AI vì nhân loại- Đạo đức và an toàn AI trong kỷ nguyên mới”; “Robot và Tự động hóa thông minh”; và “Khoa học và đổi mới sáng tạo vì tương lai bền vững” với sự tham gia của các chuyên gia hàng đầu thế giới. 

Là chuyên gia trong lĩnh vực năng lượng tái tạo, GS. Aldo Steinfeld (Viện Công nghệ Liên bang Thụy Sĩ- ETH Zurich), cho rằng chủ đề Tọa đàm “Khoa học và Đổi mới sáng tạo vì tương lai bền vững” năm nay mang ý nghĩa cấp thiết, phản ánh những thách thức toàn cầu.

“Chủ đề tọa đàm được lựa chọn đúng thời điểm, khi thế giới đang đối mặt với những thách thức đan xen về môi trường, năng lượng và phát triển bền vững. Thông qua việc thúc đẩy các đối thoại khoa học quốc tế cho thấy việc hợp tác nghiên cứu chính là chìa khóa giúp định hình một tương lai bền vững hơn”, chuyên gia này chia sẻ. Theo ông, các cuộc đối thoại đa ngành và hợp tác quốc tế sẽ đóng vai trò quan trọng trong chuyển hóa tri thức thành giải pháp bền vững.

Trong bối cảnh thế giới nỗ lực chuyển dịch sang năng lượng sạch, những nghiên cứu của GS. Aldo Steinfeld (ETH Zürich, Thụy Sĩ) mang lại hy vọng mới - được ông chia sẻ tại Tọa đàm: “Khoa học Đổi mới sáng tạo vì Tương lai Bền vững” (chiều ngày 04/12/2025).

GS. Steinfeld tập trung vào khoa học kỹ thuật nhiệt- hóa học trong công nghệ năng lượng mặt trời, nghiên cứu sâu về truyền nhiệt, dòng chảy phản ứng đa pha và vật liệu oxy hóa - khử. 

Từ phòng thí nghiệm đến thực tế, hai công ty công nghệ mang dấu ấn của ông đã ra đời: Climeworks- dẫn đầu toàn cầu về công nghệ thu giữ CO₂ trực tiếp từ không khí; Synhelion– công nghệ sản xuất nhiên liệu từ năng lượng mặt trời. Những sáng chế từng chỉ có trong tiểu thuyết khoa học viễn tưởng nay đã bước vào đời sống, minh chứng cho tầm vóc của nhà khoa học đến từ một trong những đại học hàng đầu thế giới.

GS. Raphaël Mercier- người biến giấc mơ hạt giống vô tính thành hiện thực. Ảnh: MPG.de

Từ góc độ chuyên gia sinh học và nông nghiệp, TS. Nadia Radzman (Đại học Cambridge, Vương Quốc Anh), nhìn nhận chủ đề “Đổi mới trong Nông nghiệp và Thực phẩm” năm nay đang hướng sự chú ý của thế giới tới những đổi mới mang tính thực tế và bền vững cao, có khả năng tạo ra tác động rõ rệt tới sinh kế con người, đặc biệt là tại các quốc gia đang phát triển.

“Vấn đề này có ý nghĩa đặc biệt, làm nổi bật những đổi mới cần tập trung có thể tác động mạnh mẽ đến đời sống của người dân, đặc biệt là ở các quốc gia khu vực đang phát triển. Đã đến lúc thế giới cần hướng sự chú ý đến những loại hình đổi mới có thể được phát triển và triển khai với nguồn lực hạn chế, nhưng vẫn mang lại lợi ích thiết thực cho cộng đồng”, TS. Nadia Radzman nói.

Theo bà, các cuộc trao đổi định hình một tư duy đổi mới công bằng hơn, khi các giải pháp không chỉ đến từ các trung tâm công nghệ lớn, mà còn được khuyến khích phát triển ở những khu vực có ít nguồn lực hơn- nơi khoa học cần nhất.

Là diễn giả của Tọa đàm: “Đổi mới trong nông nghiệp và thực phẩm” GS. Raphaël Mercier (Viện Di truyền Cây trồng Max Planck, Đức) là gương mặt hàng đầu trong di truyền học phân tử.

GS. Raphaël Mercier nổi tiếng với các nghiên cứu xác định các gene chính như FANCM, RECQ4, FIGL1, mở ra khả năng điều khiển tổ hợp gene - là chìa khóa nâng cao năng suất và chất lượng giống cây trồng.

Thành tựu đưa ông lên hàng ngũ những nhà di truyền học xuất sắc nhất thế giới chính là tạo hạt giống vô tính, giúp duy trì sức mạnh giống lai mà không cần lai tạo lại qua nhiều thế hệ. Công nghệ này được kỳ vọng giúp nông nghiệp toàn cầu thích ứng tốt hơn với biến đổi khí hậu, đồng thời gia tăng năng suất, giảm gánh nặng chi phí cho nông dân.

Tại chương trình “Diễn thuyết truyền cảm hứng: Công nghệ đột phá tương lai” (sáng ngày 02/12/2025), GS. Raymond Kai-yu Tong (Đại học Trung văn Hồng Kông, Trung Quốc) sẽ mang đến những câu chuyện chạm tới chiều sâu nhân văn của khoa học.

Trong hơn một thập kỷ, ông đã kiên trì theo đuổi mục tiêu khôi phục khả năng vận động cho con người. Những robot mềm do ông phát triển đã giúp phục hồi chức năng cho hàng nghìn bệnh nhân sau tai biến, chấn thương hoặc mắc bệnh thoái hóa thần kinh, lấy lại những chuyển động tưởng như đã mất đi mãi mãi.

GS. Raymond Tong nằm trong top 2% nhà khoa học được trích dẫn nhiều nhất thế giới, từng nhận loạt giải thưởng uy tín như “Người có ảnh hưởng toàn cầu về lão hóa 2021”, Giải Grand Prix tại Triển lãm Sáng chế Quốc tế Geneva, Giải nhất hạng mục Sức khỏe điện tử tại Giải thưởng Công nghệ Thông tin - Truyền thông châu Á - Thái Bình Dương 2012.

Lần đầu tiên đến Việt Nam, GS. Chuanbin Mao (Đại học Trung văn Hồng Kông, Trung Quốc) sẽ làm diễn giả tại Tọa đàm: “Bước tiến trong phát hiện, chẩn đoán và điều trị bệnh” (sáng ngày 03/12/2025).

Ông nổi tiếng với các nghiên cứu tiên phong về vật liệu sinh học dựa trên thực khuẩn, ứng dụng trong cảm biến sinh học, y học nano, y học tái tạo và điều trị kháng khuẩn. Những phân tử nhỏ bé mà ông nghiên cứu được ví như “viên gạch nền tảng” cho y học tương lai, nơi công nghệ và sinh học gặp nhau để kiến tạo sức khỏe con người.

Cũng tại sự kiện còn các ngôi sao khoa học trong các lĩnh vực như: GS. Raymond Kai-yu Tong- Người hồi sinh khả năng vận động cho bệnh nhân bằng robot; PGS. César de la Fuente- Người “dẫn lối” AI vào y học; GS. Tan Yap Peng- Cầu nối giữa nghiên cứu quốc tế và hệ sinh thái tri thức Việt Nam…

-Hằng Anh

Tình trạng các tập đoàn lớn tham gia cạnh tranh cả những gói thầu quy mô nhỏ (vài trăm triệu đồng) vẫn diễn ra phổ biến, do đó cần quy định tỷ lệ % ngân sách nhất định trong các dự án chuyển đổi số bắt buộc phải dành cho doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME)...

Ngày 21/11, tại trụ sở các cơ quan của Quốc hội, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường tổ chức Hội thảo lấy ý kiến góp ý cho dự thảo Luật Chuyển đổi số. Phó Chủ nhiệm Ủy ban Nguyễn Phương Tuấn chủ trì Hội thảo.

Về sự cần thiết ban hành Luật Chuyển đổi số, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân cho biết, việc xây dựng Luật Chuyển đổi số là cần thiết nhằm hoàn thiện hệ thống pháp luật về chuyển đổi số quốc gia, tạo hệ thống pháp lý liên ngành về chuyển đổi số trong ngành, lĩnh vực. Luật điều chỉnh mối quan hệ giữa các chủ thể tham gia các hoạt động trên môi trường số; thúc đẩy quá trình chuyển đổi số toàn diện; tăng cường hợp tác quốc tế và hội nhập.

Dự án Luật Chuyển đổi số gồm 8 chương, 79 điều, quy định về chuyển đổi số, bao gồm: hạ tầng cho chuyển đổi số; Chính phủ số và chuyển đổi số hoạt động các cơ quan thuộc hệ thống chính trị; kinh tế số; xã hội số và các biện pháp bảo đảm chuyển đổi số. Luật này áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân Việt Nam, tổ chức, cá nhân nước ngoài trực tiếp tham gia hoặc có hoạt động liên quan đến chuyển đổi số tại Việt Nam.

Sự cần thiết ban hành Luật Chuyển đổi số, theo các đại biểu, đây là bước đi thể chế hóa Nghị quyết 57-NQ/TW năm 2024 và Nghị quyết số 22-NQ/TW năm 2025 của Bộ Chính trị, đáp ứng yêu cầu cấp bách trong tiến trình xây dựng Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số.

Nhiều đại biểu đồng thời kiến nghị hoàn thiện nội dung, khắc phục sự chồng chéo và bổ sung cơ chế thực thi phù hợp với thực tiễn. Ngoài ra, các đại biểu cũng đóng góp ý kiến vào những nội dung liên quan đến tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong ứng dụng công nghệ vào chuyển đổi số; bố trí và quản lý ngân sách tài chính cho chuyển đổi số...

Ông Tăng Lý Quang Huy, Phó Trưởng phòng chính sách, Cục Quản lý đấu thầu (Bộ Tài chính), cho biết việc thúc đẩy nghiên cứu và phát triển sản phẩm, dịch vụ công nghệ số, phát triển cơ sở nghiên cứu và phát triển công nghệ số cho chuyển đổi số thực hiện theo quy định của pháp luật về công nghiệp công nghệ số.

Các cơ quan Nhà nước, doanh nghiệp Nhà nước ưu tiên thuê, mua sắm các sản phẩm, dịch vụ công nghệ số do Việt Nam sản xuất, làm chủ công nghệ trong các dự án đầu tư sử dụng ngân sách Nhà nước, trừ trường hợp các gói thầu thuộc phạm vi điều chỉnh của điều ước quốc tế về mua sắm của Chính phủ mà Việt Nam là thành viên.

Việc ưu đãi thuê, mua sắm sản phẩm, dịch vụ công nghệ số sử dụng vốn ngân sách Nhà nước thực hiện theo quy định của pháp luật về đấu thầu, công nghiệp công nghệ số.

Ông Tăng Lý Quang Huy cho rằng, Điều 43 khoản 2 quy định hai khái niệm ưu đãi, ưu tiên. Tuy nhiên, theo quy định của pháp luật về đấu thầu thì chỉ có quy định về ưu đãi mà không có quy định về ưu tiên, do vậy cần quy định rõ việc ưu tiên khác biệt gì so với ưu đãi để thuận tiện áp dụng.

Góp ý kiến vào lựa chọn nhà thầu và thúc đẩy thị trường công nghệ, ông Nguyễn Tử Quảng, Chủ tịch Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc BKAV cho biết, hiện nay, công tác đấu thầu công nghệ thông tin còn nhiều bất cập. Việc lựa chọn nhà thầu thường dựa trên các mối quan hệ khép kín thay vì năng lực thực tế.

Ông Nguyễn Tử Quảng, Chủ tịch Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc BKAV, chia sẻ tại hội thảo - Ảnh: Quochoi.vn

“Tình trạng hợp thức hóa quy trình, thiếu tính cạnh tranh thực chất dẫn đến việc ngân sách bỏ ra nhưng chưa chắc đã nhận được sản phẩm tối ưu nhất”, ông Quảng bày tỏ, đồng thời cho rằng cần đưa ra quy định về tiêu chuẩn, quy chuẩn rõ ràng để đánh giá một cách định lượng. Bên cạnh đó, ưu tiên áp dụng phương thức đấu thầu "Một giai đoạn, hai túi hồ sơ". Cần đánh giá đạt yêu cầu về kỹ thuật - chất lượng trước, sau đó mới xem xét đến giá. Tránh tình trạng "giá rẻ nhưng công nghệ lạc hậu".

Ông Nguyễn Tử Quảng cũng đề xuất cơ chế thành lập Hội đồng chấm thầu ngẫu nhiên (được công bố sát thời điểm mở thầu) để đảm bảo tính khách quan, ngăn chặn triệt để việc thông đồng giữa chủ đầu tư và nhà thầu.

Đối với việc hỗ trợ thực chất cho doanh nghiệp vừa và nhỏ, ông Nguyễn Tử Quảng nhận định, mặc dù chiếm tỷ trọng lớn về số lượng nhưng các doanh nghiệp vừa và nhỏ hiện đang ở thế yếu trong hoạt động đấu thầu công nghệ. Nguyên nhân chính là sự thiếu hụt các công cụ điều tiết và bảo vệ thị trường hiệu quả như mô hình của các quốc gia phát triển (Mỹ, Trung Quốc, Hàn Quốc).

Các quy định ưu tiên cho doanh nghiệp vừa và nhỏ trong văn bản luật hiện hành chưa phát huy hiệu quả thực tế; tình trạng các tập đoàn lớn tham gia cạnh tranh cả những gói thầu quy mô nhỏ (vài trăm triệu đồng) vẫn diễn ra phổ biến.

Để giải quyết bất cập trên, ông Nguyễn Tử Quảng kiến nghị quy định "hạn mức cứng" (tỷ lệ % ngân sách nhất định) trong các dự án chuyển đổi số bắt buộc phải dành cho doanh nghiệp vừa và nhỏ. Bên cạnh đó, có cơ chế giám sát để ngăn chặn việc các doanh nghiệp lớn lách luật để tranh giành thị phần của khối doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Liên quan đến quy định tài chính, ngân sách Nhà nước cho chuyển đổi số, đại biểu Nguyễn Tuấn Thịnh, Đoàn ĐBQH Tp. Hà Nội cho rằng, việc phân bổ ngân sách nên có sự rà soát một cách kỹ lưỡng. Những nhiệm vụ huy động tài chính từ thực hiện công tác xã hội hóa thì cần quy định rõ ở trong dự án Luật Chuyển đổi số.

Ngoài ra, việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ về chuyển đổi số nên giao Bộ Khoa học và Công nghệ có hướng dẫn cụ thể để các cơ quan, đơn vị dễ dàng thực hiện hơn, tránh sự trùng lặp giữa các Bộ ngành, đơn vị liên quan khác.

-Nam Anh