Thời báo kinh tế Việt Nam
Lâm Đồng đẩy mạnh kích cầu du lịch rừng và biển
National Geographic mô tả săn mây ở cao nguyên Lâm Đồng như một nghi thức của người yêu thiên nhiên. Trước khi mặt trời ló rạng, du khách leo lên những ngọn đồi cao khoảng 1.400 m để ngắm sương mù cuộn qua rừng thông và đồi chè. Khoảnh khắc này chỉ kéo dài chừng một giờ, trong lúc hơi lạnh ban đêm còn giữ mây dưới thung lũng trước khi nắng làm tan dần lớp sương.
Từ thú vui địa phương, săn mây trở thành trải nghiệm đặc trưng của Đà Lạt, thu hút hàng nghìn du khách. Chuyên trang nhận định đây là "khoảnh khắc hiếm hoi khi ranh giới giữa trời và đất gần như biến mất", tạo nên sức hấp dẫn riêng cho Việt Nam trên bản đồ bình minh thế giới.
Bảy trải nghiệm bình minh được tạp chí Mỹ giới thiệu sau Đà Lạt gồm: Ethiopia (khám phá núi lửa ở vùng trũng thấp Danakil). Peru (học cách sử dụng khung cửi với những người thợ dệt Quechua). Ý (chứng kiến nghệ thuật làm ra món Parmigiano Reggiano). Pháp (buổi sáng trên đầm lầy nước mặn Guérande). Bồ Đào Nha (câu cá lúc bình minh ở Azores). Ấn Độ (điệu raga buổi sáng trên sông Hằng ở Varanasi).
Đà Lạt (Lâm Đồng) được National Geographic xếp hạng số 1 trong danh sách 7 điểm ngắm bình minh đẹp nhất thế giới.Trước đó, Đà Lạt được UNESCO công nhận là Thành phố sáng tạo về âm nhạc, trở thành thành phố đầu tiên của Việt Nam gia nhập Mạng lưới Thành phố Sáng tạo Toàn cầu trong lĩnh vực này. Danh hiệu không chỉ tôn vinh di sản âm nhạc phong phú mà còn mở ra cơ hội phát triển du lịch, giáo dục và hợp tác quốc tế.
Trước đây, khi đến Lâm Đồng ngàn hoa, du khách thường chỉ check-in ở quán cà phê, điểm vui chơi hay đi foodtour. Giờ đây, xu hướng “lên Đà Lạt nghe nhạc” ngày càng phổ biến. Mỗi cuối tuần, nhiều du khách, đặc biệt từ TP.HCM lên Đà Lạt nghỉ dưỡng kết hợp thưởng thức âm nhạc.
Trong đó, Mây Lang Thang và Lululola là 2 tụ điểm nổi tiếng với sân khấu ngoài trời view thung lũng lãng mạn, mây bay lững lờ giữa rừng thông. Nhờ thường xuyên đón những dàn sao đình đám biểu diễn như: Lệ Quyên, Văn Mai Hương, Hà Anh Tuấn, Quốc Thiên, Phương Linh…, thành phố sương mù luôn luôn nhộn nhịp, sôi động dù vào những tháng thấp điểm.
So với Lâm Đồng ngàn hoa, du lịch âm nhạc ở Lâm Đồng biển xanh không thể sánh bằng, nhưng cũng là điểm nhấn đặc biệt thu hút du khách. Sở hữu bờ biển trải dài, những điểm đến như: Pineapple Mũi Né, Hanna Beach, Joe’ café, Chameleon Beach bar, Mango Beach… cũng luôn có những đêm nhạc Acoustic và DJ diễn ra vào cuối tuần hoặc ngày lễ, thu hút rất đông du khách nước ngoài.
Mây hoàng hồn khiến cho các show âm nhạc tại Đà Lạt thêm lãng mạn.Chị Nguyễn Trần Huỳnh Thanh, đại diện nhóm nhạc My Band (phường Phan Thiết), cho biết: “Nhóm chúng tôi biểu diễn cố định tại Hanna Beach mỗi tối thứ bảy với nhiều chủ đề khác nhau. Dịp hè hay lễ, tết, lịch diễn dày hơn, thu hút đông du khách đến nghe nhạc, check-in, dần tạo thành thương hiệu riêng. Đây là sản phẩm du lịch mới đang được nhiều resort, khu vui chơi trong tỉnh đẩy mạnh”.
Bắt đầu từ tháng 11 là thời điểm nhiều quốc gia ở châu Âu và châu Mỹ bước vào mùa băng giá, du khách thường tranh thủ kỳ nghỉ phép cuối năm để đi “tránh đông”. Dù mới vào đầu mùa cao điểm đón khách quốc tế, các cơ sở lưu trú tại Phan Thiết – Mũi Né cho biết đa số phòng đã đạt hơn 60%. Sắp tới, tỷ lệ phòng được kỳ vọng sẽ dần lấp đầy vào tháng 12 mùa Giáng sinh và Tết Dương lịch.
Đặc biệt, nếu như trước đây, Mũi Né chủ yếu đón lượng khách đến từ Nga, Ukraina, thì năm nay thị trường du khách ở các nước như: Ba Lan, Hà Lan, Anh, Đức, Pháp… có xu hướng tăng.
Ông Đặng Minh Huy, quản lý resort Vitoria ở Mũi Né, cho biết nhóm khách ở các nước này là dòng khách cao cấp. Họ thường lưu trú nghỉ dưỡng ít nhất từ 7 - 10 ngày, tận hưởng những dịch vụ cao cấp tại chỗ, cũng như tham gia các môn thể thao nước lướt ván diều, lướt ván buồm…
Sau sáp nhập, không chỉ có đồi thông ở Đà Lạt hay những thác nước giữa cao nguyên, Lâm Đồng còn có cả những bãi biển xanh trong bên bờ cát trắng.Để kích cầu du lịch mùa cao điểm, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lâm Đồng vừa ban hành văn bản kêu gọi các doanh nghiệp kinh doanh du lịch, dịch vụ du lịch đẩy mạnh tổ chức các hoạt động kích cầu du lịch. Cụ thể như: giảm giá buồng phòng, giá cước vận chuyển, giá dịch vụ ăn uống; miễn, giảm giá vé vào cổng tham quan, giảm giá các trò chơi và các dịch vụ khác từ 10 - 50%; xây dựng các chương trình ưu đãi trọn gói...
Sở cũng vừa trao giấy xác nhận đủ điều kiện tổ chức và kinh doanh du lịch thể thao mạo hiểm cho 10 công ty du lịch, lữ hành trên địa bàn.
Các đơn vị được trao giấy xác nhận gồm: Công ty TNHH Thử thách Việt, Công ty TNHH Mạo hiểm PTA, Công ty TNHH Kỳ nghỉ Cao Nguyên, Công ty TNHH Thể thao Cao Nguyên, Công ty TNHH Du ngoạn Đà Lạt, Công ty TNHH Tắc kè xinh, Công ty TNHH Chuyển động Việt, Chi nhánh Công ty cổ phần Mạo hiểm Việt tại Đà Lạt, Công ty cổ phần Du lịch Lâm Đồng và Công ty cổ phần Sài Gòn Madagui.
Các công ty trên có thể khai thác kinh doanh du lịch thể thao mạo hiểm tại 6 địa điểm tại tỉnh Lâm Đồng gồm: Hồ Tuyền Lâm (TP Đà Lạt), thác Đatanla (TP Đà Lạt), khu du lịch Thung lũng vàng (huyện Lạc Dương), khu du lịch Madagui (huyện Đạ Huoai), thác Đasar (huyện Lạc Dương), sông Đạ Đờn (huyện Lâm Hà).
Các loại hình du lịch thể thao mạo hiểm mà 10 đơn vị được cấp phép khai thác gồm: Đu dây vượt thác, chèo thuyền vượt ghềnh thác, chèo thuyền kayak, đu dây zipline, leo vách đá nhân tạo, đi bộ băng rừng…
Ngày hội Văn hóa vùng đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Lâm Đồng năm 2025 dự kiến diễn ra trong 2 ngày 21-22/11 tại phường Đông Gia Nghĩa.Sắp tới, Lâm Đồng sẽ tổ chức nhiều sự kiện tạo bầu không khí nhộn nhịp, thu hút du khách trong và ngoài nước. Điển hình như Lễ hội Cồng chiêng Đông Nam Á năm 2025, Lễ hội Trà quốc tế, Lễ hội chào năm mới 2026…
Đặc biệt, chương trình “Countdown - Chào năm mới 2026” sẽ được tỉnh Lâm Đồng dự kiến tổ chức vào tối 31/12 tại cả 3 địa điểm là: Quảng trường Lâm Viên, Đà Lạt; Nhà hát và triển lãm văn hóa nghệ thuật tỉnh Lâm Đồng (đường Nguyễn Tất Thành, phường Phan Thiết); và khu vực Tây Lâm Đồng (Gia Nghĩa cũ).
Hướng đến quảng bá du lịch Lâm Đồng cho các thị trường khách quốc tế, địa phương còn tổ chức “Không gian văn hóa, nghệ thuật đường phố Chào Giáng sinh và Năm mới 2026” dự kiến tại khu vực đường Nguyễn Đình Chiểu, phường Mũi Né từ ngày 24/12 - 31/12/2025.
Bên cạnh biểu diễn nghệ thuật tổng hợp (nhạc trẻ, dân gian đương đại, DJ,…), không gian văn hóa này còn giới thiệu, quảng bá sản phẩm du lịch, ẩm thực, đặc sản và hàng lưu niệm địa phương...
Trong 10 tháng năm 2025, ngành du lịch tỉnh Lâm Đồng đón hơn 17,3 triệu lượt khách, tổng doanh thu đạt hơn 45.400 tỷ đồng. Riêng trong tháng 10 tỉnh đón gần 1,9 triệu lượt khách, doanh thu đạt hơn 5.100 tỷ đồng, trong đó khách quốc tế đạt hơn 82 nghìn lượt.
-Tường Bách
TP.Hồ Chí Minh: Toàn bộ học sinh và người trên 65 tuổi được miễn bảo hiểm y tế
Kỳ họp thứ 5 ngày 14/11/2025, Hội đồng nhân dân (HĐND) TP.Hồ Chí Minh đã thông qua nghị quyết quy định mức hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế cho người cao tuổi và học sinh trên địa bàn.
Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 14/11/2025. Cụ thể, đối với những người thuộc diện được hỗ trợ, thẻ bảo hiểm y tế bắt đầu có hiệu lực từ ngày 14/11/2025; đối với những người thuộc diện được hỗ trợ nhưng thẻ còn hạn, mức hỗ trợ sẽ được áp dụng từ ngày ngay sau khi thẻ hết hạn.
Nghị quyết nêu rõ: Những người từ đủ 65 tuổi đến dưới 75 tuổi, có hộ khẩu thường trú tại TP.Hồ Chí Minh và chưa được hưởng hỗ trợ từ các chính sách bảo hiểm y tế khác, sẽ được ngân sách thành phố chi trả 100% mức đóng bảo hiểm y tế. Nhóm đối tượng này có hơn 530.000 người.
Đối với học sinh, bao gồm học sinh các trường phổ thông và học sinh hệ giáo dục thường xuyên bậc trung học cơ sở, trung học phổ thông tại cả trường công lập và ngoài công lập, ngân sách thành phố sẽ hỗ trợ 50% mức đóng bảo hiểm y tế học sinh. Diện đối tượng này, cộng với mức hỗ trợ 50% từ chính sách chung từ trung ương, mỗi học sinh sẽ được hỗ trợ 100% phí bảo hiểm y tế. Hiện Thành phố có khoảng hơn 2 triệu học sinh thuộc diện được thụ hưởng chính sách này.
Cách làm này giúp tránh việc phải hoàn trả thẻ hoặc làm thủ tục đổi thẻ giữa chừng vì thẻ bảo hiểm y tế của người cao tuổi thường có thời hạn 01 năm, trong khi thẻ bảo hiểm y tế học sinh có giá trị từ ngày 01/01 đến 31/12 hằng năm; đồng thời cũng nhằm góp phần nâng cao tỷ lệ người dân tham gia bảo hiểm y tế. Theo tính toán, ngân sách Thành phố sẽ chi hơn 1.953 tỷ đồng để thực hiện chính sách miễn phí bảo hiểm y tế trong một năm.
Theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, đến năm 2026 tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đạt trên 95%, đến năm 2030 tiến tới bao phủ toàn dân. Quyết định số 383/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 21/02/2025 phê duyệt Chiến lược quốc gia về người cao tuổi đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2045 đã xác định mục tiêu giai đoạn 2025 - 2030 đạt 100% người cao tuổi có thẻ bảo hiểm y tế.
HĐND TP.Hồ Chí Minh nhấn mạnh rằng chính sách không chỉ giúp giảm chi phí khám chữa bệnh cho các gia đình, mà còn bảo đảm công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và sự thống nhất của hệ thống pháp luật.
Được biết, đến thời điểm hiện nay, các trường đã phát phiếu thu bảo hiểm y tế năm 2026 đến học sinh để gửi cho các bậc cha mẹ. Ghi nhận tại các trường cho biết, đối với các trường hợp chưa đóng, các trường sẽ đề nghị cha mẹ thôi không phải đóng nữa, vì khoản hỗ trợ theo chính sách vừa ban hành nói trên nhằm đóng phí bảo hiểm y tế cho năm mới, bắt đầu từ ngày 01/01/2026. Hiện Bảo hiểm xã hội TP.Hồ Chí Minh chưa nhận được khoản tiền hay danh sách nào từ các trường liên quan đến bảo hiểm y tế học sinh năm 2026.
-Hoài Niệm
Tranh luận về đề xuất giao quyền tuyển dụng giáo viên cho cấp Sở
Tiếp tục Chương trình làm việc tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV, sáng 17/11, Chính phủ đã trình dự thảo "Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội để thực hiện đột phá phát triển giáo dục và đào tạo". Ngay sau đó, dự thảo Nghị quyết đã được thảo luận tại tổ, với nhiều ý kiến đại biểu quan tâm về nội dung phân cấp tuyển dụng, điều động nhà giáo.
TRÁNH TIÊU CỰC TRONG TUYỂN DỤNG VÀ ĐIỀU ĐỘNG GIÁO VIÊNTheo tờ trình dự thảo Nghị quyết của Chính phủ trình Quốc hội, Chính phủ cho biết thực tiễn cho thấy thẩm quyền quản lý, tuyển dụng, điều động giáo viên hiện phân tán giữa nhiều cấp, gây chồng chéo, cục bộ và thiếu linh hoạt.
Vì thế, dự thảo Nghị quyết đã quy định giao cho Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo thực hiện thẩm quyền tuyển dụng, tiếp nhận, điều động, thuyên chuyển, biệt phái nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục và nhân viên trong các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên công lập trên địa bàn tỉnh, bảo đảm thống nhất quản lý của Nhà nước, phù hợp với quy định của pháp luật.
Việc này nhằm khắc phục tình trạng phân mảnh, thừa thiếu giáo viên cục bộ, bảo đảm quản lý thống nhất, sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực, phù hợp chuyên môn và nhu cầu thực tế.
Thảo luận tại tổ sáng 17/11, nhiều đại biểu Quốc hội đánh giá nội dung về phân cấp tuyển dụng, điều động nhà giáo là "trái tim của nghị quyết", nhưng cũng gây nhiều băn khoăn.
Đại biểu Tao Văn Giót (Đoàn ĐBQH tỉnh Lai Châu). Ảnh: Quochoi.vn.Đại biểu Tao Văn Giót (Đoàn ĐBQH tỉnh Lai Châu) lo ngại, điều này đang trái với tinh thần của việc thực hiện chính quyền hai cấp là phân cấp mạnh cho cơ sở, địa phương...Nếu quy định như cũ thì lại quay về bài toán trước đây, sẽ xảy ra tình trạng thiếu giáo viên một cách cục bộ.
Do vậy, đại biểu đề nghị nên giao thẩm quyền tuyển dụng ở bậc mầm non, tiểu học, trung học cơ sở về cho cấp xã để chủ động và gắn với trách nhiệm người đứng đầu.
Đưa ra góc nhìn khác, đại biểu Sùng A Lềnh (Đoàn ĐBQH tỉnh Lào Cai) cho rằng trong khi các địa bàn đô thị rất mong muốn được tuyển dụng để thu hút nhân lực tốt, thì ở vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn lại mong muốn Sở Giáo dục và Đào tạo tuyển dụng rồi dùng quyết định điều động về.
Đại biểu Sùng A Lềnh chia sẻ, nếu để xã tuyển dụng thì sẽ rất khó để thu hút được những ứng viên sẵn sàng đi vào những vùng khó khăn, thậm chí là phải chuyển sang xét tuyển chứ không phải thi tuyển. Ông đồng thời kiến nghị cần có cơ chế chính sách đặc thù riêng, đủ mạnh để thu hút ứng viên về vùng khó khăn.
Cùng quan điểm, đại biểu Đàng Thị Mỹ Hương (Đoàn ĐBQH tỉnh Khánh Hòa) cho rằng, việc trao quyền lớn cho Giám đốc Sở và Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã trong khâu tuyển dụng, điều động là rất nhạy cảm nhưng dự thảo lại chưa quy định rõ cơ chế xử lý đối với cá nhân nếu để xảy ra tiêu cực, nhũng nhiễu, lạm quyền, cũng như trách nhiệm giải trình của người đứng đầu.
Đại biểu Đàng Thị Mỹ Hương (Đoàn ĐBQH tỉnh Khánh Hòa). Ảnh: Quochoi.vn.Còn đại biểu Lê Thu Hà, Đoàn ĐBQH tỉnh Lào Cai đề nghị cần xác định chặt chẽ phạm vi điều động (liên quan từ hai đơn vị hành chính cấp xã trở lên trong cùng một tỉnh); bổ sung cơ chế giám sát, minh bạch hóa bằng cách xây dựng cơ sở dữ liệu nhân sự, công khai chỉ tiêu, danh sách trúng tuyển, tiêu chí điều động, và thiết kế cơ chế thanh tra độc lập. Đại biểu ủng hộ hướng thí điểm tự chủ cho các trường mạnh, có năng lực quản trị tốt để tự thực hiện một phần thẩm quyền tuyển dụng dưới sự giám sát của Sở.
CÓ CƠ CHẾ GIÁM SÁT, ĐẢM BẢO MINH BẠCHBáo cáo thẩm tra nội dung này trước Quốc hội sáng cùng ngày, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh, cho biết Ủy ban cơ bản tán thành với nhiều cơ chế, chính sách đã được đề cập tại dự thảo Nghị quyết.
Ủy ban Văn hóa và Xã hội nhận thấy, về thẩm quyền của Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo trong điều động, thuyên chuyển, biệt phái, bố trí, phân công, thay đổi vị trí việc làm đối với nhà giáo, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục và nhân viên trong các cơ sở giáo dục công lập liên quan đến phạm vi từ 2 đơn vị hành chính cấp xã trở lên chưa chặt chẽ, có thể hiểu là “2 xã” cùng địa bàn tỉnh hoặc thuộc 2 tỉnh.
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo của một tỉnh không thể thực hiện thẩm quyền này đối với nhân sự giáo dục của một địa phương thuộc cấp tỉnh khác. Vì vậy, đề nghị cân nhắc chỉnh lý, quy định rõ theo hướng giữa các đơn vị hành chính cấp xã trong cùng 1 tỉnh.
Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh báo cáo thẩm tra dự thảo Nghị quyết trước Quốc hội. Ảnh: Quochoi.vn.Đồng thời, Ủy ban cũng đề nghị cân nhắc quy định cụ thể cơ chế giám sát, kiểm tra, báo cáo định kỳ bảo đảm minh bạch, công bằng trong tuyển dụng, điều động, thuyên chuyển nhân sự giáo dục, tránh nguy cơ tiêu cực, cục bộ.
Cùng với đó, tiếp tục nghiên cứu, quy định phân cấp, ủy quyền cho cơ sở giáo dục công lập trên địa bàn tỉnh đáp ứng đủ điều kiện, năng lực thực hiện theo quy định được thực hiện tuyển dụng, tiếp nhận nhân sự giáo dục.
Các đại biểu cho rằng Nghị quyết tập trung nhiều chính sách đột phá và cần nguồn lực lớn. Do vậy, Chính phủ cần xây dựng một chương trình hành động cụ thể, nêu rõ nhóm chính sách triển khai ngay (trong năm 2026), nhóm cần lộ trình 5-10 năm, cơ quan chủ trì, phối hợp và chỉ tiêu đánh giá.
Nghị quyết cần phải có tính khả thi cao, được thiết kế chặt chẽ về mặt pháp lý, bảo đảm cơ chế kiểm soát quyền lực, có phương án nguồn lực rõ ràng để thực hiện các cam kết đột phá cho ngành giáo dục, đặc biệt là ở những vùng còn nhiều khó khăn.
-Phúc Minh
Khám sức khỏe định kỳ miễn phí: Ước chi ngân sách khoảng 6.000 tỷ đồng/năm
Sáng 17/11, Quốc hội đã nghe Tờ trình Nghị quyết của Quốc hội về các cơ chế, chính sách để thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 09/9/2025 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân
Đặc biệt, Chính phủ đề xuất từ năm 2026 thực hiện khám sức khỏe định kỳ miễn phí ít nhất mỗi năm 1 lần theo nhóm đối tượng và lộ trình ưu tiên.
Nguồn kinh phí thực hiện được bảo đảm từ nhiều nguồn khác nhau. Về khám sức khỏe định kỳ, doanh nghiệp chi cho người lao động theo quy định, Quỹ bảo hiểm y tế, ngân sách nhà nước... Trong đó, ngân sách nhà nước chi cho các đối tượng ưu tiên trước, ước khoảng 6.000 tỷ đồng/1 năm và có thể tăng dần theo khả năng cân đối.
Về khám sàng lọc miễn phí, kinh phí được lấy từ Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026-2035.
Bên cạnh đó, Chính phủ cũng đề xuất từ năm 2027, thực hiện mức hưởng trong phạm vi quyền lợi bảo hiểm y tế 100% cho đối tượng thuộc hộ gia đình cận nghèo, đối tượng người cao tuổi từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội. Theo tính toán, tác động của Quỹ Bảo hiểm y tế khi tăng mức hưởng của các nhóm đối tượng này ước tính khoảng từ 455 tỷ đồng đến 2.738,9 tỷ đồng.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan trình bày Tờ trình dự thảo Nghị quyết. Ảnh: Quốc hội.Dự thảo nghị quyết còn cho phép thực hiện thí điểm, đa dạng hóa các gói bảo hiểm y tế, bảo hiểm y tế bổ sung theo nhu cầu của người dân.
Đáng chú ý, dự thảo quy định “không áp dụng thuế thu nhập doanh nghiệp đối với các cơ sở y tế công lập, tư nhân hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận”.
Báo cáo thẩm tra dự thảo, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát kỹ lưỡng, giải trình từng nội dung trong nhiệm vụ, giải pháp của Nghị quyết số 72.
Về khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm 1 lần từ năm 2026, Ủy ban thấy rằng nội dung này liên quan đến hoạt động phòng bệnh.
Do đó, đa số ý kiến đề nghị chuyển nội dung này vào dự án Luật Phòng bệnh (xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 10), trong đó quy định rõ nguyên tắc về cơ chế tài chính, đối tượng áp dụng, lộ trình ưu tiên, thời điểm thực hiện và giao Chính phủ quy định chi tiết.
Ủy ban cũng thấy rằng nội dung của khoản 2 chỉ quy định về thay đổi chính sách đối với người tham gia bảo hiểm y tế và sẽ thực hiện theo lộ trình từ năm 2027 đến năm 2030 (áp dụng mức hưởng 100% chi phí khám bệnh, chữa bệnh trong phạm vi quyền lợi bảo hiểm y tế).
Do đó, đa số ý kiến cho rằng khoản 2 chỉ cần quy định nguyên tắc và giao Chính phủ nghiên cứu trình Quốc hội xem xét, thông qua sửa đổi Luật Bảo hiểm y tế trong năm 2026 (bổ sung nhiệm vụ này vào Điều 6 dự thảo Nghị quyết).
Về chế độ, chính sách về tiền lương và phụ cấp cho nhân viên y tế, có ý kiến đề nghị cần rà soát quy định xếp lương theo hệ số do từ năm 2026 tiền lương của cán bộ, công chức, viên chức sẽ được tính theo vị trí việc làm thay vì hệ số và lương cơ sở; đồng thời, cần bảo đảm chính sách tiền lương không ảnh hưởng đến quỹ lương của các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh thực hiện cơ chế tự chủ.
Góp ý dự thảo, đại biểu Hồ Thị Minh - Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Trị đề nghị làm rõ nhóm đối tượng được miễn phí khám sức khỏe định kỳ ít nhất mỗi năm một lần.
Đại biểu đề nghị áp dụng chính sách này ngay từ ngày 01/01/2026, thay vì từ năm 2027 như dự thảo Nghị quyết và áp dụng cho đối tượng thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số đang sinh sống tại các xã khu vực II, III; đối tượng cao tuổi từ đủ 60 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội.
Điều 3 dự thảo quy định bác sĩ (bao gồm cả: bác sĩ y học cổ truyền, bác sĩ răng hàm mặt), bác sĩ y học dự phòng, dược sĩ được xếp lương từ bậc 2 của chức danh nghề nghiệp được tuyển dụng.
Người thường xuyên và trực tiếp làm chuyên môn y tế thuộc lĩnh vực tâm thần, pháp y, pháp y tâm thần, hồi sức cấp cứu, giải phẫu bệnh được hưởng mức phụ cấp ưu đãi nghề ở mức 100%.
Người thường xuyên và trực tiếp làm chuyên môn y tế tại trạm y tế cấp xã, cơ sở y tế dự phòng được hưởng mức phụ cấp ưu đãi nghề ở mức: a) 100% đối với khu vực vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, biên giới, biển đảo; b) Tối thiểu 70% đối với các trường hợp không thuộc điểm a Khoản này.
-Như Nguyệt
Cần có chính sách khuyến khích các tổ chức, doanh nghiệp tham gia dự trữ quốc gia
Sáng 17/11, Quốc hội đã nghe Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng trình bày Tờ trình về dự án Luật Dự trữ quốc gia (sửa đổi); Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi trình bày báo cáo thẩm tra dự án luật. Các đại biểu Quốc hội cũng thảo luận tại tổ về dự án luật này.
HOÀN THIỆN VỀ CƠ CHẾ, TỔ CHỨC, PHÁP LÝ DỰ TRỮ QUỐC GIA TRONG GIAI ĐOẠN MỚIBộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, “dự án luật lần này quy định việc quản lý, sử dụng dự trữ quốc gia để thực hiện mục tiêu dự trữ quốc gia và quản lý nhà nước về dự trữ quốc gia; áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc quản lý, sử dụng dự trữ quốc gia”.
Dự thảo gồm 6 chương, 35 điều, giảm 31/66 điều so với luật hiện hành; tập trung sửa đổi, bổ sung một số quy định bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ giữa các quy định của pháp luật.
Đặc biệt, dự thảo đã phân quyền, phân cấp triệt để theo hướng quy định các tiêu chí về danh mục hàng dự trữ quốc gia, đảm bảo các mặt hàng dự trữ quốc gia là mặt hàng chiến lược, thiết yếu, có tần suất sử dụng nhiều, có tác dụng ứng phó kịp thời trong tình huống đột xuất, cấp bách; đặc chủng, không thể thay thế…
Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi trình bày báo cáo Thẩm tra dự án Luật. Ảnh: Quốc hội.Báo cáo thẩm tra dự án luật, Chủ nhiệm Phan Văn Mãi - Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho biết Ủy ban tán thành với sự cần thiết ban hành luật.
Theo Chủ nhiệm Phan Văn Mãi, với vai trò là công cụ điều tiết chiến lược của Nhà nước, công tác dự trữ quốc gia cần được củng cố, hoàn thiện về cơ chế, tổ chức và pháp lý để đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Về dự trữ chiến lược, Ủy ban đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc, bổ sung một số nguyên tắc cốt lõi như: độc lập trong hệ thống dự trữ; phân tán mạng lưới kho nhằm tăng khả năng ứng phó rủi ro; bảo mật thông tin về quy mô, cơ cấu và vị trí dự trữ; linh hoạt huy động, bảo đảm triển khai kịp thời trong các tình huống khẩn cấp.
Ủy ban cho rằng dự thảo đã thể hiện các quy định về chính sách của nhà nước về dự trữ quốc gia (Điều 4), nguồn hình thành dự trữ quốc gia (Điều 6); trách nhiệm của tổ chức, doanh nghiệp nhận hợp đồng thuê bảo quản hàng dự trữ quốc gia…
Bên cạnh đó, thẩm quyền kiểm tra, giám sát của cơ quan quản lý dự trữ quốc gia đối với đơn vị thực hiện hợp đồng thuê bảo quản cũng chưa được quy định trong dự thảo luật.
Do đó, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu, bổ sung vào Điều 4 dự thảo các chính sách khuyến khích sự tham gia của tổ chức, doanh nghiệp tham gia dự trữ chiến lược như chính sách ưu đãi về thuế, tài chính, tín dụng.
Cụ thể như giảm thuế thu nhập doanh nghiệp hoặc khấu trừ chi phí đầu tư lũy kế cho các doanh nghiệp xây dựng hệ thống kho hiện đại, thông minh để tham gia dự trữ chiến lược hoặc duy trì mức tồn kho chiến lược theo quy định của Nhà nước.
Nhà nước cung cấp gói tín dụng ưu đãi hoặc cơ chế bảo lãnh vay vốn cho việc tích trữ các mặt hàng có giá trị lớn, thời gian bảo quản dài hoặc có rủi ro lỗi thời cao (như sản phẩm công nghệ cao).
Ngoài ra, có cơ chế mua lại và luân phiên hàng dự trữ chiến lược rõ ràng, minh bạch với giá cả được xác định trước, bảo đảm chia sẻ rủi ro, hài hòa lợi ích giữa Nhà nước và doanh nghiệp...
Đồng thời, hoàn thiện các quy định về thanh tra, kiểm tra, giám sát, cơ chế huy động nguồn lực ngoài ngân sách, nhằm bảo đảm tính minh bạch, bền vững của dự trữ quốc gia.
ĐỀ NGHỊ BỔ SUNG QUY ĐỊNH ĐỂ PHÒNG CHỐNG TIÊU CỰCĐánh giá cao dự thảo, đại biểu Nguyễn Thị Thủy, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Gia Lai cho rằng dự thảo đã quán triệt tinh thần đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, phân cấp, phân quyền, giảm thủ tục hành chính. Tuy nhiên, đại biểu đề nghị rà soát dự thảo bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.
Đại biểu Lê Hoàng Anh, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Gia Lai đề nghị chỉnh lý dự thảo theo hướng phân tầng rõ các loại dự trữ để ứng phó thiên tai, khẩn cấp, thảm họa; dự trữ chiến lược quốc gia và dự trữ để điều tiết thị trường.
Đại biểu cũng đề nghị thu hẹp và chuẩn hóa tiêu chí xác định hàng dự trữ chiến lược, chỉ lựa chọn những mặt hàng liên quan trực tiếp an ninh quốc gia, kinh tế, năng lượng, lương thực.
Đồng thời xây dựng nguyên tắc quy định danh mục, mức tồn kho tối thiểu, chu kỳ luân chuyển, cơ chế cập nhật dữ liệu và đánh giá tác động tài chính ngân sách.
Về kiểm soát quyền lực, phòng chống tham nhũng, tiêu cực, đại biểu Lê Hoàng Anh nêu ra thực trạng sai phạm có liên quan đến mua sắm trang thiết bị phòng dịch bệnh; xuất, cấp hàng hóa trong thiên tai, lũ lụt.
Theo đại biểu, sai phạm do nguyên nhân từ quyền quyết định tập trung gắn với nguồn lực lớn; giao dịch phức tạp, giá hàng dự trữ biến động mạnh, dễ bị "thổi giá", gửi giá, lợi dụng chênh lệch giá để trục lợi; quy trình luân phiên đổi hàng, xuất hàng, nhập hàng mới rất khó giám sát, phát sinh “rút ruột”, tráo hàng, sai lệch chất lượng. Mặt khác, giao dịch diễn ra trong bối cảnh khẩn cấp, dễ bị lợi dụng để chỉ định thầu, thông thầu, không đúng quy định yêu cầu....
Do đó, đại biểu Lê Hoàng Anh đề nghị dự thảo nên bổ sung một số quy định để phân loại 2 nhóm thông tin gồm thông tin về bí mật như vị trí, tồn kho, danh mục… và loại thông tin phải công khai như thủ tục, giá, kết quả lựa chọn thầu khi giao dịch đã hoàn thành xong.
Theo dự thảo, dự trữ quốc gia là dự trữ vật tư, thiết bị, hàng hóa, tài nguyên, khoáng sản quan trọng, sản phẩm công nghệ cao do Nhà nước quản lý để thực hiện mục tiêu dự trữ quốc gia.
-Đỗ Mến
Xây nền móng trong 3 thập kỷ, giờ là lúc C.P. Việt Nam đưa thực phẩm lên bàn ăn toàn cầu
Tấn gà chế biến thứ 10.000 xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản ra khỏi cổng nhà máy CPV Food Bình Phước (phường Chơn Thành, tỉnh Đồng Nai) cũng là khi những cụm dân cư đã dần đông đúc, các công ty hiện diện ngày một nhiều ở khu vực này.
Ít ai ngờ rằng vùng đất vốn hoang vắng với những vạt cao su chạy dài, lại thay đổi nhanh đến vậy, chỉ sau vài năm.
Khi được hỏi, có phải sự xuất hiện của tổ hợp CPV Food Bình Phước với tổng mức đầu tư 250 triệu USD đã góp phần tạo nên thay đổi lớn tại đây, Tổng Giám đốc C.P. Việt Nam, ông Pawalit Ua- Amornwanit cười và trả lời bằng tiếng Việt: “Chúng tôi không dám nhận mình là doanh nghiệp duy nhất đóng góp lớn cho kinh tế địa phương. Tuy nhiên, có thể khẳng định, chúng tôi là một trong những đơn vị tiên phong ở khu vực này”.
Ông Pawalit Ua- Amornwanit, Tổng Giám đốc C.P. Việt Nam. Nguồn: C.P. Việt Nam. NHỮNG CHỮ F KHÔNG THỂ TÁCH RỜI TRONG MÔ HÌNH FEED – FARM – FOODĐiều gì khiến ông nhìn nhận CPV Food Bình Phước là một trong những doanh nghiệp tiên phong ?
Tổ hợp CPV Food Bình Phước khởi công xây dựng cuối năm 2018. Thời điểm đó, hệ sinh thái các ngành sản xuất nơi đây còn sơ khai.
Cùng với các đơn vị lớn khác, doanh nghiệp dẫn dắt thị trường là C.P. Việt Nam tới đầu tư, các công ty khác nhìn thấy điều này và họ được tiếp thêm sự tự tin để tới đây mở nhà máy kinh doanh. Từ đó, việc làm mới được tạo ra cho người lao động.
Với sự đồng hành nhiệt thành từ phía Chính phủ, CPV Food Bình Phước vừa đạt cột mốc xuất khẩu 10.000 tấn thịt gà chế biến sang Nhật Bản, sau chưa đầy 3 năm có giấy phép. Tôi mạnh dạn nói đây là một sự tiên phong khác.
Bởi, trước năm 2022, Việt Nam chưa có cơ chế hợp tác chính thức trong xuất khẩu gia cầm chế biến sang Nhật Bản.
Để CPV Food Bình Phước xuất khẩu được qua thị trường Nhật, chúng tôi phải rất cám ơn quá trình hỗ trợ, thúc đẩy giao thương giữa Chính phủ Việt Nam với phía Nhật Bản. Đây là sự mở đường quan trọng.
Tiếp đó, những nỗ lực của CPV Food Bình Phước là yếu tố quyết định để xâm nhập thị trường.
Nhật Bản là thị trường tiêu dùng có tiêu chuẩn chất lượng nghiêm ngặt. Do đó, sản phẩm gia cầm chế biến theo mô hình Feed – Farm – Food của chúng tôi được chấp nhận là thành tựu đáng ghi nhận.
CPV Food Bình Phước là đơn vị đầu tiên tại Việt Nam làm được điều này.
Nhà máy CPV Food Bình Phước là một trong những tổ hợp sản xuất gia cầm hiện đại bậc nhất Đông Nam Á. Nguồn: C.P. Việt Nam.Mô hình Feed – Farm – Food - đưa thực phẩm từ trang trại tới bàn ăn mà ông vừa đề cập cũng được áp dụng ở nhiều doanh nghiệp khác và không có gì lạ. Vậy mô hình của CPV Food Bình Phước có gì khác biệt ?
Tại CPV Food Bình Phước, chúng tôi có hệ thống quản lý tích hợp hoàn chỉnh từ thức ăn chăn nuôi, trang trại đến thực phẩm.
Quy trình bắt đầu từ hệ thống kiểm soát sản xuất thức ăn với nguyên liệu thô đã qua kiểm tra chất lượng nghiêm ngặt.
Mỗi lô thức ăn được kiểm tra dư lượng, mầm bệnh và hàm lượng dinh dưỡng trước khi phân phối đến trang trại. Điều này đảm bảo vật nuôi được cung cấp nguồn dinh dưỡng an toàn, chất lượng cao ngay từ đầu chu kỳ sản xuất.
Tiếp theo là hệ thống quản lý trang trại với các chuồng kín nhằm giảm thiểu rủi ro dịch bệnh, ô nhiễm. Trong chuồng, thông số nhiệt độ, độ ẩm và thông gió được giám sát chặt. Quy trình vệ sinh của nhân viên chăn nuôi cũng thực hiện nghiêm.
Mỗi con gia cầm đều được kiểm tra sức khỏe, tiêm phòng. Hồ sơ vật nuôi được lưu trữ trong “Hệ thống truy xuất nguồn gốc số” kết nối với “Cơ sở dữ liệu trung tâm” để giám sát.
Cuối cùng, tại công đoạn giết mổ và chế biến, tổ hợp CPV Food Bình Phước sử dụng “Hệ thống làm lạnh bằng nước và không khí”, cùng “Hệ thống cắt tự động”, để kiểm soát chính xác nhiệt độ, giảm nguy cơ nhiễm bẩn.
Tóm lại, từ trang trại đến bàn ăn, mọi quy trình đều được giám sát. Hệ thống “Truy xuất nguồn gốc số” đáp ứng yêu cầu kiểm tra từ cả phía cơ quan chức năng Việt Nam và khách hàng quốc tế, hỗ trợ tính minh bạch, trách nhiệm giải trình.
Nhờ đó, tổ hợp CPV Food Bình Phước được cấp các chứng nhận quốc tế như HACCP, BRC, ISO 22000, Halal… và được đối tác thương mại lớn từ Nhật Bản, Singapore, Hồng Kông công nhận.
Các thương hiệu hàng đầu thế giới và hệ thống phân phối nội địa cũng đặt niềm tin vào hệ thống an toàn thực phẩm của công ty.
TẦM NHÌN TƯƠNG LAI CỦA “SIÊU TỔ HỢP”Việc xuất khẩu được 10.000 tấn thịt gia cầm chế biến sang thị trường khó tính là Nhật Bản, đã cho CPV Food Bình Phước những bài học gì ?
Xuất khẩu được sang Nhật Bản cho chúng tôi nhiều kinh nghiệm từ tuân thủ hệ thống an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc tới tiêu chuẩn quốc tế.
Để đáp ứng yêu cầu, chúng tôi không ngừng đầu tư vào quy trình vận hành, nâng cấp công nghệ nhà máy, đào tạo nhân sự.
Ngoài ra, quy trình sản xuất đặt chất lượng lên hàng đầu cùng sự linh hoạt, đã đáp ứng yêu cầu riêng biệt cho từng thị trường.
Chẳng hạn, bên trong tổ hợp, việc treo gà hoàn toàn có thể thực hiện bằng máy. Tuy nhiên, do yêu cầu về phúc lợi động vật của EU nên công đoạn này cần được làm thủ công. Con gà được người ôm trước khi tới các công đoạn tiếp theo, và CPV Food Bình Phước vẫn thoả mãn được yêu cầu này.
Cột mốc xuất khẩu ấn tượng của CPV Food Bình Phước sang Nhật Bản tạo nền tảng để mở rộng tới các thị trường khác. Nguồn: C.P. Việt Nam.Có thể nói, chinh phục được thị trường Nhật đã chứng minh sản phẩm thịt gia cầm chế biến “Made in Vietnam” đạt chuẩn quốc tế. Đây là nền tảng để chúng tôi bước chân sang các thị trường giàu tiềm năng khác.
Hiện, công ty đã có giấy phép xuất khẩu sang Singapore. Sau đó, chúng tôi muốn bán hàng sang EU, trong đó Anh.
Như vậy, tham vọng của CPV Food Bình Phước là trở thành tổ hợp sản xuất, cung cấp thực phẩm ra toàn cầu ?
Đúng vậy. Với tổng mức đầu tư 250 triệu USD, tổ hợp nhà máy CPV Food Bình Phước có chiến lược rõ ràng để đưa thịt gà chế biến Việt Nam cạnh tranh, phát triển ở cấp độ toàn cầu.
Ngoài các yếu tố liên quan tới mô hình Feed – Farm – Food như tôi đã nói, để đưa sản phẩm sang các nước phát triển, yếu tố bền vững và có trách nhiệm môi trường là không thể thiếu.
Do đó, nhà máy đầu tư vào tái chế sản phẩm phụ như thịt vụn, lông và xương thành nguyên liệu thô cho thức ăn chăn nuôi đầu vào. Ngoài ra, hệ thống xử lý nước thải đạt tiêu chuẩn môi trường cao, cho phép nước được tái sử dụng an toàn trong sản xuất.
Thông qua ứng dụng kinh tế tuần hoàn và công nghệ xanh, CPV Food Bình Phước đặt mục tiêu tái sử dụng 80% nguyên vật liệu theo mô hình “không rác thải”.
Tổ hợp cũng đang áp dụng công nghệ tự động hóa trong suốt quá trình sản xuất tích hợp và hoạt động theo các chứng nhận chuẩn toàn cầu.
Khẩu hiệu của C.P Group là trở thành “bếp ăn của thế giới”. Với sự đầu tư và chuẩn bị kỹ từ sớm, CPV Food Bình Phước đang vững bước hiện thực hóa tầm nhìn trên.
-Tuấn Sơn
“Mỏ vàng” 25 tỷ USD của ngành ung thư học toàn cầu
Loại thuốc Pembroria của Nga vừa được cấp phép vào Việt Nam có hoạt chất pembrolizumab 100 mg/4 ml, nằm trong nhóm thuốc miễn dịch kháng PD-1. Đây là một trong những công nghệ đắt đỏ và mang tính chiến lược nhất trong điều trị ung thư hiện đại. Chín công nghệ này đã tạo nên doanh thu hơn 25 tỷ USD/năm trên toàn cầu cho Merck Co. với loại thuốc điều trị ung thư có tên thương mại là Keytruda.
Theo Cục Quản lý Dược, Pembroria là sinh phẩm tương tự (biosimilar) của pembrolizumab, tức thuốc có cùng hoạt chất, cơ chế và chỉ định, nhưng được phát triển sau sinh phẩm tham chiếu (Keytruda).
Liệu pháp miễn dịch dù hiệu quả vượt trội vẫn là rào cản tài chính đối với đa số gia đình. Khi pembrolizumab gốc sẽ hết bản quyền toàn cầu vào năm 2028, Việt Nam đang chủ động đón đầu bằng việc cấp phép sớm các biosimilar có giá thấp hơn đáng kể. Điều này giúp thị trường trong nước ổn định giá, đảm bảo nguồn cung dài hạn.
Đồng thời, trong bối cảnh nhu cầu điều trị ung thư bằng liệu pháp tiên tiến tăng mạnh tại Việt Nam, quyết định của Bộ Y tế cấp giấy đăng ký lưu hành cho Pembroria đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong cấu trúc cạnh tranh của thị trường dược phẩm ung thư trong nước trong hoàn cảnh nhu cầu tăng, chi phí leo thang.
Pembroria được phát triển từ năm 2020 bởi hãng Biocad.Trước đó, trong thế giới dược phẩm, rất ít loại thuốc vừa thay đổi nền y học, vừa định hình lại chiến lược tài chính toàn cầu như Keytruda của Merck Co. (MSD). Kể từ lần phê duyệt đầu tiên vào năm 2014 cho ung thư hắc tố ác tính, Keytruda đã nhanh chóng mở rộng ra hơn 14 chỉ định chính, trở thành thuốc miễn dịch trị liệu (immunotherapy) có độ phủ rộng nhất thị trường ung thư hiện nay.
Đến năm 2024, doanh thu Keytruda tương đương gần một nửa tổng doanh thu của Merck. Từ đột phá y học đến biểu tượng tài chính khi khoa học trở thành nền kinh tế mới, sản phẩm đã đưa hãng dược này vượt qua Bristol Myers Squibb - nhà sản xuất liệu pháp miễn dịch điều trị ung thư Opdivo - để chiếm lĩnh ngôi đầu bảng trong lĩnh vực điều trị ung thư.
Tuy nhiên ngoài 14 nhóm bệnh trên, pembrolizumab còn được phê duyệt theo cơ chế “tissue-agnostic” tức là bất kỳ khối u rắn nào có đặc điểm MSI-H, dMMR hoặc TMB-high, bất kể vị trí nguyên phát, trở thành loại thuốc đầu tiên được cấp phép dựa trên đặc điểm gen, không phải cơ quan.
Merck đã áp dụng chiến lược “lăn bánh chỉ định” (indication rolling). Thay vì chờ kết quả toàn bộ, hãng liên tục nộp dữ liệu giai đoạn II – III cho từng loại ung thư mới. Cách tiếp cận này giúp Keytruda mở rộng phạm vi lâm sàng mỗi 6 – 12 tháng, duy trì tốc độ tăng trưởng doanh thu trung bình 25%/năm suốt một thập kỷ.
Rất ít loại thuốc vừa thay đổi nền y học, vừa định hình lại chiến lược tài chính toàn cầu như Keytruda.Song song, Merck đầu tư hơn 30 thử nghiệm pha III đang diễn ra, hướng tới các chỉ định mới như ung thư tuyến tiền liệt, ung thư tụy, ung thư não (glioblastoma) và các liệu pháp kết hợp mRNA vaccine cùng liệu pháp tế bào T tạo ra “hệ sinh thái miễn dịch học” độc quyền.
Giá trung bình mỗi liệu trình pembrolizumab dao động 100.000 – 150.000 USD/năm, khiến thuốc này nằm trong nhóm sản phẩm đắt nhất ngành dược toàn cầu. Tuy vậy, các nghiên cứu y tế cho thấy pembrolizumab có thể kéo dài thời gian sống thêm trung bình từ 1 đến 5 năm ở nhiều loại ung thư giai đoạn cuối, một chỉ số vượt xa hóa trị truyền thống.
Nhiều quốc gia châu Âu hiện đã triển khai cơ chế “value-based pricing” thanh toán dựa trên kết quả điều trị thực tế. Trong khi đó, tại châu Á, Nhật Bản và Hàn Quốc là hai nước đầu tiên đưa Keytruda vào danh mục bảo hiểm quốc gia, giúp mở rộng thị trường mà vẫn kiểm soát chi phí.
Bản quyền Keytruda dự kiến hết hạn vào năm 2028, mở ra cuộc đua biosimilar PD-1 giữa các tập đoàn như Samsung Bioepis, Amgen, BeiGene và Henlius. Merck đang chủ động “phòng thủ” bằng việc phát triển dạng tiêm dưới da (subcutaneous formulation) giảm thời gian điều trị từ 30 phút xuống còn 5 phút, dự kiến ra mắt toàn cầu vào cuối 2025, nhằm giữ chân bệnh viện và bệnh nhân trong chuỗi phân phối độc quyền.
Pembrolizumab có thể kéo dài thời gian sống thêm trung bình từ 1 đến 5 năm ở nhiều loại ung thư giai đoạn cuối.Cho đến nay, Pembrolizumab không chỉ là một sản phẩm y học, mà là một mô hình kinh tế kiểu mới của ngành dược phẩm nơi cấu trúc gen, dữ liệu sinh học và chính sách giá trị điều trị cùng tham gia tạo nên giá trị hàng chục tỷ USD mỗi năm.
Trong kỷ nguyên “immuno-economy” - nền kinh tế của miễn dịch học, pembrolizumab là minh chứng rằng khoa học có thể trở thành một tài sản tài chính chiến lược, định hình lại tương lai của y học, thị trường vốn và cả khái niệm về sự sống còn của con người.
Nhà sản xuất Nga (PK-137, thuộc hệ sinh thái Biocad) được xem là một trong những đơn vị đi đầu tại thị trường Âu – Á về sinh phẩm miễn dịch trị liệu. Khi thuốc đi vào đấu thầu công, thị trường kỳ vọng giá có thể giảm đến hơn 60% so với mức hiện hành, một cú hạ nhiệt có ý nghĩa trong bối cảnh nhiều bệnh nhân phụ thuộc ngân sách bảo hiểm y tế.
Tại Việt Nam, Bệnh viện K cho biết đang tiến hành hoàn tất thủ tục chuyên môn, tổ chức đấu thầu theo quy định để đưa thuốc vào danh mục điều trị. Theo các chuyên gia, việc có thêm nguồn cung từ Nga sẽ góp phần tăng tính cạnh tranh, mở rộng lựa chọn cho bác sĩ và tạo điều kiện tiếp cận điều trị miễn dịch cho nhóm bệnh nhân thu nhập trung bình.
Việc Việt Nam cấp phép cho một sinh phẩm tương tự pembrolizumab mang ý nghĩa chiến lược hạ giá thuốc sinh học, yếu tố quan trọng với ngân sách y tế. Sinh phẩm tương tự là công cụ đã giúp châu Âu giảm tới 50% chi phí một số sinh phẩm ung thư sau khi hết bảo hộ. Nếu Việt Nam theo kịp xu hướng này, ngân sách bảo hiểm có thể tiết kiệm hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm.
Henlius mới đây cũng tuyên bố thành công với thuốc PD-1 trong điều trị ung thư phổi tế bào nhỏ.Dù vậy, PGS.TS Phạm Cẩm Phương, Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai, nhấn mạnh thuốc ung thư mới được cấp phép của Nga là một trong những thuốc điều trị miễn dịch. Thuốc có thể dùng đơn trị hoặc phối hợp thêm với hóa trị nhằm tăng tỉ lệ đáp ứng, kéo dài thời gian bệnh không tiến triển, kéo dài thời gian sống thêm cho người bệnh. Chứ đây không phải là loại thuốc có thể chữa dứt điểm bệnh ung thư ở giai đoạn muộn.
"Bệnh ung thư là loại bệnh cần điều trị đa mô thức, phối hợp các phương pháp điều trị từ phẫu thuật, xạ trị, hóa trị, nội tiết, điều trị đích, điều trị miễn dịch… Tỷ lệ khỏi bệnh phụ thuộc vào nhiều yếu tố, từ loại bệnh, giai đoạn bệnh...", PGS. Phương nói.
Theo báo Nga GxP News, Pembroria được phát triển từ năm 2020 bởi hãng Biocad. Trong bối cảnh nguy cơ thiếu hụt thuốc điều trị do các lệnh trừng phạt đối với Nga, Chính phủ Nga đã đưa pembrolizumab vào danh mục thuốc được đăng ký theo thủ tục rút gọn theo Nghị định 593 (5/2022).
Thuốc Pembroria được sản xuất tại nhà máy PK-137 ở Zelenograd (Moscow), có dạng dung dịch đậm đặc pha tiêm truyền (lọ 100 mg/4 ml). Công ty Anabion Pharmaceutical Trading Ltd., trụ sở tại Abu Dhabi (UAE), là đơn vị đứng tên đăng ký.
-Băng Sơn
Hàng loạt khách sạn và cơ sở lưu trú Việt Nam bị tấn công qua email chứa virus
Trong thông tin vừa được công ty an ninh mạng Bkav phát đi cho biết kẻ xấu giả mạo các nền tảng đặt phòng nổi tiếng như Booking.com, Expedia… gửi email nội dung dạng “Xác nhận đặt phòng”, “Khiếu nại khách hàng”, “Cập nhật thanh toán”, “Hủy đặt phòng”... ngụy trang giống email thật rồi đính kèm link hoặc tệp Excel giả hóa đơn/thông tin đặt phòng có chứa virus.
Khó phân biệt email thật/giả, người dùng dễ mất cảnh giác, nhấp vào một liên kết hoặc mở tệp đính kèm là mã độc sẽ kích hoạt. Từ đó, tin tặc có thể chiếm quyền điều khiển thiết bị, đánh cắp dữ liệu khách hàng dẫn đến rò rỉ thông tin cá nhân hoặc cài thêm phần mềm gián điệp để xâm nhập sâu vào hệ thống.
"Một chiến dịch tấn công mạng toàn cầu mang tên ClickFix đang ngắm đến Việt Nam với mục tiêu là khách sạn, homestay, resort và cơ sở lưu trú", thông cáo của Bkav nhấn mạnh.
Theo nghiên cứu của các chuyên gia Bkav, chiến dịch tấn công ClickFix sử dụng PureRAT, một dạng mã độc giành quyền truy cập từ xa (RAT - Remote Access Trojan) nhằm giám sát hoạt động người dùng, đánh cắp mật khẩu, mở rộng phạm vi tấn công nội bộ, ẩn náu lâu dài và khó phát hiện.
Đáng lo ngại hơn, ClickFix có dấu hiệu vận hành theo mô hình “Attack-as-a-Service” nghĩa là tin tặc có thể mua sẵn công cụ và tấn công mà không cần kỹ thuật cao siêu.
Việt Nam có hàng chục nghìn cơ sở lưu trú đang có mặt trên nền tảng đặt phòng nổi tiếng như Booking.com, Agoda, Traveloka, Airbnb… Đây cũng chính là nhóm dễ trở thành nạn nhân bởi nhân viên lễ tân và bộ phận đặt phòng thường chưa được đào tạo bài bản về an ninh mạng, dễ bị đánh lừa bởi các email đặt phòng giả mạo có giao diện gần như thật.
Khi kỳ nghỉ lễ Tết Dương lịch và Tết Nguyên Đán đang đến gần, nhu cầu đặt phòng du lịch tăng cao, người dân và đội ngũ nhân viên cơ sở lưu trú cần cảnh giác cao độ:
• Kiểm tra kỹ địa chỉ email gửi đến
• Không mở tệp đính kèm, link lạ
• Ưu tiên truy cập các nền tảng đặt phòng bằng ứng dụng hoặc trang chủ chính thức
• Cài đặt hệ thống giám sát email, phần mềm diệt virus, giải pháp chống mã độc toàn diện vì các phần mềm có sẵn kèm hệ điều hành chỉ được thiết kế để đáp ứng nhu cầu bảo vệ ở mức cơ bản của khách hàng, không đủ khả năng chống lại các ransomware, virus hiện đại được thiết kế nằm vùng lâu dài, ăn sâu vào hệ thống.
-Nam Anh
ACB xuống từng cơ sở hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi từ thuế khoán sang kê khai
Ngay sau khi Cục Thuế triển khai 60 ngày cao điểm chuyển đổi từ thuế khoán sang kê khai (1/11 - 31/12/2025), ghi nhận tại nhiều địa phương cho thấy cơ quan Thuế và các ngân hàng thương mại đã bắt đầu tăng cường hiện diện tại cơ sở để hỗ trợ hộ kinh doanh thực hiện quy định mới.
Tại TP.HCM, ACB là một trong những đơn vị đầu tiên phối hợp với cơ quan Thuế tổ chức các điểm hướng dẫn lưu động ngay tại khu vực như chợ truyền thống và tuyến phố kinh doanh.
TÂM LÝ HỘ KINH DOANH: TỪ LO NGẠI ĐẾN CHỦ ĐỘNG TÌM HIỂUTheo phản ánh tại các điểm hỗ trợ ở phường Bàn Cờ, phường Tân Kiểng và nhiều khu vực vừa triển khai, phần lớn hộ kinh doanh ban đầu tỏ ra thận trọng trước yêu cầu chuyển đổi sang mô hình kê khai. Lo ngại chủ yếu xoay quanh ba vấn đề: thao tác số hóa, rủi ro sai sót khi kê khai và nguy cơ phát sinh thêm chi phí.
Tuy nhiên, sau khi được cán bộ thuế và ACB phối hợp hướng dẫn trực tiếp tại điểm bán, tâm lý hộ kinh doanh đã có sự thay đổi rõ rệt.
Bà M.Tân, một chủ sạp tại chợ Tân Kiểng, cho biết: “Ban đầu tôi sợ không biết xuất hóa đơn điện tử. Nhưng khi được hướng dẫn làm thử ngay trên điện thoại, tôi thấy quy trình cũng khá rõ ràng.”
Tại tuyến phố Nguyễn Đình Chiểu, chị H.Ly, chủ cửa hàng thời trang chia sẻ: “Khó nhất là tách tiền bán hàng của các cửa hàng. Khi được hỗ trợ mở tài khoản kinh doanh riêng và chỉ cách đối soát từng ngày, tôi thấy việc kê khai dễ hiểu hơn nhiều.”
Những quan sát ban đầu cho thấy việc có điểm hỗ trợ trực tiếp đóng vai trò quan trọng trong việc giảm bớt tâm lý ngại thay đổi của hộ kinh doanh, vốn được xem là nhóm chịu tác động lớn nhất trong đợt chuyển đổi này.
CHỦ TRƯƠNG BÁM SÁT ĐỊA BÀN VÀ HỖ TRỢ KỊP THỜITheo ghi nhận, đội ngũ chuyên viên của ACB đã được bố trí tại nhiều điểm hỗ trợ lưu động cùng cơ quan Thuế cơ sở, tập trung giải quyết các “vướng mắc kỹ thuật” hoặc e ngại mà hộ kinh doanh thường gặp như: Thiết lập tài khoản kinh doanh riêng, hạn chế nhầm lẫn khi tổng hợp doanh thu; Cài đặt và hướng dẫn sử dụng phần mềm bán hàng tích hợp hóa đơn điện tử; Hỗ trợ kích hoạt chữ ký số, kiểm tra dữ liệu bán hàng, kê khai, thanh toán để tránh sai lệch; Cung cấp các gói ưu đãi như hóa đơn điện tử, chữ ký số nhằm giảm chi phí ban đầu cho hộ kinh doanh.
Theo đánh giá, việc ngân hàng tham gia hỗ trợ kỹ thuật giúp quy trình chuyển đổi diễn ra suôn sẻ hơn, đặc biệt với nhóm hộ kinh doanh chưa quen thao tác số hóa.
Trước đó ngày 3/11, ACB cũng là Ngân hàng đầu tiên ký kết hợp tác với Thuế TP.HCM hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi theo Quyết định 3389/QĐ-BTC của Bộ Tài chính. Theo đó, ngân hàng phối hợp cùng 29 chi cục thuế cơ sở thuộc Thuế TP.HCM triển khai hàng loạt chương trình ưu đãi thiết thực với hai nhóm gói chính, hướng đến giảm chi phí, tăng hiệu quả vận hành và khuyến khích hộ kinh doanh chuyển đổi sang mô hình quản lý minh bạch, hiện đại.
ACB ra mắt combo ưu đãi “0 đồng” dành cho hộ kinh doanh mới đăng ký, áp dụng cho 1.000 khách hàng đầu tiên: Miễn phí 2.000 hóa đơn điện tử, tích hợp trực tiếp với cổng quản lý thuế điện tử; Miễn phí 6 tháng sử dụng chữ ký số, giúp hộ kinh doanh nộp thuế trực tuyến dễ dàng; Miễn phí chuyển tiền online, cùng loa thông báo giao dịch 0 đồng; Miễn phí phần mềm bán hàng của đối tác với ACB.
Bên cạnh đó, ACB cung cấp hai gói combo ưu đãi mở rộng, mang tính linh hoạt theo nhu cầu vận hành: Combo 499.000 đồng, bao gồm: miễn phí 24 tháng sử dụng phần mềm bán hàng, ưu đãi 4.000 hóa đơn điện tử và 12 tháng sử dụng chữ ký số; Combo 790.000 đồng, với quyền lợi nâng cao: miễn phí trọn đời sử dụng phần mềm bán hàng, cùng ưu đãi mở rộng về hóa đơn điện tử và chữ ký số.
Đại diện ACB chia sẻ ngân hàng nhận thấy rõ áp lực lớn mà hộ kinh doanh đang đối mặt khi yêu cầu chuyển đổi số và minh bạch hóa tài chính được đẩy mạnh. Vì vậy ACB mang tới một chuỗi ưu đãi thiết thực để giúp hộ kinh doanh không chỉ tuân thủ quy định mà còn tối ưu vận hành và mở rộng kinh doanh.
Theo các chuyên gia, chuyển đổi từ thuế khoán sang kê khai là bước quan trọng nhằm tăng tính minh bạch của khu vực hộ kinh doanh, nhóm đóng vai trò lớn nhưng vận hành còn phân tán. Tuy nhiên, hiệu quả của chính sách phụ thuộc nhiều vào khả năng thích ứng của hộ kinh doanh và mức độ hỗ trợ tại hiện trường.
Sự tham gia của ngân hàng trong các khâu vận hành thực tế từ tách bạch dòng tiền đến chuẩn hóa dữ liệu bán hàng được xem là góp phần giảm sai sót khi kê khai, đồng thời giúp hộ kinh doanh dễ tiếp cận mô hình quản trị theo hướng chuyên nghiệp hơn.
* Thông tin chi tiết về các chương trình ưu đãi dành cho hộ kinh doanh:
Website: https://acb.com.vn/giai-phap-quan-ly-cua-hang
Hotline: (028) 38 247 247.
-Quỳnh Anh
Hà Nội sắp có tuyến cầu vượt sông Đáy
Phó Chủ tịch Thường trực UBND Thành phố Dương Đức Tuấn đã ký ban hành Quyết định số 5622/QĐ-UBND về việc phê duyệt phương án tuyến cầu Lê Thanh vượt sông Đáy và đường giao thông hai bên cầu, tỷ lệ 1/500 tại các xã Hồng Sơn, Vân Đình, thành phố Hà Nội.
Cụ thể, tuyến đường có điểm đầu giao với tỉnh lộ 419, điểm cuối giao với đê Tả Đáy, chiều dài khoảng 2,6 km.
Hướng tuyến phù hợp với Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065; Quy hoạch giao thông vận tải Thủ đô Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 và Quy hoạch chung xây dựng các huyện Mỹ Đức, Ứng Hòa (cũ) được duyệt.
Cầu Lê Thanh là công trình cấp III; đường hai đầu cầu là đường cấp III đồng bằng; có bề rộng mặt cắt ngang điển hình 21m gồm các thành phần: mặt cầu rộng 20m, lan can hai bên cầu 2x0,5m, chiều dài khoảng 320m, khoảng thông thủy cầu dài khoảng 241m.
Đường dẫn hai đầu cầu có bề rộng mặt cắt ngang điển hình 21m gồm các thành phần bao gồm lòng đường xe chạy rộng 2x7,5m (4 làn xe), lề đường hai bên rộng 2x3m, tổng chiều dài khoảng 2,3km.
Trong đó, đoạn đi qua khu vực dân cư phía Bắc đê Hữu Đáy (chiều dài khoảng 85m), mở rộng mặt cắt ngang với quy mô 39m để xây dựng đường gom dân sinh hai bên cầu, mỗi bên rộng 9m (gồm: lòng đường rộng 5,5m, vỉa hè phía dân cư rộng 3m và lề phía giáp chân cầu rộng 0,5m). Các đoạn tuyến đi qua khu vực đình Áng Hạ và chùa Lai Xá ở phía Đông tuyến đường, phạm vi xây dựng đường trùng ranh giới khu đất đình và chùa hiện có.
Các nút giao dọc theo tuyến là nút giao bằng, được xác định sơ bộ theo các quy hoạch chung xây dựng huyện Ứng Hòa và Mỹ Đức (cũ) được duyệt. Cụ thể sẽ được nghiên cứu bổ sung, xác định chính xác trong quá trình lập dự án đầu tư xây dựng tuyến đường và các đường ngang giao cắt khác được cấp thẩm quyền phê duyệt.
Phạm vi xây dựng cầu và đường đầu cầu (chỉ giới đường đỏ) xác định trên cơ sở tim đường quy hoạch, bề rộng mặt cắt ngang đường, các thông số kỹ thuật, điều kiện khống chế và kết hợp nội suy trực tiếp trên bản vẽ.
UBND Thành phố giao UBND xã Hồng Sơn chủ trì tổ chức công bố công khai hồ sơ phương án tuyến được UBND Thành phố phê duyệt để các tổ chức, cá nhân có liên quan được biết, thực hiện và bàn giao hồ sơ phương án tuyến cho UBND xã Vân Đình để quản lý. Đồng thời, tổ chức cắm mốc giới đồng thời trong giai đoạn thực hiện dự án đầu tư xây dựng tuyến đường,…
-Phương Nhi
Đông Nam Bộ mở rộng cơ hội đầu tư với chung cư, đất nền và nhà thấp tầng
Sau sáp nhập, thị trường bất động sản Đông Nam Bộ xuất hiện nhiều chuyển biến đáng chú ý. Trong đó, thị trường Đồng Nai và phía đông Thành phố Hồ Chí Minh đang nổi lên rõ nét với sự gia tăng mạnh về mức độ quan tâm, lợi suất cho thuê và tiềm năng tăng giá còn khá lớn.
Theo dữ liệu từ Batdongsan.com.vn, tính đến tháng 9/2025, mức độ quan tâm đối với bất động sản Đồng Nai tăng 21%; phía đông Thành phố Hồ Chí Minh tăng 10%.
Đáng chú ý, điểm sáng của thị trường khu vực này là lợi suất cho thuê chung cư. Năm 2025, Biên Hòa ghi nhận lợi suất đạt 4,4%, Nhơn Trạch 3,2%; quận 2 cũ của Thành phố Hồ Chí Minh là 2,1%, quận 9 cũ khoảng 2,7% và Thủ Đức 3,3%.
Biến động giá bán chung cư phổ biến và lợi suất cho thuê.Ở phân khúc đất nền, thị trường quận 2 cũ, quận 9 cũ và Thủ Đức cũng dần hồi phục. Mức độ quan tâm trong tháng 9/2025 tăng 6% so với tháng 4/2025, cao hơn khu vực các quận, huyện cũ ở phía Bắc Thành phố Hồ Chí Minh: quận 6, quận 8, Bình Tân, Tân Phú, Bình Chánh (phía tây) và khu vực quận 12, Gò Vấp, Tân Bình, Củ Chi, Hóc Môn. Tuy nhiên, riêng tại Biên Hòa và Long Thành (Đồng Nai), giá rao bán phổ biến trong quý 3/2025 dao động từ 16-23 triệu đồng/m2, tăng 5-7% so với quý 1/2025 được đánh giá là dư địa tăng trưởng còn khá lớn.
Đối với bất động sản thấp tầng trong khu đô thị, mức độ quan tâm tại Biên Hòa – khu vực giáp ranh với phía Đông Thành phố Hồ Chí Minh tăng tới 58% trong quý 3/2025 so với quý liền trước. Về mặt bằng giá loại hình này, trong khi tại trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh duy trì khoảng 248 triệu đồng/m2 thì ở khu vực Đồng Nai – giáp ranh phía đông Thành phố Hồ Chí Minh dao động xung quanh mức 55 triệu đồng/m2 và vẫn tăng 6% so với quý 1/2023.
Lý giải nguyên nhân, ông Nguyễn Quốc Anh, Phó Tổng giám đốc Batdongsan.com.vn, cho rằng sau cuộc sáp nhập hành chính lịch sử, Thành phố Hồ Chí Minh (gồm Thành phố Hồ Chí Minh cũ, Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương) và Đồng Nai (gồm Đồng Nai, Bình Phước) đã cho thấy những tiềm năng phát triển mới trong khu vực Đông Nam Bộ, qua đó tạo động lực mạnh mẽ cho thị trường bất động sản.
Theo đại diện Batdongsan.com.vn, việc hình thành Thành phố Hồ Chí Minh và Đồng Nai mới không đơn thuần là mở rộng địa giới hành chính, mà là sự hợp nhất các thế mạnh để tạo ra một vùng kinh tế trọng điểm. Trong đó, GRDP của Thành phố Hồ Chí Minh đạt hơn 2,7 triệu tỷ đồng (cộng số liệu 3 địa phương năm 2024) dẫn đầu cả nước; còn Đồng Nai xếp thứ 4 với hơn 609 nghìn tỷ đồng. Mặt khác, đầu tư công được đẩy mạnh làm động lực phát triển cho nền kinh tế. Tính đến hết tháng 9/2025, Thành phố Hồ Chí Minh giải ngân 50% vốn đầu tư công, Đồng Nai đạt 35%.
Đáng chú ý trong bức tranh hạ tầng, hàng loạt dự án trọng điểm đang dần thay đổi diện mạo khu vực xung quanh gồm: sân bay quốc tế Long Thành, cảng Cái Mép - Thị Vải, cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây, cầu Cát Lái, cầu Phú Mỹ 2, cầu Đồng Nai 2, tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành.
Hệ thống hạ tầng là động lực cho sự phát triển.Ông Nguyễn Quốc Anh dự báo tại Thành phố Hồ Chí Minh, khi mặt bằng giá khu vực trung tâm đã ở mức cao và quỹ đất ngày càng hạn chế, xu hướng dịch chuyển nhu cầu và dòng vốn ra các khu vực vùng ven ngày càng rõ nét. Cùng với đó, Đồng Nai – cửa ngõ kết nối vùng Đông Nam Bộ cũng nổi bật nhờ giá đất thấp, hạ tầng tăng tốc và lợi suất cho thuê cao sẽ thu hút mạnh mẽ sự quan tâm của nhà đầu tư.
-Thanh Xuân
Thu ngân sách vượt hơn 10% dự toán nhưng chi đầu tư công ì ạch
Kho bạc Nhà nước vừa công bố số liệu về tình hình thu – chi ngân sách nhà nước và các nhiệm vụ chuyên môn trong 10 tháng đầu năm 2025
Theo báo cáo của Kho bạc Nhà nước, tính đến ngày 31/10/2025, lũy kế thu ngân sách nhà nước đạt 2.182.659 tỷ đồng, bằng 110,97% dự toán được giao. Với mức dự toán 1.966.839 tỷ đồng, ngân sách ghi nhận mức vượt thu hơn 215.000 tỷ đồng cho thấy nguồn lực tài chính công tiếp tục được củng cố, đồng thời phản ánh sự phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan trong toàn đơn vị về khai thác nguồn thu.
Xét về cơ cấu, nguồn thu nội địa tiếp tục là động lựuc chính khi đạt 1.876.463 tỷ đồng, bằng 112,4% dự toán. Những con số này cho thấy hoạt động của doanh nghiệp và sản xuất kinh doanh trong nước đang phục hồi, cùng với hiệu quả từ các biện pháp chống thất thu và mở rộng cơ sở thuế.
Thu cân đối từ hoạt động xuất nhập khẩu cũng đạt kết quả khả quan, đạt 264.605 tỷ đồng, tương đương 112,6% dự toán sau khi đã thực hiện hoàn thuế giá trị gia tăng 115.211 tỷ đồng. Kết quả này có được nhờ đà phục hồi rõ nét của hoạt động thương mại quốc tế trong quý III và những tuần đầu của quý IV năm 2025, góp phần nâng cao nguồn thu cho ngân sách nhà nước trong giai đoạn cuối năm.
Trong khi đó, thu từ dầu thô chỉ đạt 40.288 tỷ đồng, bằng 75,73% dự toán do chịu tác động kép của giá dầu thế giới giảm và sản lượng khai thác sụt giảm. Mặc dù khoản thu này không đạt kỳ vọng nhưng các nguồn thu khác tăng trưởng tốt đã giúp ngân sách nhà nước bù đắp phần thiếu hụt, qua đó bảo đảm tổng thu vẫn vượt mục tiêu đề ra.
Cơ cấu thu ngân sách nhà nước trong 10 tháng đầu năm 2025. Nguồn: Kho bạc Nhà nướcVề chi ngân sách, tính đến hết tháng 10/2025, hệ thống Kho bạc Nhà nước thực hiện thanh toán chi thường xuyên khoảng 1.265.138 tỷ đồng, đạt 81,1% dự toán năm. Trong đó, các khoản chi phục vụ giáo dục, y tế, an sinh xã hội, nhiệm vụ quốc phòng – an ninh và hoạt động của bộ máy nhà nước được giải ngân đầy đủ, góp phần duy trì sự ổn định của nền kinh tế và đời sống xã hội.
Tiến độ giải ngân chậm chủ yếu bắt nguồn từ quá trình chuẩn bị dự án kéo dài, cùng với những khó khăn trong việc điều chỉnh chủ trương đầu tư và xử lý công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng. Bên cạnh đó, sự thiếu liên kết giữa các bước lập, thẩm định và triển khai dự án cũng làm tiến độ bị kéo lùi. Nhiều dự án quy mô lớn hoặc có yêu cầu kỹ thuật – môi trường phức tạp vẫn chưa hoàn chỉnh hồ sơ nên chưa đủ điều kiện để thanh toán vốn.
Tuy nhiên, tiến độ chi đầu tư phát triển vẫn chậm khi lũy kế thanh toán vốn đầu tư công năm 2025 đạt 447.239,1 tỷ đồng, tương đương 51,9% năm 2025 kế hoạch Quốc hội và Thủ tướng Chính phủ giao. So với tổng mức kế hoạch vốn đầu tư công năm 2025 là 1.023.322 tỷ đồng thì tỷ lệ giải ngân mới chỉ đạt 43,7%.
Lũy kế thanh toán vốn đầu tư kéo dài năm trước chuyển sang năm 2025 thanh toán, chi trả qua Kho bạc Nhà nước chỉ đạt 30.982 tỷ đồng, bằng 44,1% kế hoạch vốn năm trước chuyển sang.
Trong 10 tháng đầu năm, Kho bạc Nhà nước đã cung cấp đầy đủ thông tin, số liệu cho các cấp có thẩm quyền phục vụ điều hành ngân sách; đồng thời hỗ trợ địa phương rà soát số liệu kế toán năm 2024, phục vụ công tác lập báo cáo ngân sách.
Cùng với đó, hệ thống cũng duy trì thông suốt các hoạt động thanh toán với ngân hàng thương mại và Ngân hàng Nhà nước, đảm bảo chi trả chính sách cho các đối tượng chịu tác động từ việc kiện toàn bộ máy theo quy định mới. Đồng thời, công tác hỗ trợ giao dịch qua dịch vụ công trực tuyến được triển khai kịp thời, giúp các đơn vị xử lý nghiệp vụ nhanh chóng trên nền tảng công nghệ thông tin.
Kho bạc Nhà nước cho biết thời điểm từ nay đến cuối năm là giai đoạn cao điểm kiểm soát và chi trả nguồn vốn ngân sách. Toàn hệ thống sẽ dồn lực cho những nhiệm vụ then chốt để nguồn vốn ngân sách được sử dụng hiệu quả như hoàn thiện các đề án, chính sách và văn bản pháp luật; cập nhật, báo cáo tình hình thu – chi ngân sách và tiến độ giải ngân vốn đầu tư công
Đồng thời, hỗ trợ các địa phương đối chiếu số liệu sau quá trình sắp xếp bộ máy cũng như hướng dẫn các đơn vị chuẩn bị khóa sổ ngân sách năm 2025 theo Luật Ngân sách nhà nước mới.
Ngoài ra, Kho bạc Nhà nước tiếp tục huy động vốn cho ngân sách và các dự án phát triển thông qua phát hành trái phiếu Chính phủ. Đến hết tháng 10, tổng giá trị trái phiếu phát hành đạt 283.429 tỷ đồng, tương đương 56,7% kế hoạch năm. Kỳ hạn trung bình của các đợt phát hành gần 10 năm, đồng thời mức lãi suất duy trì ở 3,07% mỗi năm, cho thấy thị trường đánh giá cao tính ổn định trong quản lý tài chính công và nợ công.
Song song đó, để ngân quỹ nhà nước đảm bảo nhu cầu thanh toán, chi trả của ngân sách nhà nước, các đơn vị giao dịch với Kho bạc Nhà nước và nhu cầu chi trả nợ nước ngoài, đơn vị đã triển khai linh hoạt các hoạt động quản lý ngân quỹ như: gửi có kỳ hạn tại ngân hàng thương mại, mua bán lại trái phiếu Chính phủ, cho ngân sách nhà nước vay; mua ngoại tệ từ các ngân hàng thương mại để đáp ứng nhu cầu chi trả nợ nước ngoài và chi bằng ngoại tệ.
-Hoàng Sơn
Hà Nội quy hoạch phân khu đô thị E5-1A, E5-1B và XB-5 hơn 7.240ha
Phó Chủ tịch Thường trực UBND Thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn vừa ký ban hành Quyết định số 5577 và 5582/QĐ-UBND phê duyệt Nhiệm vụ quy hoạch phân khu đô thị E5-1A, E5-1B và phân khu đô thị XB-5 với tỷ lệ 1/2.000.
Trong đó, phân khu đô thị E5-1A, E5-1B nằm ở phía Đông Bắc Hà Nội, thuộc địa giới hành chính xã Đông Anh và xã Phù Đổng, với diện tích nghiên cứu 3.272 ha và dự kiến dân số đến năm 2045 vào khoảng 220.000 – 230.000 người.
Về tính chất, đây là khu vực phát triển mới của đô thị trung tâm, được đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng đồng bộ, hiện đại, kết nối chặt chẽ với khu vực nông thôn, đồng thời trở thành cửa ngõ quan trọng phía Đông Bắc Thủ đô Hà Nội.
Khu vực sẽ hình thành các trung tâm dịch vụ logistics, thương mại chất lượng cao, phục vụ hành lang kinh tế hướng biển, tận dụng hiệu quả hệ thống đường sắt quốc gia và vận tải đường thủy. Bên cạnh đó, nơi đây cũng xây dựng trung tâm nghiên cứu khoa học công nghệ, giáo dục đào tạo cấp vùng, đồng thời phát triển các tổ hợp y tế chăm sóc sức khỏe chất lượng cao, trung tâm vui chơi giải trí, công viên chuyên đề mang tầm quốc tế, tạo điểm nhấn mới cho khu vực.
Theo định hướng Điều chỉnh quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội, khu vực nghiên cứu quy hoạch phân khu đô thị bao gồm các chức năng sử dụng đất đa dạng như: đất đơn vị ở, đất hỗn hợp, đất dịch vụ công cộng đô thị, đất trường trung học phổ thông, đất cây xanh công cộng cấp đô thị, đất hạ tầng kỹ thuật cấp đô thị, đất hạ tầng đầu mối theo mô hình TOD, đất trung tâm văn hóa, thể dục thể thao, đất cơ sở đào tạo, nghiên cứu, đất trung tâm y tế, đất di tích tôn giáo và hệ thống đường giao thông...
Phân khu đô thị XB-5, với quy mô nghiên cứu khoảng 3.971ha, thuộc các xã Nội Bài, Sóc Sơn, Quang Minh và Phúc Thịnh. Khu vực này được xác định là vùng đệm xanh, hạn chế sự phát triển giữa đô thị Đông Anh, Mê Linh và Sóc Sơn trước đây.
Mặt khác, đây là hành lang du lịch ven sông Cà Lồ; làng nghề truyền thống, khu ở sinh thái mật độ thấp; trung tâm dịch vụ cảng hàng không, thương mại, logistics và trung chuyển hàng hóa quốc tế; là đầu mối giao thông hàng không quốc gia và Vùng (Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài).
Chức năng sử dụng đất chính theo định hướng quy hoạch gồm: đất đơn vị ở; đất dịch vụ công cộng đô thị; đất hạ tầng đầu mối kết hợp phát triển đô thị theo mô hình TOD; đất cây xanh công cộng; đất du lịch; đất hạ tầng kỹ thuật; đất cụm công nghiệp; đất cây xanh chuyên dụng; đất di tích tôn giáo; đất an ninh quốc phòng; mặt nước, sông, kênh rạch và đất giao thông.
Ban quản lý đồ án quy hoạch kiến trúc (Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội) được giao nhiệm vụ tổ chức lập quy hoạch phân khu, phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành, UBND các xã liên quan cùng cộng đồng dân cư nhằm đảm bảo tiến độ, chất lượng và tuân thủ nghiêm túc các quy định pháp luật hiện hành về quản lý quy hoạch và xây dựng.
-Hoàng Bách
Vì sao Bitcoin vừa lao về một trong những mốc thấp nhất kể từ đầu năm?
Trước diễn biến này, nhiều ý kiến cho rằng dòng vốn rút khỏi các quỹ ETF Bitcoin, hoạt động chốt lời của các “cá voi” nắm giữ dài hạn và căng thẳng địa chính trị leo thang là những tác nhân chính đẩy thị trường đi xuống.
Dữ liệu của CoinGecko cũng cho thấy vốn hóa toàn thị trường đã giảm mạnh trong một tuần, từ 3,7 nghìn tỷ USD (ngày 11/11) xuống còn quanh 3,2 nghìn tỷ USD hôm nay.
Đợt biến động này tiếp tục nhắc nhở rằng tiền mã hóa vẫn là một loại tài sản còn non trẻ, dễ chịu ảnh hưởng của các diễn biến kinh tế và chính trị trên toàn cầu. Ông Matt Poblocki, Tổng giám đốc Binance Australia New ZealandÔng Ryan McMillin, Giám đốc đầu tư của Merkle Tree Capital (Úc), đã nhận định với Cointelegraph rằng đợt giảm giá này không xuất phát từ một nguyên nhân đơn lẻ, mà là hệ quả của nhiều yếu tố cộng hưởng.
Theo ông McMillin, dữ liệu on-chain cho thấy những nhà đầu tư nắm giữ lâu năm đã bắt đầu chốt lời sau đợt tăng giá kéo dài, tạo áp lực bán không nhỏ lên thị trường. Cùng với đó, “nền tảng vĩ mô kém tích cực và thanh khoản giảm sút khiến giá dễ bị kéo xuống sâu hơn”.
“Khi những đồng Bitcoin cũ được xả ra trong bối cảnh sức mua yếu và môi trường vĩ mô khó khăn hơn nhiều so với nửa năm trước, thị trường khó tránh khỏi điều chỉnh mạnh”, vị chuyên gia này chỉ ra.
Ông Matt Poblocki, Tổng giám đốc Binance Australia New Zealand, cho rằng đợt biến động này tiếp tục nhắc nhở rằng tiền mã hóa vẫn là một loại tài sản còn non trẻ, dễ chịu ảnh hưởng của các diễn biến kinh tế và chính trị trên toàn cầu.
Vốn hoá hàng lọat đồng tiền điện tử vẫn tiếp tục bốc hơi hôm thứ hai.Ông Holger Arians, CEO Banxa, đơn vị cung cấp hạ tầng thanh toán và tuân thủ cho thị trường crypto, cho rằng mức định giá hiện tại của thị trường “nóng” hơn thực tế: “Nhiều căng thẳng địa chính trị chưa được giải quyết, thậm chí ở một số nơi còn có dấu hiệu leo thang. Trong khi đó, nhóm cổ phiếu công nghệ toàn cầu vẫn tăng mạnh dựa trên kỳ vọng tương lai. Sau một năm tăng trưởng hứng khởi, một đợt điều chỉnh giảm trên diện rộng gần như là điều khó tránh”.
Ông cho rằng đây là thời điểm nhà đầu tư có xu hướng đứng ngoài quan sát, chờ thị trường ổn định hơn trước khi đưa ra quyết định.
Nhiều lãnh đạo doanh nghiệp trong ngành cũng đã bày tỏ quan điểm trên Mạng xã hội X thời gian qua.
Ông Hunter Horsley, CEO Bitwise Asset Management, cho rằng việc nhiều nhà giao dịch tin vào “chu kỳ 4 năm” đã tạo nên tâm lý lo ngại quá mức và bán ra theo đám đông, góp phần khiến thị trường giảm sâu.
Trong khi đó, BitMine Treasury đưa ra giả thuyết rằng một số nhà tạo lập thị trường đang gặp “lỗ hổng lớn” trong bảng cân đối kế toán. Điều này có thể khiến họ trở thành mục tiêu của những “cá mập” tìm cách kích hoạt các lệnh thanh lý và đẩy giá Bitcoin xuống thêm.
Dù vậy, phần lớn các chuyên gia vẫn cho rằng nền tảng thị trường hiện nay đủ vững để phục hồi.
Matt Poblocki, tổng giám đốc của Binance Australia và New Zealand, nhận định: “Những cú điều chỉnh mạnh như thế này là điều bình thường trong bất kỳ chu kỳ thị trường nào”.
Ông nhấn mạnh, điều quan trọng là dòng tiền từ nhà đầu tư nhỏ lẻ vẫn tiếp tục chảy vào thị trường, đặc biệt là vào các tài sản có nền tảng vững chắc như Bitcoin và Ethereum, thay vì rút lui ồ ạt, “Đó là tín hiệu rõ ràng cho thấy niềm tin dài hạn vẫn rất mạnh”.
Dòng vốn vào ETF có giảm nhẹ do tâm lý giảm rủi ro chung, nhưng không xuất hiện làn sóng rút vốn quy mô lớn.
“Bức tranh tổng thể không thay đổi. nhà đầu tư tổ chức vẫn tham gia tích cực, còn nhà đầu tư cá nhân đang hành xử kỷ luật hơn rất nhiều”, vị chuyên gia này bình luận.
Ông Holger Arians, CEO Banxa, cũng dự báo thị trường hoàn toàn có thể phục hồi trong thời gian tới khi các yếu tố nền tảng đều đang thuận lợi hơn: khung pháp lý ngày càng rõ ràng, nhiều ứng dụng thực tế xuất hiện và các định chế tài chính truyền thống liên tục mở rộng sang lĩnh vực tiền điện tử.
“Mặc dù giá có vẻ đang yếu đi, nhưng hạ tầng bên dưới chưa bao giờ mạnh mẽ như lúc này. Khối lượng giao dịch stablecoin, hoạt động on-chain, sức sống của cộng đồng phát triển… tất cả đều âm thầm tăng lên. Thị trường có thể tạm chậm lại, nhưng các đường ray cho chu kỳ mới đang được đặt”, ông Arians nhấn mạnh.
Ô Jordi Visser, một cựu chuyên gia Phố Wall, cho rằng dù các nhà đầu tư kỳ cựu đang bán ra, dòng tiền từ nhà giao dịch mới vẫn tiếp tục hấp thụ lượng cung này. Và quan trọng hơn, thị trường hiện nay đã mạnh hơn so với những giai đoạn điều chỉnh trước đây.
“Trong các chu kỳ trước, khi nhóm nắm giữ dài hạn bán mạnh như hiện nay, thị trường có thể lao dốc khoảng 70–80%. Nhưng lần này, dù lượng xả từ rất lớn, mức giảm chỉ bằng một phần nhỏ”, McMillin nói. “Sự khác biệt nằm ở chỗ ETF và các kênh đầu tư tổ chức giờ đã đủ sâu để hấp thụ khối lượng đó.”
Ông cho rằng đây chính là dấu hiệu cho thấy thị trường đang trưởng thành: “Đó là quá trình tất yếu, khi tài sản được chuyển từ số ít người nắm giữ sang tay nhiều nhà đầu tư hơn".
-Bạch Dương
TP. Hồ Chí Minh phấn đấu hoàn thành 6 tuyến đường sắt đô thị vào năm 2030
Cuối tuần qua, Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang, Trưởng Ban Chỉ đạo phát triển hệ thống mạng lưới đường sắt đô thị Thành phố (gọi tắt là Ban Chỉ đạo) chủ trì cuộc họp Ban Chỉ đạo và làm việc với Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP. Hồ Chí Minh về chiến lược phát triển mạng lưới đường sắt trên địa bàn Thành phố.
Ông Quang đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phát triển mạng lưới đường sắt đô thị. Theo quy hoạch, Thành phố sẽ hoàn thành khoảng 232km đường sắt đô thị với tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 19,67 tỷ USD. Đây là một phần trong chiến lược phát triển hạ tầng giao thông nhằm giảm tải áp lực giao thông đường bộ và cải thiện chất lượng sống cho người dân.
Tại cuộc họp, Giám đốc Sở Xây dựng Thành phố Trần Quang Lâm cho biết, theo quy hoạch được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, mạng lưới đường sắt Quốc gia tại khu vực đầu mối TP. Hồ Chí Minh gồm 7 tuyến với tổng chiều dài 547km. Trong khi đó, mạng lưới đường sắt đô thị của riêng TP. Hồ Chí Minh gồm 27 tuyến với tổng chiều dài 1.024km. Thành phố đặt mục tiêu đến năm 2030 sẽ hoàn thành khoảng 232km đường sắt đô thị, với tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 19,67 tỷ USD.
Trong giai đoạn 2025 – 2030, TP. Hồ Chí Minh tập trung đầu tư và hoàn thành 6 tuyến quan trọng gồm: Tuyến Metro số 2 đoạn Bến Thành – Tham Lương; tuyến Metro số 2 đoạn Bến Thành – Thủ Thiêm; tuyến Thủ Thiêm – Long Thành; tuyến Thành phố mới Bình Dương – Suối Tiên; tuyến Thủ Dầu Một – TP. Hồ Chí Minh; giai đoạn 1, tuyến Metro số 6 (Tân Sơn Nhất – Phú Hữu) và tuyến Bến Thành – Cần Giờ.
Một trong những thách thức lớn nhất mà TP. Hồ Chí Minh phải đối mặt là vấn đề tài chính. Nguồn vốn trung ương và ngân sách thành phố chỉ đáp ứng được khoảng 66% tổng nhu cầu đầu tư. Do đó, thành phố cần khẩn trương xây dựng đề án huy động các nguồn lực bổ sung, trong đó có khai thác quỹ đất theo mô hình TOD (phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng) và các phương thức hợp tác công – tư (PPP). Việc thành lập Tổng Công ty Đường sắt đô thị do Nhà nước nắm 100% vốn cũng được đề xuất nhằm đảm bảo đầu tư, quản lý và vận hành đồng bộ hệ thống Metro.
Bên cạnh đó, việc lựa chọn nhà đầu tư có năng lực và rà soát tổng thể quy hoạch mạng lưới đường sắt phù hợp với không gian mới của TP. Hồ Chí Minh cũng là một nhiệm vụ quan trọng. Thành phố cần cập nhật vào quy hoạch chung và điều chỉnh quy hoạch thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các sở, ngành và đơn vị liên quan để đảm bảo tiến độ và hiệu quả của các dự án.
Một điểm sáng trong kế hoạch phát triển đường sắt đô thị của TP. Hồ Chí Minh là việc khởi công tuyến Metro Bến Thành - Cần Giờ vào ngày 19/12 tới. Tuyến Metro này có tổng vốn đầu tư hơn 86.650 tỉ đồng, dự kiến sẽ trở thành tuyến giao thông huyết mạch, rút ngắn thời gian di chuyển và mở ra không gian phát triển mới cho khu vực phía Nam thành phố, đặc biệt là Cần Giờ. Dự án này không chỉ góp phần giảm tải giao thông mà còn thúc đẩy phát triển kinh tế, du lịch cho khu vực.
Tuy nhiên, việc triển khai các dự án Metro không hề dễ dàng. Thành phố đang phải đối mặt với nhiều khó khăn trong công tác tái định cư và di dời hạ tầng kỹ thuật. Để giải quyết vấn đề này, Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang đã nhấn mạnh tinh thần ưu tiên bố trí tái định cư theo từng dự án và hỗ trợ tiền thuê nhà cho người dân trong thời gian chờ nhận chỗ trong khu tái định cư. Đồng thời, cần tính toán chuẩn bị một phần quỹ nhà xây sẵn ở những vị trí thuận lợi nhằm giải quyết kịp thời các trường hợp đặc biệt, bảo đảm người dân không chỉ có chỗ ở mà còn có điều kiện sinh kế, ổn định cuộc sống về lâu dài.
Về tiến độ triển khai, TP. Hồ Chí Minh đã phát động phong trào thi đua cao điểm 60 ngày đêm với chủ đề “Quyết tâm tăng tốc, năng suất gấp đôi” nhằm đẩy nhanh tiến độ hoàn thành công tác điều chỉnh dự án và chuẩn bị các thủ tục để khởi công tuyến Metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương) trong năm 2025. Đây là dấu mốc quan trọng trong chiến lược phát triển hệ thống đường sắt đô thị của thành phố.
Nhìn về tương lai, việc hoàn thành các tuyến Metro không chỉ giải quyết vấn đề giao thông mà còn tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội cho TP. Hồ Chí Minh. Hệ thống Metro sẽ kết nối các khu vực trong Thành phố, tạo điều kiện thuận lợi cho việc di chuyển của người dân và thúc đẩy phát triển các khu đô thị mới. Đồng thời, việc phát triển hệ thống đường sắt đô thị cũng góp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường, nâng cao chất lượng sống cho người dân.
Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu này, TP. Hồ Chí Minh cần tiếp tục nỗ lực trong việc huy động nguồn lực, cải thiện công tác quản lý và điều hành dự án, cũng như đảm bảo sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan. Chỉ khi đó, Thành phố mới có thể biến những thách thức thành cơ hội và đạt được những thành tựu đáng kể trong phát triển hạ tầng giao thông đô thị.
Với quyết tâm và sự nỗ lực không ngừng, TP. Hồ Chí Minh đang từng bước tiến gần hơn đến mục tiêu trở thành một đô thị hiện đại, văn minh và bền vững. Hệ thống đường sắt đô thị không chỉ là giải pháp cho vấn đề giao thông mà còn là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, góp phần nâng cao chất lượng sống cho người dân và tạo dựng hình ảnh một thành phố năng động, phát triển bền vững trong tương lai.
-Hồng Vinh
Hợp tác khai thác đất hiếm với Mỹ, Thái Lan và Malaysia vấp phải phản ứng mạnh trong nước
“Thái Lan được lợi gì từ thỏa thuận này?”, ông Phattarapong Leelaphat, thành viên Đảng Nhân dân - đảng đối lập lớn nhất Thái Lan - viết trên mạng xã hội vào tháng trước, cho rằng thỏa thuận đất hiếm với Mỹ đang “đặt đất nước vào tình thế nguy hiểm”.
Phản ứng của ông Leelaphat được đưa ra sau khi Mỹ và Thái Lan ký biên bản ghi nhớ về hợp tác đất hiếm ngày 26/10, bên lề Hội nghị cấp cao ASEAN tại Kuala Lumpur.
Thỏa thuận này nhằm tăng cường hợp tác về chuỗi cung ứng đất hiếm và đối phó các biện pháp hạn chế xuất khẩu của Trung Quốc đối với nguồn tài nguyên công nghiệp then chốt này, đồng thời bao gồm một số điều khoản có thể được hiểu là trao cho Washington quyền ưu tiên phát triển các mỏ đất hiếm tại Thái Lan.
Thỏa thuận này cũng vấp phải chỉ trích vì thiếu các điều khoản bảo vệ môi trường. Dư luận Thái Lan có xu hướng nhạy cảm với rủi ro ô nhiễm môi trường, nhất là trong bối cảnh hoạt động khai thác đất hiếm ồ ạt của các doanh nghiệp Trung Quốc tại vùng lưu vực sông trên lãnh thổ Myanmar, sát biên giới phía bắc Thái Lan, đang làm gia tăng lo ngại.
Theo tổ chức nghiên cứu Stimson Center của Mỹ, riêng trong năm nay khu vực này dự kiến sẽ có 16 mỏ mới được đưa vào phát triển. Trong giai đoạn năm 2015-2021, mỗi năm chỉ ghi nhận khoảng 1-3 mỏ mới, nhưng tốc độ này tăng mạnh kể từ năm 2022.
Theo chuyên gia về môi trường Sonthi Kotchawat, các chất độc hại với nồng độ vượt ngưỡng cho phép đã được phát hiện tại một số con sông ở miền Bắc Thái Lan và được cho là bắt nguồn từ các mỏ ở Myanmar.
“Nếu Thái Lan cũng cho phép phát triển các mỏ đất hiếm, điều này sẽ dẫn tới ô nhiễm nguồn nước và đất, hủy hoại môi trường sống của các loài động vật hoang dã”, vị chuyên gia cảnh báo với tờ Nikkei Asia.
Đất hiếm là vật liệu thiết yếu cho các ngành công nghệ cao từ xe điện cho tới hệ thống vũ khí, quân sự. Trung Quốc hiện chiếm khoảng 70% nguồn cung đất hiếm toàn cầu. Đây được xem là một đòn bẩy quan trọng của Bắc Kinh trong các cuộc đàm phán thương mại với Washington thời gian qua.
Đông Nam Á ngày càng được nhắc đến như một nguồn cung đất hiếm thay thế tiềm năng cho nguồn cung từ Trung Quốc. Theo dữ liệu của Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), năm ngoái Myanmar sản xuất 31.000 tấn đất hiếm, xếp thứ ba thế giới, sau Trung Quốc với 270.000 tấn và Mỹ với 45.000 tấn. Thái Lan ghi nhận sản lượng khoảng 13.000 tấn.
Các nguyên tố đất hiếm thường được chia thành hai nhóm chính gồm đất hiếm nhẹ và đất hiếm nặng. Theo Tổ chức An ninh Kim loại và Năng lượng Nhật Bản (JOGMEC) cùng một số nguồn khác, các mỏ lớn trên thế giới chỉ chứa khoảng 1-5% đất hiếm nặng và phần lớn nguồn cung nhóm này hiện vẫn phụ thuộc vào các nước như Trung Quốc và Myanmar.
Những năm gần đây, một số mỏ có hàm lượng đất hiếm nặng cao đã được phát hiện tại Malaysia và một số quốc gia khác.
Trong cuộc gặp thượng đỉnh diễn ra cuối tháng trước giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Trung Quốc nhất trí nới lỏng các hạn chế xuất khẩu đất hiếm, nhưng nhiều chi tiết của thỏa thuận vẫn chưa được làm rõ. Giới phân tích cho rằng cuộc cạnh tranh giành nguồn cung đất hiếm tại Đông Nam Á nhiều khả năng sẽ còn kéo dài.
“Thỏa thuận giữa Mỹ và Trung Quốc chỉ mang tính tạm thời. Nguy cơ tranh chấp thương mại căng thẳng trở lại sẽ còn tiếp diễn”, ông Kei Koga, phó giáo sư tại Đại học Công nghệ Nanyang của Singapore, nhận định.
Theo ông Koga, trong quá trình hợp tác với các nước Đông Nam Á về đất hiếm, cả Mỹ và Trung Quốc sẽ tìm cách củng cố vị thế đàm phán bằng việc bảo đảm và mở rộng phạm vi ảnh hưởng kinh tế cũng như chuỗi cung ứng của mình trong khu vực.
Tại Malaysia, làn sóng phản đối cũng gia tăng sau khi chính phủ nước này ký một biên bản ghi nhớ tương tự với Mỹ vào cuối tháng trước. Theo thỏa thuận, Malaysia cam kết các doanh nghiệp trong nước sẽ ưu tiên bán khoáng sản quan trọng cho Mỹ và không áp đặt hạn chế đối xuất khẩu đất hiếm sang thị trường này. Các đảng đối lập cho rằng thỏa thuận này làm suy yếu chủ quyền kinh tế của Malaysia.
Theo ước tính của Chính phủ Malaysia, nước này sở hữu trữ lượng đất hiếm hơn 16 triệu tấn. Vào tháng 9/2023, Kuala Lumpur ban hành lệnh cấm xuất khẩu đất hiếm, coi đây là nguồn tài nguyên chiến lược phục vụ tăng trưởng kinh tế.
Trong cuộc làm việc với Quốc hội ngày 28/10, Bộ trưởng Thương mại Malaysia Tengku Zafrul Aziz đã trấn an các nhà lập pháp nước này rằng lệnh cấm xuất khẩu đất hiếm thô “vẫn giữ nguyên” sau thỏa thuận với Mỹ.
Theo hãng tin Reuters, tháng trước, chính phủ Malaysia đã hợp tác với một doanh nghiệp Trung Quốc để ứng dụng công nghệ chế biến - tinh chế đất hiếm vào hoạt động khai thác tại nước này. Công nghệ tinh chế đã được kiểm chứng của Trung Quốc được kỳ vọng sẽ giúp Malaysia phát triển các ngành công nghiệp liên quan, nhưng thỏa thuận với Mỹ có thể trở thành rào cản đối với kế hoạch này.
-Hoài Thu
Đề xuất hình thức đầu tư dự án cao tốc Vinh - Thanh Thủy gần 24.000 tỷ đồng
Chính phủ đã có Tờ trình số 1059/TTr-CP gửi Quốc hội báo cáo nghiên cứu tiền khả thi Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Vinh - Thanh Thủy.
Theo Tờ trình, nhằm sớm hoàn thành tuyến cao tốc Vinh - Thanh Thủy để tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời bảo đảm quốc phòng, an ninh khu vực, Chính phủ đề nghị Quốc hội xem xét, quyết định chủ trương đầu tư Dự án.
Dự án cao tốc Vinh - Thanh Thủy có điểm đầu kết nối với tuyến cao tốc Bắc – Nam phía Đông (đoạn Diễn Châu – Bãi Vọt) thuộc xã Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An; điểm cuối kết nối với Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy tại cặp cửa khẩu Thanh Thủy/Nậm On trên biên giới Việt Nam – Lào, phù hợp với quy hoạch Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy.
Tuyến cao tốc có chiều dài khoảng 60 km, toàn bộ nằm trong địa phận tỉnh Nghệ An. Quy mô đầu tư gồm 4 làn xe, bề rộng nền đường từ 22 – 24,75 m. Riêng các đoạn đào sâu, đắp cao và các cầu trên tuyến được thiết kế theo quy mô 6 làn xe, rộng từ 29 – 32,25 m; giải phóng mặt bằng thực hiện theo quy mô 6 làn xe.
Tuyến đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật đường cao tốc, với tốc độ thiết kế 100 km/h đối với các đoạn thông thường và 80 km/h tại những đoạn khó khăn, đáp ứng yêu cầu về tần suất và cao độ khống chế.
Tổng mức đầu tư sơ bộ của Dự án khoảng 23.940,34 tỷ đồng. Trong đó, chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư là 2.822,26 tỷ đồng; chi phí xây dựng và thiết bị 17.726,47 tỷ đồng; chi phí quản lý dự án, tư vấn và chi phí khác 1.063,59 tỷ đồng; chi phí dự phòng 2.328,02 tỷ đồng.
Chính phủ đề xuất triển khai Dự án theo hình thức đầu tư công; sau khi hoàn thành sẽ xây dựng phương án thu hồi vốn nhà nước.
Để đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng và bảo đảm phù hợp quy định của Luật Đất đai 2024 và Luật Đầu tư công, Chính phủ kiến nghị chia Dự án thành 10 dự án thành phần.
Trong đó, Dự án thành phần 1 (xây dựng tuyến cao tốc) có tổng mức đầu tư 21.118,08 tỷ đồng. Chín dự án thành phần còn lại, với tổng mức đầu tư từ 102 tỷ đồng đến 742,88 tỷ đồng, gồm các hạng mục bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại các xã Hưng Nguyên, Kim Liên, Đại Huệ, Vạn An, Nam Đàn, Xuân Lâm, Hoa Quân, Sơn Lâm và Kim Bảng.
Chính phủ cũng đề nghị Quốc hội cho phép áp dụng một số cơ chế, chính sách đặc thù cho dự án như: không phải thẩm định, đánh giá nguồn vốn và khả năng cân đối vốn theo Luật Đầu tư công; cho phép chỉ định thầu toàn bộ các gói thầu thuộc Dự án theo quy định pháp luật về đấu thầu.
Nếu được phê duyệt các cơ chế này, Chính phủ dự kiến hoàn thành phê duyệt chủ trương đầu tư trong năm 2025; phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi vào quý 2/2026; triển khai bồi thường, hỗ trợ và tái định cư từ cuối năm 2025; thực hiện thiết kế kỹ thuật, lựa chọn nhà thầu và phấn đấu khởi công vào quý 3/2026. Dự án sẽ cơ bản hoàn thành năm 2028 và đưa vào khai thác trong năm 2029.
-Gia Huy
Đồng Nai và TP. Hồ Chí Minh lên phương án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 51
UBND tỉnh Đồng Nai và UBND TP. Hồ Chí Minh vừa thống nhất giao Sở Xây dựng hai địa phương rà soát lại hợp đồng BOT của dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 51 (giai đoạn 1) đã ký với nhà đầu tư để thực hiện sửa chữa, nâng cấp Quốc lộ 51.
Theo đó, Đồng Nai và TP. Hồ Chí Minh sẽ xem xét, đề xuất cải tạo, sửa chữa tuyến Quốc lộ 51 để phục vụ lưu thông, bảo đảm an toàn cho người dân và các phương tiện. Sau đó, hai địa phương sẽ đánh giá, tính toán phương án, hình thức đầu tư đồng bộ, hiệu quả.
Quốc lộ 51 có chiều dài khoảng 64 km, đi qua địa bàn tỉnh Đồng Nai và TP. Hồ Chí Minh. Tuyến quốc lộ này giữ vai trò huyết mạch, chạy qua nhiều khu công nghiệp và cảng biển nên mật độ phương tiện lớn. Tuy nhiên, thời gian qua, mặt đường Quốc lộ 51 qua địa phận Đồng Nai liên tục hư hỏng, xuống cấp nặng; các “ổ voi, ổ gà” xuất hiện dày đặc, gây cản trở lưu thông và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông cho người dân và phương tiện.
Dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 51 (giai đoạn 1) theo hình thức hợp đồng BOT do Bộ Giao thông vận tải (nay là Bộ Xây dựng) là cơ quan có thẩm quyền; doanh nghiệp dự án là Công ty cổ phần Phát triển đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu. Dự án hoàn thành xây dựng, đưa vào khai thác năm 2013, sau đó tạm dừng thu phí từ tháng 1/2023 để xác định thời gian thu phí nhưng đến nay vẫn chưa xử lý dứt điểm.
Thực hiện quy định tại Luật Đường bộ năm 2024, Bộ Xây dựng đã chỉ đạo Cục Đường bộ Việt Nam (cơ quan được giao quản lý tài sản) thực hiện điều chuyển tài sản kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ của tuyến quốc lộ này về UBND tỉnh Đồng Nai và UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ), nay là TP. Hồ Chí Minh quản lý, khai thác.
Trước đó, vào tháng 10/2025, liên danh Tổng công ty Xây dựng số 1 (CC1) và Công ty cổ phần Phát triển đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu (BVEC) đã đề xuất Thủ tướng cho làm dự án đầu tư cải tạo, nâng cấp Quốc lộ 51 (giai đoạn 2) theo phương thức đối tác công tư (PPP), hợp đồng BOT.
Trong văn bản trả lời liên danh nhà đầu tư đề xuất dự án, Bộ Xây dựng cho biết căn cứ các quy định, việc xem xét đầu tư cải tạo, nâng cấp Quốc lộ 51 (giai đoạn 2) thuộc thẩm quyền của cơ quan quản lý tài sản kết cấu hạ tầng đường bộ là UBND tỉnh Đồng Nai và UBND TP. Hồ Chí Minh.
-Thanh Thủy
SP Global Ratings sở hữu 43,4% cổ phần tổ chức xếp hạng FiinRatings
Tổ chức xếp hạng tín nhiệm độc lập hàng đầu thế giới SP Global Ratings vừa phát đi thông báo đã hoàn tất khoản đầu tư sở hữu 43,4% cổ phần tại FiinRatings – tổ chức xếp hạng tín nhiệm dẫn đầu tại Việt Nam. Cùng thời điểm, hai bên cũng ký kết Thỏa thuận Hợp tác nhằm tăng cường hỗ trợ thị trường vốn nợ Việt Nam, mở rộng hợp tác trong các hoạt động nhằm nâng cao năng lực phân tích, đồng tổ chức hội thảo và chia sẻ thông tin thị trường.
Trước đó, vào ngày 25/2/2025, hai bên đã công bố thương vụ đầu tư chiến lược, đánh dấu cột mốc quan trọng trong quan hệ hợp tác được xây dựng từ năm 2020. Ngày 12/11/2025, Sở Tài chính thành phố Hà Nội đã có thông báo chấp thuận việc SP Global Asian Holdings Pte. Ltd. (công ty con của SP Global) chính thức là cổ đông sở hữu 43,4% tại FiinRatings.
Việc hoàn tất giao dịch đầu tư đã đưa FiinRatings trở thành đối tác chiến lược của SP Global, qua đó củng cố năng lực chuyên môn và khả năng đáp ứng các chuẩn mực quốc tế trong hoạt động xếp hạng tín nhiệm. Trong thời gian tới, FiinRatings sẽ bổ nhiệm hai thành viên từ SP Global Ratings vào Hội đồng Quản trị nhằm hỗ trợ cho sự phát triển của FiinRatings và thúc đẩy hợp tác giữa hai bên.
Ông Nguyễn Quang Thuân, Chủ tịch Điều hành FiinRatings nhấn mạnh việc chính thức hoàn tất hợp tác chiến lược cùng SP Global Ratings là bước ngoặt quan trọng không chỉ đối với FiinRatings, mà còn đối với sự phát triển của thị trường vốn Việt Nam. Sự đồng hành của SP Global Ratings mang đến nguồn lực chiến lược, kinh nghiệm quốc tế và chuẩn mực toàn cầu, giúp FiinRatings nâng cao năng lực phân tích, chuẩn hóa quy trình xếp hạng và mang đến những đánh giá khách quan, chuyên sâu hơn cho thị trường.
Quan trọng hơn, sự hợp tác này giúp doanh nghiệp Việt Nam tăng khả năng tiếp cận các dòng vốn chất lượng trong và ngoài nước, mở rộng cơ sở nhà đầu tư, đóng góp vào sự phát triển của một thị trường vốn minh bạch, hiệu quả và bền vững.
Ông Ritesh Maheshwari, Giám đốc Điều hành – Trưởng khu vực Đông Nam Á, SP Global Ratings, khẳng định thông báo hôm nay đánh dấu bước tiến lớn trong quan hệ hợp tác giữa chúng tôi và FiinRatings.
"Với vai trò đối tác chiến lược, chúng tôi kỳ vọng triển khai các kế hoạch hợp tác bao gồm tăng cường phối hợp phân tích, đào tạo chuyên môn và chia sẻ nguồn lực. Mục tiêu chung của chúng tôi là nâng tầm chuẩn mực ngành, thúc đẩy minh bạch, mang đến những phân tích giá trị cho thành viên thị trường. Từ đó, củng cố thị trường vốn Việt Nam, mở rộng khả năng tiếp cận tín dụng và hỗ trợ Việt Nam hiện thực hóa tiềm năng tăng trưởng kinh tế", ông Ritesh Maheshwari nhấn mạnh.
-Thu Minh
Việt Nam trong làn sóng tái cấu trúc tài chính khí hậu toàn cầu
Một ví dụ điển hình là Sáng kiến Các nhà quản lý tài sản không phát thải (Net Zero Asset Managers - NZAM), mạng lưới các nhà quản lý đầu tư trị giá hàng nghìn tỷ USD cam kết hỗ trợ mục tiêu phát thải ròng bằng 0.
Sáng kiến NZAM ra mắt cuối năm 2020 với kỳ vọng tạo nên một mạng lưới các nhà quản lý đầu tư toàn cầu cùng cam kết hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0. Đến đầu năm 2025, mạng lưới này đã mở rộng lên hơn 325 thành viên với tổng tài sản đạt hơn 57 nghìn tỷ USD.
Tuy nhiên, sự tăng trưởng này đối mặt với thách thức lớn từ biến động chính trị và kinh tế toàn cầu. Đầu năm 2025, NZAM buộc phải tạm dừng hoạt động sau khi một số định chế tài chính lớn, trong đó có BlackRock, tuyên bố rút lui do sức ép pháp lý và chính trị tại Mỹ. Phong trào “phản đối ESG” do các chính trị gia bảo thủ dẫn dắt đã khiến việc tham gia các sáng kiến khí hậu bị xem là “can thiệp chính trị vào đầu tư”.
Sau giai đoạn tạm dừng, NZAM được tái khởi động với tinh thần “thực tế hơn và linh hoạt hơn”. Thay vì ràng buộc tất cả bên ký kết vào một mục tiêu thống nhất, sáng kiến cho phép các thành viên xác định mục tiêu riêng dựa trên điều kiện thị trường, khung pháp lý và năng lực nội tại của từng tổ chức đầu tư.
Đây là bước điều chỉnh chiến lược giúp NZAM mở rộng phạm vi ảnh hưởng, tránh va chạm chính trị, nhưng vẫn giữ nguyên triết lý cốt lõi: “Coi rủi ro và cơ hội khí hậu là yếu tố trung tâm trong quản trị đầu tư”.
Đối với các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam, việc các nhà đầu tư toàn cầu tái cấu trúc chiến lược Net Zero sẽ là yếu tố tích cực nếu biết cách nắm bắt cơ hội. Khi các định chế tài chính lớn điều chỉnh danh mục đầu tư để giảm thiểu rủi ro chính trị và pháp lý tại Mỹ hay châu Âu, họ sẽ có xu hướng tìm đến những thị trường mới nổi có môi trường chính sách ổn định, định hướng phát triển xanh rõ ràng và tiềm năng tăng trưởng dài hạn.
Việt Nam, với cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, đã nổi lên như một điểm đến tiềm năng trong dòng chảy tài chính xanh toàn cầu.
Sự tái cấu trúc chiến lược Net Zero không đồng nghĩa với việc dòng vốn xanh bị thu hẹp. Ngược lại, nó mở ra khả năng phân bổ lại nguồn vốn theo hướng linh hoạt và thực tiễn hơn.
Khi các sáng kiến như NZAM cho phép nhà đầu tư đặt mục tiêu phát thải phù hợp với điều kiện từng quốc gia, họ có thể triển khai các dự án mang tính địa phương hóa, chẳng hạn như năng lượng tái tạo, giao thông xanh, sản xuất carbon thấp hay nông nghiệp tuần hoàn. Những lĩnh vực này đều nằm trong định hướng ưu tiên của Việt Nam từ Nghị quyết số 24-NQ/TW, ngày 3/6/2013 của Ban chấp hành Trung ương về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường.
Việt Nam đang đứng trước cơ hội vàng. Khi nhiều nền kinh tế lớn bị chi phối bởi các yếu tố chính trị nội bộ, dòng vốn xanh toàn cầu sẽ có xu hướng dịch chuyển về những quốc gia có môi trường chính sách ổn định và cam kết rõ ràng. Nếu Việt Nam đẩy mạnh cải cách thể chế, minh bạch hóa dữ liệu phát thải và sớm vận hành thị trường carbon hiệu quả, chúng ta có thể trở thành “điểm trung chuyển” của tài chính xanh trong khu vực.
(*) TS. Nguyễn Phương Nam, Đánh giá viên quốc tế của UNFCCC về Biến đổi khí hậu, Thành viên Ủy ban cố vấn Sáng kiến minh bạch hành động khí hậu (ICAT) của Liên hợp quốc
Nội dung đầy đủ bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 46-2025 phát hành ngày 17/11/2025. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:
https://vneconomy.vn/don-doc-tap-chi-kinh-te-viet-nam-so-46-2025.htm
-TS. Nguyễn Phương Nam (*)
