Việc ký kết Hiệp định ASEAN về dẫn độ tại ALAWMM 13 là thành quả của nỗ lực chung toàn khu vực, gửi đi thông điệp mạnh mẽ rằng tội phạm không thể lợi dụng biên giới giữa các nước ASEAN để trốn tránh trách nhiệm pháp lý.

Ngày 14/11, tại thủ đô Manila, Philippines, Hội nghị Bộ trưởng Tư pháp ASEAN lần thứ 13 (ALAWMM 13) đã chính thức khai mạc. Hội nghị ALAWMM 13 có sự tham gia của Bộ trưởng Tư pháp/Tổng chưởng lý của 11 nước thành viên ASEAN và Tổng Thư ký ASEAN.

Trong khuôn khổ ALAWMM 13, đại diện các quốc gia ASEAN đã chính thức ký kết Hiệp định ASEAN về dẫn độ giữa 11 nước thành viên.

Sau hơn 4 năm đàm phán (từ năm 2021 đến nay, trải qua 14 cuộc họp), Hiệp định đã được hoàn tất và ký kết, trở thành điểm nhấn nổi bật trong chặng đường 40 năm hợp tác pháp luật và tư pháp ASEAN. Đồng thời đánh dấu bước tiến quan trọng trong tăng cường hợp tác pháp lý nội khối.

Phát biểu tại lễ khai mạc, Tổng thống Cộng hòa Philippines Ferdinand “Bongbong” R. Marcos Jr. nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tăng cường hợp tác pháp luật và tư pháp giữa các quốc gia thành viên ASEAN, chủ động phối hợp chặt chẽ trong ứng phó với các thách thức an ninh xuyên biên giới.

Theo Tổng thống, đây là yếu tố then chốt để xây dựng một Cộng đồng ASEAN an ninh, an toàn, phát triển bền vững và lấy người dân làm trung tâm.

Tổng thống hoan nghênh việc ký kết Hiệp định ASEAN về dẫn độ tại ALAWMM 13, coi đây là thành quả của nỗ lực chung toàn khu vực, gửi đi thông điệp mạnh mẽ rằng tội phạm không thể lợi dụng biên giới giữa các nước ASEAN để trốn tránh trách nhiệm pháp lý.

Ông khẳng định việc ký kết Hiệp định thể hiện cam kết rõ ràng của ASEAN trong việc xây dựng một khung pháp lý thống nhất, đoàn kết và mạnh mẽ. Tổng thống cũng nhấn mạnh rằng trong cộng đồng ASEAN, tiếng nói của mỗi người dân đều được lắng nghe, và ASEAN cần tiếp tục phát huy vai trò trung tâm, tăng cường đoàn kết, đồng thuận nội khối nhằm bảo đảm hòa bình, ổn định và phát triển bền vững cho khu vực.

Bộ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Hải Ninh. Ảnh: MOJ.

Tại phiên toàn thể của Hội nghị, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Việt Nam Nguyễn Hải Ninh khẳng định trong bối cảnh thế giới và khu vực có nhiều biến động phức tạp, việc duy trì và phát huy vai trò trung tâm của ASEAN, xây dựng một Cộng đồng ASEAN tự cường, năng động, sáng tạo, lấy người dân làm trung tâm là mục tiêu chung của tất cả các nước thành viên.

Để hiện thực hóa Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, Bộ trưởng Nguyễn Hải Ninh đề xuất ba định hướng ưu tiên cho hợp tác pháp luật và tư pháp trong thời gian tới.

Thứ nhất, tăng cường vai trò của hợp tác pháp luật và tư pháp trong củng cố đoàn kết, thống nhất và nâng cao hiệu quả thể chế của ASEAN;

Thứ hai, xây dựng nền tảng pháp lý vững chắc nhằm thúc đẩy liên kết nội khối, hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội;

Thứ ba, đưa hợp tác pháp luật và tư pháp trở thành “bộ đỡ thể chế” cho đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI). Trong đó, xây dựng khung pháp lý phù hợp cho các mô hình kinh tế mới như kinh tế số, kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn. 

Bộ trưởng cũng thông tin Việt Nam dự kiến đăng cai tổ chức Diễn đàn Pháp luật ASEAN năm 2026 với chủ đề “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong công tác xây dựng và thực thi pháp luật trong kỷ nguyên số”. Diễn đàn được kỳ vọng là dịp để các quốc gia thành viên chia sẻ kinh nghiệm, thảo luận định hướng hợp tác, thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực pháp luật và tư pháp, đáp ứng yêu cầu phát triển của khu vực.

Năm 2025 cũng đặt dấu mốc 30 năm Việt Nam gia nhập ASEAN. Bộ trưởng Nguyễn Hải Ninh khẳng định Việt Nam sẽ tiếp tục là thành viên tích cực và có trách nhiệm, phối hợp chặt chẽ với các nước thành viên để tăng cường hợp tác pháp luật và tư pháp, triển khai hiệu quả Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, hướng tới một khu vực hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển thịnh vượng.

Hiệp định tạo lập cơ sở pháp lý thống nhất cho việc dẫn độ tội phạm giữa các nước ASEAN. Đây là minh chứng rõ nét cho cam kết mạnh mẽ của khu vực trong nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia; thúc đẩy bảo đảm pháp quyền và công lý; qua đó giữ gìn hòa bình và ổn định trong khu vực.

-Như Nguyệt

Tại buổi làm việc với đoàn công tác Trung ương do Tổng Bí thư Tô Lâm làm trưởng đoàn, tỉnh Đồng Nai kiến nghị nhiều cơ chế, chính sách về kinh tế, hạ tầng, nhằm tạo dư địa để địa phương hướng tới mục tiêu tăng trưởng 2 con số...

Ngày 13/11, tại buổi làm việc với đoàn công tác Trung ương do Tổng Bí thư Tô Lâm làm trưởng đoàn, Trung ương đã đồng ý với các kiến nghị của tỉnh Đồng Nai để địa phương hoàn thành mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số cho cả nhiệm kỳ 2025 - 2030 và đáp ứng các chỉ tiêu cơ bản trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2030.

Theo Bí thư Tỉnh ủy Vũ Hồng Văn, tỉnh Đồng Nai luôn xác định Cảng hàng không quốc tế Long Thành và sông Đồng Nai là tiềm năng, lợi thế, động lực quan trọng để phát triển kinh tế trong thời gian tới. Do đó, tỉnh Đồng Nai đã chuẩn bị các điều kiện cần thiết để khai thác tối đa các lợi thế khi sân bay Long Thành đi vào hoạt động.

Tại buổi làm việc, ông Vũ Hồng Văn cũng đã kiến nghị trung ương các vấn đề để tỉnh Đồng Nai thực hiện hoàn thành mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số cho cả nhiệm kỳ 2025 - 2030 và đáp ứng các chỉ tiêu cơ bản trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2030.

Ông Văn cho biết hiện nay, có 10 tỉnh thành trong cả nước đã được Quốc hội ban hành Nghị quyết thí điểm về cơ chế chính sách đặc thù để phát triển. Tỉnh Đồng Nai có quy mô dân số đông, nền kinh tế lớn, có vị trí chiến lược quan trọng trong vùng Đông Nam Bộ, tiếp giáp với TP. Hồ Chí Minh, nhưng vẫn chưa có cơ chế, chính sách đặc thù về đầu tư, đất đai, hạ tầng giao thông.

Do đó, tỉnh Đồng Nai kiến nghị đồng chí Tổng Bí thư và Bộ Chính trị chấp thuận chủ trương cho Chính phủ tổng kết đánh giá kết quả thực hiện các cơ chế, chính sách đặc thù làm cơ sở để xây dựng Nghị quyết của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Đồng Nai trong một số lĩnh vực tương tự như Nghị quyết 98 áp dụng cho TP. Hồ Chí Minh để hai địa phương có cùng cơ chế, chính sách thu hút đầu tư và xây dựng hạ tầng giao thông kết nối liên vùng.

Đồng thời, tỉnh kiến nghị Chính phủ quan tâm phê duyệt đồng bộ cơ chế chính sách khu thương mại tự do của tỉnh Đồng Nai gắn với sân bay Long Thành và khu thương mại tự do Cái Mép Hạ gắn với cảng biển để kết nối 2 khu thương mại tự do, hỗ trợ nhau cạnh tranh với các khu thương mại tự do quốc tế.

Đề xuất chấp thuận chủ trương bổ sung Dự án Kéo dài tuyến metro Bến Thành - Suối Tiên đến tỉnh Đồng Nai vào sân bay Long Thành vào danh mục các dự án đường sắt đô thị thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù theo Nghị quyết số 188/2025/QH15 (ngày 19/2/2025) của Quốc hội.

Bên cạnh đó, tỉnh Đồng Nai cũng kiến nghị Trung ương cho phép rà soát, điều chỉnh quy mô dân số khu vực Long Thành - Nhơn Trạch đạt từ 2,5 triệu người trong Quy hoạch tỉnh Đồng Nai tại kỳ điều chỉnh quy hoạch đang triển khai làm cơ sở dự báo, tính toán, quy hoạch các quỹ đất để đón đầu làn sóng đầu tư của các nhà đầu tư, tập đoàn lớn, có năng lực, kinh nghiệm đang quan tâm đầu tư vào khu vực này.

Bí thư Tỉnh ủy  tỉnh Đồng Nai Vũ Hồng Văn phát biểu tại buổi làm việc. Ảnh: Báo Đồng Nai.

Đồng thời, kiến nghị Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành xem xét, bổ sung quy hoạch tuyến cao tốc trục Đông - Tây đoạn qua tỉnh Đồng Nai để đồng bộ tuyến cao tốc từ Cửa khẩu Hoa Lư, khu vực Tây Nguyên đến sân bay Long Thành.

Trước những kiến nghị của tỉnh Đồng Nai, Tổng Bí thư Tô Lâm cho rằng các kiến nghị của tỉnh Đồng Nai là hoàn toàn phù hợp. Tổng Bí thư đồng ý các kiến nghị của Đồng Nai. Đồng Nai lấy đó làm cơ sở tăng trưởng 2 con số, đẩy nhanh tiến độ và khai thác có hiệu quả Dự án Sân bay Long Thành, đưa tỉnh Đồng Nai là trung tâm kinh tế của Đông Nam Bộ, trọng điểm kinh tế phía Nam.

-Thanh Thủy

Ngày 14/11, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khoá XV, Quốc hội nghe Tờ trình của Chính phủ và Báo cáo thẩm tra của Uỷ ban Kinh tế và Tài chính về chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế Gia Bình...

Trình bày Tờ trình, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết Cảng Hàng không quốc tế (HKQT) Nội Bài hiện là cửa ngõ hàng không quốc tế chính của Thủ đô Hà Nội và vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ. Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng hành khách tại Nội Bài trong thời gian qua vượt xa công suất thiết kế, trong khi việc mở rộng cảng gặp nhiều khó khăn do hạn chế về quỹ đất, công tác giải phóng mặt bằng và yêu cầu thời gian để hoàn thiện hạ tầng.

Trong bối cảnh đó, việc phát triển Cảng HKQT Gia Bình được xác định là bước đi chiến lược, có ý nghĩa đột phá trong tái cấu trúc mạng lưới hàng không vùng Thủ đô theo mô hình “trung tâm kép”, tương tự như các đô thị lớn trên thế giới.

Theo Bộ trưởng Trần Hồng Minh, Cảng HKQT Gia Bình sẽ giữ vai trò bổ trợ chiến lược cho Nội Bài, phát huy lợi thế về không gian, kết nối và hạ tầng, đồng thời tạo động lực phát triển mạnh mẽ cho các ngành công nghiệp, logistics, thương mại điện tử, du lịch và dịch vụ.

Dự án cũng có ý nghĩa quan trọng trong bảo đảm quốc phòng, an ninh và phục vụ các sự kiện đối ngoại lớn, trong đó có Hội nghị Cấp cao APEC 2027. Bộ trưởng nhấn mạnh việc đầu tư xây dựng Cảng HKQT Gia Bình hoàn toàn phù hợp với các quy hoạch quốc gia và vùng như Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021–2030, Quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng hàng không, sân bay toàn quốc và Quy hoạch tỉnh Bắc Ninh đến năm 2050.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh trình bày Tờ trình. Ảnh: Media Quốc hội

Theo Tờ trình, Cảng HKQT Gia Bình sẽ được xây dựng theo chuẩn mực quốc tế, hướng tới mô hình cảng hàng không thông minh, xanh, bền vững và đẳng cấp quốc tế, đạt tiêu chuẩn dịch vụ 5 sao theo đánh giá của Skytrax và nằm trong nhóm sân bay có trải nghiệm hành khách xuất sắc (AQS) của Hội đồng sân bay quốc tế (ACI). Dự án hướng tới mục tiêu trở thành cửa ngõ hàng không của miền Bắc, là cảng trung chuyển hành khách, hàng hóa và trung tâm bảo dưỡng, sửa chữa, đại tu máy bay (MRO) của khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Về quy mô đầu tư, Cảng hàng không quốc tế Gia Bình đáp ứng 4 cấp theo tiêu chuẩn của Tổ chức Hàng không dân dụng Quốc tế (ICAO), với công suất khai thác khoảng 30 triệu hành khách và 1,6 triệu tấn hàng hóa mỗi năm vào năm 2030, và 50 triệu hành khách cùng 2,5 triệu tấn hàng hóa mỗi năm vào năm 2050. Tổng mức đầu tư dự án là 196.378 tỷ đồng, trong đó giai đoạn 1 khoảng 141.236 tỷ đồng và giai đoạn 2 khoảng 55.142 tỷ đồng.

Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi cho biết, cơ quan thẩm tra thống nhất về sự cần thiết đầu tư dự án nhưng đề nghị bổ sung dự báo nhu cầu vận tải trong các giai đoạn tới, làm rõ phân bổ lưu lượng hành khách và hàng hóa giữa Gia Bình và các cảng hàng không lân cận, đồng thời đánh giá tính khả thi của mô hình “sân bay kép”, “đa trung tâm hàng không” để bảo đảm an toàn, hiệu quả và tính đồng bộ trong quản lý vùng trời.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi trình bày Báo cáo thẩm tra. Ảnh: Media Quốc hội

Báo cáo thẩm tra cũng đề nghị lượng hóa rõ mục tiêu của dự án, xác định lộ trình, tính khả thi và tiến độ thực hiện; đồng thời đánh giá chi tiết về điều kiện địa chất, thủy văn, hệ thống thoát nước, tác động đến sông Ngụ, cũng như phương án đầu tư hạ tầng giao thông kết nối đa phương thức nhằm bảo đảm đồng bộ với tiến độ hoàn thành dự án.

Cơ quan thẩm tra yêu cầu làm rõ khả năng hoàn thành công trình phục vụ APEC 2027 trong điều kiện còn nhiều vướng mắc về bồi thường, tái định cư và điều kiện địa chất phức tạp; đồng thời cần có phương án đào tạo nghề, tạo việc làm cho người dân bị ảnh hưởng và giải pháp bảo đảm an ninh lương thực khi thu hồi diện tích lớn đất nông nghiệp hai vụ.

Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội đề nghị phân tích cơ sở xác định thời hạn hoạt động dự án 70 năm, gắn với thời gian thu hồi vốn thực tế, đồng thời thiết lập cơ chế giám sát định kỳ 5 năm/lần để cập nhật doanh thu, chi phí, lợi nhuận và điều chỉnh linh hoạt, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, nhà đầu tư và người sử dụng. Báo cáo cũng đề nghị so sánh suất đầu tư với các sân bay tương đương trong khu vực, điều chỉnh theo giá địa phương để bảo đảm chi phí đầu tư hợp lý.

Cơ quan thẩm tra cơ bản nhất trí với chủ trương ban hành cơ chế đặc thù để phục vụ di dời các di tích lịch sử – văn hóa trong khu vực dự án, song đề nghị quy định rõ về việc bảo tồn, công nhận lại di tích sau khi di dời, giữ nguyên yếu tố gốc và giá trị lịch sử – văn hóa.

Đồng thời, cần xây dựng phương án giám sát và cơ chế thẩm định liên ngành, xác định rõ vai trò của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, áp dụng giải pháp công nghệ hiện đại để bảo đảm việc di dời, phục dựng không làm biến dạng di tích.

-Minh Kiệt