Sau hơn 4 tháng được bổ nhiệm chức Phó tổng giám đốc Tổng công ty Viễn thông MobiFone, ông Trần Đức Thành vừa chính thức được giao phụ trách quyền Tổng Giám đốc của doanh nghiệp viễn thông này…

Thông tin từ MobiFone cho biết ngày 31/12, Tổng công ty Viễn thông MobiFone tổ chức Lễ công bố các quyết định về công tác cán bộ. Theo đó, ông Trần Đức Thành, Phó tổng giám đốc MobiFone, kiêm Chủ tịch HĐQT Công ty Giải pháp số MobiFone, được bổ nhiệm giữ vị trí quyền Tổng giám đốc MobiFone.

Ông Thành sinh năm 1989. Trước đó tháng 8/2025, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần Giải pháp số MobiFone Trần Đức Thành được bổ nhiệm giữ chức vụ Phó Tổng giám đốc MobiFone.

Tại buổi lễ, Thiếu tướng Trương Sơn Lâm, Chủ tịch MobiFone, nhấn mạnh việc kiện toàn vị trí lãnh đạo chủ chốt của Tổng công ty trong giai đoạn hiện nay có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, nhất là khi MobiFone đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ, chuẩn bị cho những mục tiêu phát triển lớn trong năm 2026 và các năm tiếp theo.

Theo ông Lâm, đây là yêu cầu tất yếu nhằm bảo đảm sự ổn định tổ chức, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác điều hành, tạo nền tảng vững chắc để Tổng công ty tiếp tục tái cơ cấu, đổi mới mô hình tăng trưởng và thực hiện tốt các nhiệm vụ chính trị được Đảng, Nhà nước và Bộ Công an giao phó.

Thiếu tướng Trương Sơn Lâm tin tưởng trên cương vị mới, ông Trần Đức Thành sẽ cùng tập thể lãnh đạo Tổng công ty phát huy tinh thần đoàn kết, đổi mới, bản lĩnh và trách nhiệm, tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ công tác hết sức quan trọng, góp phần đưa MobiFone phát triển vững chắc trong giai đoạn chuyển đổi.

Phát biểu nhận nhiệm vụ, ông Trần Đức Thành khẳng định đây không chỉ là niềm vinh dự lớn lao mà còn là trách nhiệm hết sức nặng nề trước Bộ Công an, trước Đảng ủy, tập thể lãnh đạo và toàn thể cán bộ, người lao động của MobiFone.

Trên cương vị mới, ông Thành cho biết sẽ quyết liệt triển khai ba nhiệm vụ trọng tâm: Thứ nhất, giữ vững kỷ cương, kỷ luật; nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong công tác quản lý, điều hành; Thứ hai, tập trung tái cấu trúc, tái cơ cấu thực chất hoạt động sản xuất – kinh doanh, lấy hiệu quả làm trung tâm; Thứ ba, xây dựng đội ngũ cán bộ, người lao động MobiFone đoàn kết, kỷ luật, khát vọng cống hiến, đáp ứng sứ mệnh mới của Tổng công ty.

Cùng việc bổ nhiệm quyền Tổng giám đốc MobiFone, cũng tại buổi lễ, Thiếu tướng Trương Sơn Lâm đã trao quyết định cho Đại tá Tô Mạnh Cường – Tổng giám đốc Tổng công ty và Thượng tá Nguyễn Đình Tuấn – Phó Tổng giám đốc Tổng công ty nghỉ công tác hưởng chế độ hưu trí từ ngày 1/1/2026.

-Nam Anh

Trung Quốc được cho là đang yêu cầu các doanh nghiệp bán dẫn trong nước khi xây dựng hoặc mở rộng nhà máy, ít nhất 50% thiết bị sản xuất phải là sản phẩm nội địa...

Theo Reuters, để được cơ quan quản lý cấp tỉnh Trung Quốc phê duyệt dự án xây dựng hoặc mở rộng cơ sở sản xuất, các doanh nghiệp Trung Quốc giờ đây phải chứng minh tỷ lệ thiết bị sản xuất trong nước đạt tối thiểu 50%. 

Yêu cầu này hiện chưa được Trung Quốc ban hành dưới dạng văn bản chính thức. Các dây chuyền sản xuất bán dẫn tiên tiến luôn đòi hỏi thiết bị tiên tiến, song năng lực nội địa chưa thể đáp ứng, quy định có thể được nới lỏng. 

Tuy nhiên, mục tiêu dài hạn mà Trung Quốc hướng tới là để các nhà sản xuất bán dẫn sử dụng hoàn toàn, tức 100%, thiết bị “cây nhà lá vườn”.

Song song thúc đẩy sản xuất chip trong nước, Trung Quốc đang đặt trọng tâm tự lực trong lĩnh vực thiết bị sản xuất bán dẫn – mắt xích then chốt nhưng cũng khó làm chủ nhất của chuỗi cung ứng. 

Kể từ năm 2022, Mỹ đã áp đặt lệnh cấm xuất khẩu nhiều loại thiết bị bán dẫn sang Trung Quốc. Hệ quả là ngay cả khi các doanh nghiệp Trung Quốc muốn sản xuất chip tiên tiến, họ cũng không thể triển khai do thiếu công cụ quan trọng.

Tuy vậy, cục diện đang có những chuyển động mới trong năm nay. Theo một số nguồn tin, Trung Quốc đã bắt đầu thử nghiệm các nguyên mẫu máy quang khắc cực tím (EUV) - loại thiết bị tối quan trọng để sản xuất chip bán dẫn tiên tiến. 

Bên cạnh đó, nước này cũng đạt được những bước tiến nhất định trong công nghệ khắc, quy trình dùng để loại bỏ các vật liệu cụ thể khỏi tấm silicon nhằm tạo hình mạch bán dẫn.

Naura, nhà sản xuất thiết bị bán dẫn lớn nhất Trung Quốc, được cho là đang thử nghiệm thiết bị khắc của mình trên dây chuyền sản xuất 7 nanomet (nm) của SMIC, xưởng đúc bán dẫn lớn nhất nước này.

Trước đây, các thiết bị khắc tiên tiến chủ yếu do những tập đoàn nước ngoài như Lam Research hay Tokyo Electron cung cấp. Tuy nhiên, vai trò này đang dần được thay thế bởi các doanh nghiệp nội địa Trung Quốc như Naura và AMEC.

Và dù ngay cả khi năng lực công nghệ vẫn còn tụt hậu so với các đối thủ hàng đầu thế giới, Trung Quốc vẫn đang chấp nhận “đi đường vòng”, sử dụng chip và thiết bị sản xuất trong nước dù vẫn còn khoảng cách so với các đối thủ hàng đầu thế giới, nhằm xây dựng khả năng tự chủ cho chuỗi cung ứng bán dẫn nội địa. 

-Bạch Dương

Đề cập đến định hướng điều hành chính sách tiền tệ năm 2026, lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước xác định trọng tâm “ổn định vĩ mô và kiểm soát lạm phát”. Đây được xem là điều kiện tiên quyết trong bối cảnh nhà điều hành phải giải quyết nhiều thách thức đồng thời: cung cầu ngoại tệ thiếu ổn định, mặt bằng lãi suất có xu hướng tăng, thanh khoản không đồng đều giữa các tổ chức...

Ngày 31/12, tỷ giá liên ngân hàng giao dịch quanh mức 26.305 VND/USD, tăng 3,22% so với đầu năm trong khi chỉ số DXY đo sức mạnh của đồng USD kết năm ở mức 98,26 điểm, giảm 9,43% so với đầu năm.

Dù diễn biến trái chiều với đồng USD, đà tăng 3,22% của tỷ giá được đánh giá là vẫn trong vùng kiểm soát và phần nào phản ánh nỗ lực điều hành của Ngân hàng Nhà nước trong một năm đầy biến động.

TỶ GIÁ CHỊU SỨC ÉP TỪ NHIỀU PHÍA

Năm 2025, thị trường ngoại hối đã chịu nhiều sức ép, phần lớn đến từ các yếu tố (i) dòng vốn nước ngoài rút ròng kéo dài trên thị trường chứng khoán, (ii) thặng dư thương mại chủ yếu đến từ khu vực FDI nhưng phần lớn ngoại tệ không quay trở lại hệ thống ngân hàng trong nước vì họ chuyển lợi nhuận ra nước ngoài và (iii) nghĩa vụ trả nợ nước ngoài gia tăng đều đặn.

Trong bối cảnh này, việc giữ được tỷ giá ở mức biến động vừa phải cho thấy sự can thiệp linh hoạt và thận trọng của cơ quan điều hành.

Ông Phạm Chí Quang, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ Ngân hàng Nhà nước, nhận định rằng trong năm 2026, hai yếu tố bất định lớn từ bên ngoài tiếp tục gây áp lực tỷ giá.

Thứ nhất là lộ trình giảm lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vẫn còn thiếu rõ ràng, trong bối cảnh lạm phát tại nước này chưa được kiểm soát triệt để. Thứ hai là các chính sách thuế quan của Mỹ, có khả năng gây gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu và tạo sức ép lên định hướng chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương lớn.

Phạm Thanh Hà, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước."> Ông Phạm Thanh Hà, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước.

"Việc điều hành chính sách tiền tệ phụ thuộc vào rất nhiều biến số, yếu tố đầu vào, tín hiệu thị trường  – vốn thường xuyên biến động và thay đổi liên tục. Vì vậy, chính sách tiền tệ cần sự linh hoạt trong vận hành, nhưng phải kiên định trong mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát. Trên nền tảng đó, khi điều kiện cho phép, chính sách tiền tệ sẽ hỗ trợ cho tăng trưởng kinh tế cao và bền vững. Đó chính là tinh thần xuyên suốt trong điều hành chính sách tiền tệ hiện nay".

“Trong nước, Việt Nam ngày càng phải đối mặt với hiện tượng thời tiết cực đoan, trong khi Việt Nam là nền kinh tế có quy mô nhỏ nhưng độ mở thương mại trên 200% GDP, mô hình tăng trưởng vẫn dựa nhiều vào xuất khẩu. Vì vậy, cả yếu tố bất định từ bên ngoài cùng với rủi ro trong nước đều tạo ra thách thức lớn đối với điều hành chính sách tiền tệ”, ông Phạm Chí Quang phân tích.

Dưới tác động của những biến động nêu trên, động lực tăng trưởng truyền thống là xuất khẩu đang gặp nhiều bất lợi. Căng thẳng thương mại và sự đứt gãy trong chuỗi cung ứng toàn cầu không chỉ làm suy yếu hoạt động xuất khẩu mà còn ảnh hưởng đến khả năng thu hút dòng vốn đầu tư trực tiếp,  gián tiếp từ nước ngoài.

Thực tế cho thấy, dù thị trường chứng khoán Việt Nam có triển vọng được nâng hạng nhưng xu hướng rút ròng của dòng vốn ngoại vẫn kéo dài trong suốt năm 2024 và 2025.

Số liệu 10 tháng đầu năm 2025 do Cục Thống kê (Bộ Tài chính) ghi nhận thặng dư thương mại khoảng 19,5 tỷ USD. Tuy nhiên, phần lớn mức thặng dư này đến từ khu vực doanh nghiệp FDI với đóng góp lên tới 41 tỷ USD, trong khi khu vực kinh tế trong nước thâm hụt 21 tỷ USD. Hiện nay, khu vực FDI chiếm tới 76% kim ngạch xuất khẩu và tiếp tục là đầu tàu tạo ra thặng dư thương mại.

Cán cân thương mại 10 tháng năm 2025 và tình trạng chuyển lợi nhuận của khối FDI (Nguồn: DNSE, SBV, WiData)

Dù vậy, lượng ngoại tệ thực sự chảy vào hệ thống ngân hàng nội địa lại không tương xứng. TS. Hồ Sỹ Hòa, Giám đốc Nghiên cứu và Tư vấn đầu tư tại Công ty Chứng khoán DNSE, lý giải: “Có sự chênh lệch đáng kể giữa thặng dư thương mại trên sổ sách và dòng ngoại tệ thực nhận, do nhiều doanh nghiệp FDI giữ nguồn thu tại tài khoản ở nước ngoài, hoặc nhanh chóng chuyển lợi nhuận về công ty mẹ thay vì chuyển về Việt Nam.” 

Ông Hoà cũng bày tỏ thận trọng khi nói về triển vọng thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Việt Nam trong năm 2026. Đây sẽ là yếu tố bất lợi đối với cán cân tài chính trong trung hạn.

Hồ Sỹ Hoà, Giám đốc Nghiên cứu và Tư vấn đầu tư, Công ty Chứng khoán DNSE."> TS Hồ Sỹ Hoà, Giám đốc Nghiên cứu và Tư vấn đầu tư, Công ty Chứng khoán DNSE.

“Cần lưu ý rằng trong năm 2025, dòng vốn FDI đăng ký mới đã giảm sâu, có 7 tháng tốc độ tăng trưởng âm 2 con số; thạm chí, có thời điểm xuống tới -39,1% so với cùng kỳ. Hoạt động giải ngân FDI vẫn duy trì tăng trưởng dương ở mức khoảng 8,8%, chủ yếu đến từ các doanh nghiệp FDI hiện hữu mở rộng đầu tư. Đây là tín hiệu cho thấy dòng vốn FDI mới đang chững lại đáng kể. Nguyên nhân chủ yếu đến từ những lo ngại liên quan đến thuế quan và bất ổn thương mại toàn cầu”.

Trong khi đó, nghĩa vụ trả nợ nước ngoài của Kho bạc Nhà nước tiếp tục tạo áp lực lớn lên nguồn cung ngoại tệ. Dự kiến trong năm 2025 và 2026, Việt Nam cần khoảng 2–3 tỷ USD mỗi năm để trả nợ.

Nguồn: DNSE, Kho bạc Nhà nước, Cục Thống kê, SBV, WiData.

Áp lực tỷ giá đã thu hẹp đáng kể dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ, đặc biệt khi nhu cầu tín dụng tăng cao nhưng mặt bằng lãi suất cần được giữ ổn định để hỗ trợ phục hồi kinh tế.

THÁCH THỨC GIỮA TĂNG TRƯỞNG TÍN DỤNG CAO VÀ LÃI SUẤT THẤP

Ngay khi đại dịch Covid-19 bùng phát mạnh, khiến tăng trưởng kinh tế sụt giảm đột ngột thì thị trường vốn trong nước lại chao đảo bởi hàng loạt vụ việc liên quan đến sai phạm trong phát hành trái phiếu doanh nghiệp và thao túng thị trường chứng khoán diễn ra trong các năm 2022–2023. Những cú sốc này khiến doanh nghiệp khó tiếp cận nguồn vốn từ thị trường, buộc hệ thống ngân hàng thương mại phải gánh vác gần như toàn bộ vai trò cung ứng vốn từ kỳ hạn ngắn đến kỳ hạn dài cho nền kinh tế.

Tình thế này đã đặt ra bài toán nan giải cho Ngân hàng Nhà nước: làm sao vừa thúc đẩy tăng trưởng tín dụng để hỗ trợ phục hồi kinh tế, vừa tiếp tục nỗ lực hạ lãi suất cho vay. Đây là một bài toán đầy mâu thuẫn, bởi khi tín dụng tăng nhanh, rất khó để duy trì mặt bằng lãi suất ở mức thấp, nếu không nới lỏng định lượng, điều mà Ngân hàng Nhà nước rất e dè bởi tác động mạnh đến lạm phát.

Dẫu vậy, đến cuối năm 2025, Ngân hàng Nhà nước đã cơ bản xử lý được bài toán kép này, dù hệ thống tài chính có những thời điểm phải đối mặt với căng thẳng thanh khoản cục bộ.

Giai đoạn 2022 – 2025, thị trường ghi nhận xu hướng tăng trưởng tín dụng cao hơn đáng kể so với tăng trưởng huy động vốn.

Tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) tiếp tục duy trì ở mức cao trong suốt giai đoạn từ đại dịch Covid-19 đến năm 2025, phản ánh xu hướng mất cân đối giữa vốn huy động và tín dụng.

Việc đầu ra (cho vay) liên tục vượt đầu vào (huy động) đã khiến thanh khoản hệ thống ngân hàng bị co hẹp, dẫn đến mặt bằng lãi suất liên ngân hàng tăng cao kể từ đầu tháng 12/2025, có lúc lãi suất qua đêm vượt 7%/năm.

Nguồn: DNSE, tính toán từ WiData.

Cạnh tranh với các kênh đầu tư khác trong bối cảnh lãi suất thấp cũng khiến ngân hàng khó huy động đủ vốn để đáp ứng nhu cầu tín dụng.

Ngoài ra, việc lãi suất trái phiếu Chính phủ tăng trong năm 2025 cũng góp phần đẩy mặt bằng lãi suất thị trường lên mức cao.

Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng GDP cao, với đầu tư công giữ vai trò then chốt. Để hiện thực hóa mục tiêu này, quy mô phát hành trái phiếu Chính phủ buộc phải mở rộng mạnh.

Trong giai đoạn 2016–2021, giá trị phát hành trái phiếu chính phủ trung bình khoảng 200.000 tỷ đồng/năm. Tuy nhiên, đến năm 2025, con số này đã tăng vọt lên khoảng 700.000 tỷ đồng và dự kiến sẽ tiếp tục tăng đáng kể trong giai đoạn 2026–2030. 

Phạm Chí Quang, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ, Ngân hàng Nhà nước."> Ông Phạm Chí Quang, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ, Ngân hàng Nhà nước.

"Điều cốt lõi là duy trì nền tảng kinh tế vĩ mô ổn định và kiểm soát hiệu quả lạm phát. Chỉ khi làm được điều đó, Việt Nam mới có thể trở thành điểm đến hấp dẫn của các dòng vốn nước ngoài, qua đó huy động được nguồn lực cần thiết để đáp ứng nhu cầu vốn rất lớn của nền kinh tế trong thời gian tới".

“Triển vọng lãi suất cho năm 2026 vì vậy sẽ tiếp tục đối mặt với nhiều thách thức. Thanh khoản hệ thống chịu áp lực, buộc các ngân hàng phải cạnh tranh lãi suất huy động để giữ vốn. Cùng với đó, áp lực lãi suất từ phía thị trường trái phiếu và nhu cầu chi tiêu công đẩy mặt bằng lãi suất trái phiếu Chính phủ có thể tăng, bên cạnh đó tỷ lệ tín dụng/GDP đang neo cao hơn 140% sẽ khiến Ngân hàng Nhà nước khó có dư địa để nới lỏng chính sách tiền tệ thêm”, TS Hồ Sỹ Hoà nhận định.

“Theo định hướng của các cấp có thẩm quyền, Việt Nam sẽ chuyển đổi mô hình tăng trưởng kinh tế, thay thế các động lực truyền thống bằng các động lực mới như đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trên nền chính sách tài khóa mở rộng có trọng tâm, trọng điểm, hiệu quả. Đây được kỳ vọng sẽ trở thành động lực lớn thúc đẩy tăng trưởng kinh tế vĩ mô trong năm 2026”, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ lạc quan.

Cũng theo ông Phạm Chí Quang, chính sách tiền tệ năm 2026 và giai đoạn tới sẽ có những điều chỉnh phù hợp với chủ trương của Đảng và Nhà nước, theo hướng chuyển trọng tâm sang ưu tiên ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát. Đây là định hướng điều hành xuyên suốt của Ngân hàng Nhà nước trong thời gian qua và sẽ tiếp tục là trọng tâm trong giai đoạn tới.

-Phan Linh

Ngày 31/12, Nam A Bank và Trung tâm Cách mạng Công nghiệp lần thứ 4 tại TP.HCM (HCMC C4IR) đã chính thức ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác chiến lược giai đoạn 2025-2030. Việc ký kết này được kỳ vọng sẽ biến nguồn lực kiều hối thành "động lực kép" - vừa là tài lực, vừa là nhân lực - để phát triển kinh tế xanh và công nghệ cao tại TP.HCM…

Trong lộ trình đưa TP.HCM trở thành trung tâm tài chính quốc tế, việc khai thác hiệu quả dòng vốn từ người Việt Nam ở nước ngoài được xem là mắt xích quan trọng. Theo thỏa thuận, Nam A Bank cam kết phối hợp cùng HCMC C4IR triển khai các chương trình tài chính chuyên biệt, nhằm thu hút và định hướng nguồn kiều hối đầu tư vào các lĩnh vực trọng điểm như khoa học công nghệ, hạ tầng xanh và phát triển bền vững.

Sự hợp tác này không chỉ dừng lại ở vai trò định chế trung gian tài chính. Hai bên sẽ cùng huy động nguồn lực để triển khai Đề án quỹ ngoài ngân sách, tập trung vào việc thu hút chuyên gia và phát triển nhân tài cho TP.HCM. Qua đó, nguồn kiều hối không chỉ hỗ trợ đời sống dân sinh mà còn mang sứ mệnh chuyển giao tri thức, công nghệ từ cộng đồng trí thức kiều bào về quê hương.

Các ngân hàng trong nước đang tích cực triển khai các chính sách và sản phẩm ưu đãi nhằm thu hút nguồn vốn này, đồng thời đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của kiều bào và thân nhân. Điều này không chỉ giúp tăng cường nguồn ngoại tệ cho đất nước mà còn tạo cầu nối vững chắc giữa kiều bào với quê hương, góp phần vào sự phát triển chung của nền kinh tế.

Ông Hà Huy Cường, Phó Tổng giám đốc Nam A Bank phát biểu tại chương trình.

Đại diện Nam A Bank cho biết: “Phát triển bền vững không còn là một lựa chọn mà là điều kiện tiên quyết cho sự thịnh vượng. Thông qua việc hợp tác với HCMC C4IR, Nam A Bank cam kết đóng vai trò cầu nối tài chính quan trọng. Chúng tôi mong muốn mỗi giao dịch của kiều bào tại Nam A Bank không chỉ là một dịch vụ ngân hàng, mà là một đóng góp trực tiếp vào sự phát triển xanh và bền vững của TP.HCM nói riêng và Việt Nam nói chung”.

Nam A Bank tiên phong triển khai chính sách “Happy Hometown” với các đặc quyền dành riêng cho kiều bào, ưu đãi về sản phẩm, đầu tư và trải nghiệm.

Khách hàng được tặng tài khoản số đẹp, miễn phí duy trì số dư tối thiểu, miễn phí nộp/rút tiền từ tài khoản thanh toán, miễn phí chuyển tiền trong nước (trong và ngoài hệ thống Nam A Bank) trong vòng 05 năm kể từ ngày mở tài khoản. Khách hàng còn được miễn phí sử dụng gói Happy Combo - Premium trong vòng 05 năm kể từ ngày đăng ký.

Dịp này, các đơn vị đã có đóng góp nổi bật cho Diễn đàn Kinh tế TPHCM, trong đó có Nam A Bank, giai đoạn 2018-2024, đã nhận bằng khen của Chủ tịch UBND TP.HCM.

Chương trình cộng thêm lãi suất lên đến 0,2%/năm cho các khoản tiết kiệm. Ngoài ra, Khách hàng sẽ được ưu đãi tỷ giá mua/bán ngoại tệ đến 100 VND/ngoại tệ. Khách hàng nhận tiền MoneyGram sẽ được tặng tiền mặt lên đến 200.000 đồng.

Chương trình còn mang đến các đặc quyền về đầu tư như tư vấn hướng dẫn thủ tục đầu tư tại Việt Nam, ưu đãi mở tài khoản chứng khoán như tặng cổ phiếu Nam A Bank, cho vay margin…

Về đặc quyền trải nghiệm, kiều bào sẽ được ưu tiên giao dịch qua hotline riêng và ưu tiên phục vụ tại quầy dành cho kiều bào và người thân. Đặc biệt, khách hàng còn được miễn phí sử dụng phòng chờ sân bay Nam A Bank Premier Lounge, nhận voucher du lịch/golf trị giá 5 triệu đồng.

Bên cạnh đó, Nam A Bank còn đồng hành nhiều sự kiện quan trọng của cộng đồng kiều bào như Hội nghị người Việt Nam ở nước ngoài toàn thế giới, Diễn đàn kinh tế kiều bào do Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài tổ chức và sắp tới đây là chương trình “Xuân quê hương 2026” dành cho kiều bào tại Nhật Bản.

-Vinh Nguyễn

Sáng ngày đầu năm 2026, không khí tại các cửa hàng thuộc hệ thống Bảo Tín Mạnh Hải đã trở nên náo nhiệt hơn bao giờ hết. Hàng trăm khách hàng từ khắp nơi đã đổ về, kiên nhẫn xếp hàng để trở thành những người đầu tiên sở hữu bộ sưu tập Tứ Quý Thịnh Vượng 0,1 chỉ đầu năm 2026 - món quà tài lộc cho một năm nhiều may mắn.KHỞI ĐẦU RẠNG RỠ CÙNG “TIỂU KIM CÁT”

Ngay từ tờ mờ sáng, những hàng dài khách hàng ở mọi lứa tuổi đã có mặt, tạo nên một khung cảnh nhộn nhịp nhưng vô cùng văn minh. Ai nấy đều rạng rỡ, háo hức chờ đợi khoảnh khắc được cầm trên tay bộ thẻ vàng Tùng – Cúc – Trúc – Mai.

Cửa đã mở nhưng dòng người vẫn 'nối dài không dứt. Ai cũng mong ‘tậu’ được cho mình 1 bộ Tứ Quý Thịnh Vượng 0,1 chỉ năm 2026.

Không chỉ là mua vàng tích lũy, đây còn là nét đẹp văn hóa “rước lộc” đầu năm. Hình ảnh những người trẻ chọn mua làm quà tặng cha mẹ, hay các bác lớn tuổi tỉ mẩn chọn từng tấm thẻ vàng cho con cháu đã tạo nên một không gian mua sắm ấm áp và đầy năng lượng tích cực.

Một bạn trẻ đã nhanh tay rước về 2 "tiểu kim cát" Tứ Quý Thịnh Vượng. BỘ SƯU TẬP TỨ QUÝ THỊNH VƯỢNG: GÓI TRỌN TINH HOA, KHAI MỞ VẬN MỚI

Vì sao Bộ sưu tập này lại có sức hút lớn đến vậy? Đó là bởi mỗi tấm thẻ vàng 0,1 chỉ không chỉ là tài sản tích lũy mà còn là một "lá bùa" bình an với thông điệp cát lành:

Tùng: Biểu trưng cho sự bền chí và trường thọ.

Cúc: Mang lại sự an nhiên, đời sống đủ đầy.

Trúc: Đại diện cho cốt cách chính trực, sự nghiệp vươn cao.

Mai: Khai lộc xuân, mở ra vận hội mới khởi sắc.

Sản phẩm được ứng dụng công nghệ đúc và khắc laser 3D hiện đại, giúp các họa tiết hiện lên sắc nét, sống động. Đặc biệt, mọi sản phẩm đều được kiểm định nghiêm ngặt, đảm bảo chuẩn xác về trọng lượng và hàm lượng vàng, giúp khách hàng hoàn toàn yên tâm khi giao dịch.

Sức hút của bộ sưu tập Tứ Quý Thịnh Vượng không chỉ đến từ ý nghĩa phong thủy mà còn nằm ở chính sách giá vô cùng đột phá: Sản phẩm không tính tiền công.

Thông thường, với các dòng sản phẩm vàng ép vỉ có thiết kế tinh xảo, khách hàng sẽ phải chi trả thêm phí gia công. Tuy nhiên, với "Tiểu Kim Cát" 0,1 chỉ, Bảo Tín Mạnh Hải áp dụng chính sách mua bao nhiêu tính bấy nhiêu theo giá vàng niêm yết, giúp khách hàng: Tối ưu chi phí: Tiết kiệm tối đa khi mua tích trữ số lượng nhỏ. Bảo toàn giá trị: Giá trị khi mua vào và bán ra sát với giá vàng thị trường, đảm bảo quyền lợi tài chính cao nhất.

* Để hành trình rước lộc của khách hàng diễn ra thuận lợi nhất, Bảo Tín Mạnh Hải xin lưu ý:

Thời gian: Các cửa hàng bắt đầu mở bán và phát phiếu mua BST Tứ Quý Thịnh Vượng từ ngày 1/1/2026.

Nguyên tắc phục vụ: “Khách đến trước – phục vụ trước” để đảm bảo tính công bằng.

Số lượng giới hạn: Mỗi cửa hàng sẽ có định mức sản phẩm theo từng ngày.

Hình thức mua hàng: Chỉ áp dụng đối với khách hàng mua trực tiếp tại cửa hàng.

Chính sách đặt hàng: Trong trường hợp sản phẩm tại cửa hàng đã hết suất trong ngày, Quý khách có thể để lại thông tin đặt hàng. Sản phẩm sẽ được trả sau 90 ngày.

Danh sách cửa hàng của Bảo Tín Mạnh Hải:

MH1: 39 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội

MH2: 15 Quang Trung, Hà Đông, Hà Nội

MH3: 16 Trần Duy Hưng, Cầu Giấy, Hà Nội

MH4: 08 Hoàng Cầu, Đống Đa, Hà Nội

MH5: 12B Trần Nhân Tông, Hai Bà Trưng, Hà Nội

MH6: 73 Thái Hà, Đống Đa, Hà Nội

MH7: 217 Nguyễn Văn Cừ, Long Biên, Hà Nội

MH8: 05 Tân Mai, Hoàng Mai, Hà Nội

MH9: AEON MAll Long Biên, Hà Nội

MH10: 18-20 Trần Hưng Đạo, phường Hải Dương, thành phố Hải Phòng

MH11: 318 - 320 Ngô Gia Tự, tỉnh Bắc Ninh

MH12: 18 Ngô Quyền, Cửa Nam, Hà Nội

Gian hàng pop-up: AEON Mall Hà Đông, Hà Nội.

Danh sách các cửa hàng sẽ Khai trương trong tháng 1/2026:

MH13: 163 Cầu Giấy, Hà Nội

MH14: Tầng 1, Khu Thương Mại, Tòa nhà CT4A, khu đô thị Bắc Linh Đàm, Định Công, Hà Nội

MH15: 608 -608C Nguyễn Đình Chiểu, phường Bàn Cờ, TP.HCM.

-P.V

Tham gia thị trường carbon ngoài tăng cường giảm phát thải khí nhà kính với chi phí hiệu quả còn giúp các doanh nghiệp, nhà đầu tư tiếp cận được các nguồn vốn xanh, tăng cường năng lực cạnh tranh.Theo ước tính nếu tham gia vào thị trường carbon quốc tế, Việt Nam có thể có tiềm năng thu hút từ 500 triệu đến 2 tỷ USD từ các nguồn hỗ trợ tài chính quốc tế về khí hậu và chuyển đổi xanh...

Thị trường carbon có rất nhiều tiềm năng và đóng vai trò chiến lược đối với Việt Nam, không chỉ trong lộ trình đạt được các mục tiêu giảm nhẹ phát thải khí nhà kính mà còn giúp thúc đẩy quá trình thu hút các nguồn tài chính để hỗ trợ chuyển dịch theo hướng kinh tế xanh, phát triển bền vững.

CƠ HỘI GIẢM CHI PHÍ, THU HÚT ĐẦU TƯ XANH, NÂNG CAO CẠNH TRANH TRÊN THỊ TRƯỜNG

Theo lộ trình đặt ra, Việt Nam sẽ thí điểm thị trường carbon đến năm 2028. Tại tọa đàm về vấn đề này, Cục Biến đổi khí hậu cho biết trong giai đoạn thí điểm thị trường carbon, Việt Nam sẽ tập trung chủ yếu vào các lĩnh vực có mức phát thải lớn như nhiệt điện, sắt thép và xi măng.

Mục tiêu chính trong giai đoạn thí điểm là giúp các doanh nghiệp, đặc biệt là các cơ sở phát thải lớn, làm quen với các khái niệm, nguyên tắc và cơ chế vận hành của thị trường carbon, cũng như các quy trình liên quan đến kiểm kê, báo cáo và tuân thủ phát thải khí nhà kính.

Thị trường carbon của Việt Nam trong giai đoạn thí điểm có một số điểm đặc trưng. Trước hết, mục tiêu trọng tâm của giai đoạn này là giúp các doanh nghiệp làm quen với cơ chế vận hành của thị trường, đồng thời giảm gánh nặng chi phí tuân thủ. Vì vậy, hạn ngạch phát thải khí nhà kính sẽ được phân bổ miễn phí cho các doanh nghiệp.

Với các thị trường đã bước vào giai đoạn hoàn thiện tại nhiều quốc gia như châu Âu, Trung Quốc hay Hàn Quốc, việc phân bổ hạn ngạch chủ yếu được thực hiện thông qua đấu giá. Cách tiếp cận này được đánh giá là thận trọng, phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam và kinh nghiệm quốc tế trong giai đoạn khởi đầu.

Những doanh nghiệp chủ động tham gia thị trường carbon sẽ có thuận lợi hơn khi tiếp cận các nguồn tài chính xanh. Ảnh minh họa

Bên cạnh đó, cơ chế thí điểm được thiết kế với mức độ linh hoạt cao. Doanh nghiệp được phép vay mượn hạn ngạch giữa các giai đoạn, chuyển giao hạn ngạch chưa sử dụng sang giai đoạn sau, cũng như sử dụng tín chỉ carbon để bù trừ cho phần phát thải vượt hạn ngạch.

Mặt khác, doanh nghiệp cũng được phép chuyển giao lượng hạn ngạch phát thải khí nhà kính chưa sử dụng hết sau khi hoàn thành nộp trả của giai đoạn hiện tại sang giai đoạn kế tiếp. Những cơ chế này giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch đầu tư giảm phát thải, nhất là khi nhiều giải pháp công nghệ cần thời gian để phát huy hiệu quả.

Theo bà Nguyễn Hồng Loan, Giám đốc Công ty TNHH Kiến tạo Khí hậu xanh (GreenCIC), “nếu không có thị trường carbon, các doanh nghiệp vẫn phải thực hiện các biện pháp giảm phát thải khí nhà kính theo quy định pháp luật trong nước và các yêu cầu từ thị trường quốc tế mà doanh nghiệp tham gia xuất khẩu”.

Tuy nhiên khi tham gia thị trường carbon sẽ cung cấp cho doanh nghiệp các cơ hội linh hoạt hơn để đáp ứng các mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính. Chuyên gia này phân tích, không phải doanh nghiệp nào cũng có năng lực, và nguồn vốn để có thể chuyển đổi công nghệ ngay lập tức.

Thị trường carbon bên cạnh việc giúp các doanh nghiệp tự giảm phát thải khí nhà kính còn có thể mua hạn ngạch hoặc tín chỉ carbon trên thị trường. Qua đó, doanh nghiệp có thể tối ưu hóa chi phí, tránh được các “cú sốc” về kinh tế và có lộ trình xây dựng chiến lược chuyển đổi công nghệ để đạt được mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính.

Kết quả nghiên cứu mới đây do GreenCIC thực hiện trong khuôn khổ Chương trình Chuyển đổi Năng lượng Đông Nam phối hợp với Cục Biến đổi khí hậu (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), ước tính với việc vận hành thị trường carbon trong nước có thể giúp các doanh nghiệp giảm chi phí từ 400- 800 triệu USD để đầu tư vào các công  nghệ giảm phát thải khí nhà kính.

Cùng với đó, nếu tham gia vào thị trường carbon quốc tế, Việt Nam có thể có tiềm năng thu hút được đầu tư từ 500 triệu đến 2 tỷ USD từ các nguồn hỗ trợ tài chính quốc tế về khí hậu và chuyển đổi xanh.

Theo Cục Biến đổi khí hậu, thị trường carbon ngoài giúp tăng cường giảm phát thải khí nhà kính với chi phí hiệu quả nhất còn giúp các doanh nghiệp, nhà đầu tư tiếp cận được các nguồn vốn xanh, tăng cường năng lực cạnh tranh.

Hiện nay, không chỉ Liên minh châu Âu mà nhiều quốc gia khác trên thế giới đã và đang cân nhắc xây dựng các hàng rào kỹ thuật khí hậu. Các doanh nghiệp tham gia thị trường carbon sẽ sớm làm quen với công bố dữ liệu, kiểm kê khí nhà kính, thực hiện đo đạc, báo cáo, thẩm định (MRV) lượng giảm phát thải. 

Bên cạnh đó, khi các doanh nghiệp chủ động đầu tư giảm phát thải khí nhà kính sẽ được dán nhãn xanh, được cộng đồng quốc tế công nhận, tạo ra ưu thế nhất định cho hàng hóa tham gia chiếm lĩnh thị trường.

Không những thế, hiện nay, chuyển dịch xanh, đầu tư xanh đã trở thành xu thế bắt buộc. Các ngân hàng, tổ chức tài chính trên thế giới đã đưa ra nhiều tiêu chí về môi trường, khí hậu. Vì vậy, những doanh nghiệp chủ động tham gia thị trường carbon sẽ có thuận lợi hơn khi tiếp cận các nguồn tài chính này.

NHỮNG KHÓ KHĂN KHI THAM GIA THỊ TRƯỜNG, GIẢM PHÁT THẢI, TIẾP CẬN NGUỒN LỰC XANH

Với tiềm năng này, bà Loan cho rằng các tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân có cơ hội để tham gia vào thị trường carbon.

Tuy nhiên, thị trường carbon ở Việt Nam sẽ được vận hành theo lộ trình từng bước và có sự kiểm soát. Vì vậy trong giai đoạn đầu thí điểm, đối tượng tham gia thị trường là các doanh nghiệp trong 3 lĩnh vực chính như: nhiệt điện, sản xuất sắt thép, xi măng sẽ được tham gia trực tiếp vào thị trường, đặc biệt là các cơ sở nằm trong danh mục phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính và được phân bổ hạn ngạch phát thải.

Những doanh nghiệp này vừa có nghĩa vụ tuân thủ nhưng cũng là động lực để tham gia trực tiếp vào thị trường tạo cơ hội để giảm phát thải khí nhà kính với mức chi phí tối ưu.

Ngoài ra, những doanh không thuộc 3 lĩnh vực này cũng có thể tham gia vào thị trường carbon thông qua việc thực hiện các dự án giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, hấp thụ carbon, tạo tín chỉ carbon để cung ứng cho thị trường trong nước hoặc quốc tế, khi đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về tiêu chuẩn, đo đạc - báo cáo - thẩm tra (MRV).

Ngoài vấn đề chi phí, khó khăn chủ yếu khi tham gia thị trường liên quan đến số liệu, dữ liệu, đo đạc, báo cáo thẩm định phát thải đảm bảo độ tin cậy, chính xác và tính minh bạch. Doanh nghiệp cần bảo đảm dữ liệu phát thải minh bạch, chính xác và nhất quán, vừa đáp ứng yêu cầu của cơ quan quản lý trong nước, vừa có khả năng tương thích với các tiêu chuẩn quốc tế nếu muốn tham gia thị trường carbon, tiếp cận nguồn vốn xanh.

Trong giai đoạn thí điểm, người dân có thể tham gia thị trường thông qua các đại diện là tổ chức, doanh nghiệp hoặc hợp tác xã, chủ rừng, hoặc các chương trình, dự án carbon trong lĩnh vực lâm nghiệp, nông nghiệp, năng lượng tái tạo hay quản lý chất thải. Cách tiếp cận này giúp giảm chi phí giao dịch, đồng thời bảo đảm thị trường vận hành một cách chuyên nghiệp hơn.

Sau giai đoạn thí điểm, trên cơ sở tổng kết, đánh giá hiệu quả vận hành, cơ quan quản lý nhà nước có thể từng bước mở rộng phạm vi và đối tượng tham gia, cả về ngành, lĩnh vực và loại hình chủ thể, qua đó hình thành một thị trường carbon ngày càng hoàn chỉnh, minh bạch và hiệu quả hơn.

Mặc dù thị trường mở ra nhiều cơ hội tiềm năng nhưng để tham gia, doanh nghiệp sẽ phải đối mặt với những khó khăn. Chia sẻ điều này, bà Loan cho biết trong quá trình làm việc với các doanh nghiệp, ngoài vấn đề chi phí, khó khăn chủ yếu liên quan đến số liệu, dữ liệu, đo đạc, báo cáo thẩm định phát thải đảm bảo độ tin cậy, chính xác và tính minh bạch. Điều này nhằm đảm bảo tuân thủ theo các quy định trong nước hoặc thị trường xuất khẩu.

Theo các chuyên gia, doanh nghiệp cần bảo đảm dữ liệu phát thải minh bạch, chính xác và nhất quán, vừa đáp ứng yêu cầu của cơ quan quản lý trong nước, vừa có khả năng tương thích với các tiêu chuẩn quốc tế nếu muốn tham gia thị trường carbon hoặc tiếp cận nguồn vốn xanh.

Ngoài ra, khung pháp lý quy định về thị trường carbon hiện vẫn đang trong quá trình hoàn thiện và nhiều quy định mới liên tục được ban hành và cập nhật. Điều này khiến doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc hình dung một cách tổng thể về nghĩa vụ tuân thủ, quyền lợi, cũng như các cơ hội và rủi ro khi tham gia thị trường. Khi có khung pháp lý đầy đủ, thông tin toàn diện, sẽ giúp doanh nghiệp có sự chuẩn bị tốt hơn.

Các doanh nghiệp cũng gặp khó khăn khi xây dựng chiến lược đầu tư, tham gia thị trường một cách hiệu quả, cũng như việc tích hợp các yêu cầu biến đổi khí hậu, giảm phát thải và thị trường carbon vào chiến lược sản xuất kinh doanh…

Không những thế, việc tăng cường năng lực, chuyển đổi công nghệ đòi hỏi phải đầu tư nguồn vốn nhất định. Mặc dù hiện nay trên thị trường đã có những quỹ đầu tư, nguồn tài chính xanh hỗ trợ nhưng các doanh nghiệp phải xây dựng quy trình, hồ sơ dữ liệu để đáp ứng các tiêu chí để nhận được nguồn hỗ trợ này.

-Nhĩ Anh

Năm 2025, đà tăng mạnh của cổ phiếu trí tuệ nhân tạo (AI) đã kéo thị trường Mỹ lên các mức kỷ lục, dẫn tới nhiều chỉ báo gợi nhớ đến những giai đoạn nhà đầu tư hưng phấn quá mức trước đây...

Là tâm điểm của cơn sốt AI, vốn hóa của hãng chế tạo chip Nvidia đã tăng hơn gấp đôi so với mức thấp nhất năm ghi nhận vào tháng 4 và có lúc chạm mốc 5 nghìn tỷ USD.

Đà tăng mạnh của chứng khoán Mỹ trong năm qua khiến một số nhà hoạch định chính sách tiền tệ và nhà đầu tư lo ngại lĩnh vực AI đang phình to thành bong bóng. Theo nhóm này, nếu thị trường bước vào một nhịp điều chỉnh mạnh, rủi ro bất ổn định tài chính sẽ tăng lên.

Theo dữ liệu từ công ty Finaeon, nếu đo bằng tỷ số P/E điều chỉnh theo chu kỳ 10 năm - một thước đo định giá phổ biến - chỉ số SP 500 hiện cao hơn cả giai đoạn ngay trước cú sụp đổ Phố Wall năm 1929, đồng thời cao hơn nhiều so với thời điểm ngay trước khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008. Trong chuỗi dữ liệu kể từ thập niên 1840, chỉ có giai đoạn bong bóng dotcom năm 1999 ghi nhận mức định giá cao hơn.

Tuy nhiên, một số nhà đầu tư cho rằng mức định giá hiện tại là hợp lý, vì lợi nhuận của doanh nghiệp tăng nhanh và AI có thể tạo ra một làn sóng tăng năng suất lớn, dù các ước tính về mức độ tác động còn có nhiều chênh lệch.

Trong một báo cáo công bố tháng 11, Văn phòng Trách nhiệm Ngân sách Anh (OBR) nói rằng AI “được nhìn nhận là mang tính chuyển đổi và có tiềm năng làm tăng đáng kể tốc độ tăng năng suất toàn cầu”, nhưng nhấn mạnh khó đo lường tác động thực tế của công nghệ này.

Theo 9 nghiên cứu định lượng tác động của AI, mức đóng góp của công nghệ mới này vào tăng năng suất hàng năm dao động từ 0,1 đến 3,4 điểm phần trăm. Điều này cho thấy chênh lệch lớn giữa các ước tính, dao động từ cải thiện nhẹ đến cho đến tăng gần gấp đôi năng suất lao động.

Một số ý kiến lo ngại rằng nhóm cổ phiếu liên quan tới AI đang ngày càng chi phối các chỉ số, đồng nghĩa diễn biến của thị trường chung phụ thuộc nhiều vào một số ít doanh nghiệp. Cụ thể, 5 công ty công nghệ hàng đầu gồm Amazon, Alphabet, Microsoft, Meta và Oracle hiện chiếm 19% vốn hóa của chỉ số SP 500. Nvidia và công ty chip Broadcom, 2 doanh nghiệp cung cấp phần lớn con chip phục vụ huấn luyện và vận hành các mô hình AI, chiếm thêm khoảng 9%.

Kể từ khi ChatGPT ra mắt vào tháng 10/2022, vốn hóa của SP 500 so với GDP Mỹ đã tăng từ 142% lên mức kỷ lục 214%. Riêng nhóm cổ phiếu công nghệ - cũng tính theo tỷ lệ so với GDP - tăng gấp hơn hai lần, từ 44% lên 101%.

Tăng trưởng kinh tế Mỹ cũng ngày càng phụ thuộc vào lĩnh vực công nghệ. Theo Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), trong nửa đầu năm 2025, đầu tư của doanh nghiệp vào thiết bị xử lý thông tin như trung tâm dữ liệu tạo ra toàn bộ phần tăng GDP của nước này.

"Nếu câu chuyện AI xuất hiện vết nứt, đó sẽ là vấn đề rất lớn. Rất nhiều thứ liên quan AI hiện dựa trên niềm tin và sớm hay muộn niềm tin đó cũng phải được kiểm chứng", ông Ben Inker, giám đốc quản lý phân bổ tài sản tại công ty đầu tư GMO, nhận xét với tờ báo Financial Times.

Một số ý kiến cho rằng mức độ tập trung của thị trường và của GDP không phải thước đo có phần hạn chế khi đánh giá bong bóng cổ phiếu, cũng như nguy cơ bong bóng vỡ. Trong giai đoạn bùng nổ dotcom, thị trường khi đó phân tán hơn nhiều nhưng vẫn trải qua chu kỳ thị trường giá xuống kéo dài 3 năm.

Tuy nhiên, nếu nhìn lại cơn sốt đường sắt ở Anh vào thế kỷ 19 - giai đoạn mà một số ý kiến cho rằng có điểm tương đồng với làn sóng AI hiện tại - mức độ tập trung của thị trường khi đó còn lớn hơn nhiều. Đó là chưa kể thị trường chứng khoán thời kỳ này kém phát triển hơn đáng kể so với hiện nay.

“Khác với nhiều bong bóng tài sản khác, cơn sốt đường sắt xuất phát từ một công nghệ hữu hình và về sau đã làm thay đổi căn bản phương thức đi lại của con người”, ông Gareth Campbell, nhà sử học kinh tế tại Đại học Queen Belfast, cho biết.

Năm 1845, ở đỉnh điểm của trào lưu này, hàng trăm tuyến đường sắt mới được đề xuất và dòng vốn đổ vào đường sắt lên tới mức tương đương 6% GDP của Anh. Tuy nhiên, sau đó, khi nền kinh tế đi xuống, nhiều tuyến đường sắt nối các thị trấn nhỏ không thu hút đủ hành khách. Đến năm 1850, nhóm cổ phiếu đường sắt giảm còn khoảng 1/3 so với mức đỉnh, khiến hàng loạt dự án bị hủy bỏ.

“Dù vậy, đường sắt vẫn tiếp tục chi phối thị trường chứng khoán. Với tiềm năng mang tính chuyển đổi, AI có lẽ cũng sẽ đi theo hướng tương tự như vậy”, ông Campbell nói thêm.

-Ngọc Trang

Tương tự ở Mỹ, làn sóng AI tại Trung Quốc đang góp phần đẩy giá cổ phiếu đi lên. Tuy nhiên, dòng vốn chảy mạnh vào lĩnh vực công nghệ chưa tạo ra hiệu ứng “giàu lên” rõ rệt đối với phần lớn người dân...

Theo các nhà phân tích, xét theo một số thước đo, kinh tế Trung Quốc năm 2025 vẫn cho thấy sức chống chịu tương đối tốt nhờ xuất khẩu mạnh và những bước tiến trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) cùng các công nghệ tiên tiến khác.

Tuy nhiên, nhiều người dân nước này không cảm nhận được điều đó, khi giá bất động sản tiếp tục suy giảm và triển vọng việc làm - thu nhập vẫn bấp bênh. Một số chủ doanh nghiệp nhỏ cho biết hoạt động kinh doanh vẫn gặp nhiều khó khăn do khách hàng thắt chặt chi tiêu.

Bắc Kinh đã tránh được kịch bản chiến tranh thương mại toàn diện với Washington sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đạt thỏa thuận tạm hạ nhiệt căng thẳng thương mại với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, nhưng các thách thức dài hạn vẫn còn.

Những điều trên phản ánh rõ hai mặt của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới. 

Thời gian qua, Trung Quốc thúc đẩy định hướng “tăng trưởng chất lượng cao”, tập trung vào đổi mới trong nước, điều chỉnh dòng vốn đầu tư và chính sách theo hướng chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa vào tiêu dùng và các ngành công nghệ cao.

Trong giai đoạn vươn lên nhanh chóng thành “công xưởng xuất khẩu” của thế giới, nước này đã rót vốn mạnh vào hạ tầng như đường sắt, đường cao tốc, cảng biển, các khu công nghiệp và các dự án bất động sản. Dù kích thích tiêu dùng và thúc đẩy đầu tư của doanh nghiệp là ưu tiên, xuất khẩu vẫn là động lực quan trọng đối với việc làm và tăng trưởng kinh tế.

Trong 11 tháng đầu năm nay, xuất khẩu của Trung Quốc đạt kỷ lục 3,4 nghìn tỷ USD - trong đó đà tăng sang Đông Nam Á và châu Âu giúp bù đắp cho mức giảm mạnh sang Mỹ, còn nhập khẩu đạt 2,3 nghìn tỷ USD.

"Trung Quốc đang ở giữa một cuộc chuyển đổi lớn, khi nền kinh tế dần rời khỏi những động lực đã kéo tăng trưởng suốt ba thập niên qua", ông Lynn Song, nhà kinh tế trưởng về Trung Quốc Lynn Song của ngân hàng ING, nhận định. 

Ông cho rằng tương tự ở Mỹ, làn sóng AI tại Trung Quốc đang góp phần đẩy giá cổ phiếu đi lên. Tuy nhiên, dòng vốn chảy mạnh vào lĩnh vực công nghệ chưa tạo ra hiệu ứng “giàu lên” rõ rệt đối với phần lớn người dân.

"Vì vậy, không khó hiểu khi nhiều người cảm thấy thực tế ngoài đời không phản ánh bức tranh tăng trưởng có phần lạc quan hơn của nền kinh tế”, ông Song nhận xét.

Theo ông Zichun Huang, nhà kinh tế Trung Quốc tại công ty nghiên cứu Capital Economics, khoảng cách giữa số liệu tăng trưởng chính thức và cảm nhận của người dân cho thấy tốc độ tăng trưởng thực tế của Trung Quốc “có thể thấp hơn đáng kể” so với con số công bố.

Các dữ liệu gần đây cũng cho thấy đà tăng đang chậm lại. Doanh số bán lẻ tháng 11 chỉ tăng 1,3% so với cùng kỳ năm ngoái, thấp hơn mức 2,9% của tháng 10. Trong khi đó, đầu tư tài sản cố định giảm 2,6% trong 11 tháng đầu năm 2025 so với cùng kỳ năm trước.

Trong một báo cáo gần đây, các nhà kinh tế của ngân hàng HSBC cho biết tăng trưởng thu nhập khả dụng của hộ gia đình vài năm trở lại đây thấp hơn so với giai đoạn trước đại dịch, còn “thu nhập tăng thêm nhờ bất động sản gần như biến mất”.

Ở chiều ngược lại, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) gần đây nâng dự báo tăng trưởng của Trung Quốc từ 4,8% lên 5%, sát mục tiêu chính thức. Một số ngân hàng, trong đó có ngân hàng Goldman Sachs, cũng nâng dự báo trong những tháng gần đây.

Dù vậy, các ước tính khác vẫn chênh lệch đáng kể. Capital Economics dự báo tăng trưởng năm nay của nước này ở mức 3%-3,5%, còn tổ chức nghiên cứu Rhodium Group dự báo khoảng 2,5%-3%.

Hầu hết các dự báo cho rằng kinh tế Trung Quốc sẽ tăng trưởng chậm lại trong năm 2026 và các năm sau, khi nhà chức trách chủ yếu điều chỉnh chính sách theo hướng từng bước và tiếp tục trì hoãn các cải cách căn cơ - yếu tố được cho là có thể giúp khôi phục niềm tin tiêu dùng.

Theo các nhà kinh tế, các thách thức chủ yếu nằm ở tiêu dùng và đầu tư; trong khi thị trường nhà ở vẫn yếu, đà tăng trưởng có thể tiếp tục chậm chạp.

Dư cung ở nhiều ngành như ô tô, thép và hàng tiêu dùng vẫn là bài toán dai dẳng, tiếp tục kéo giá đi xuống và ăn mòn lợi nhuận của doanh nghiệp.

Theo HSBC, giá xuất khẩu của Trung Quốc đã giảm hơn 20% kể từ đầu năm 2022. Các nhà phân tích của ngân hàng này cho rằng nỗ lực của chính phủ nhằm hạ nhiệt “cuộc chiến đại hạ giá” đến nay mới chưa mang lại hiệu quả đáng kể.

Thặng dư thương mại của Trung Quốc ngày càng lớn - vượt 1 nghìn tỷ USD trong năm 2025. Diễn biến này có thể khiến nhiều quốc gia nâng rào cản thương mại với hàng Trung Quốc, qua đó gây bất lợi cho hoạt động xuất khẩu.

Trong bối cảnh người dân và doanh nghiệp cắt giảm chi tiêu, kể cả các chuyến công tác, một người họ Zhai, chủ một khách sạn bình dân ở thành phố Shijiazhuang, miền Bắc Trung Quốc, tỏ ra bi quan về triển vọng kinh tế.

“Tôi cho rằng kinh tế chưa thể sớm phục hồi. Hợp đồng thuê mặt bằng của tôi hết hạn vào tháng 5 hoặc tháng 6 năm sau. Nếu đến lúc đó tình hình vẫn không cải thiện, tôi sẽ đóng cửa khách sạn”, ông Zhai chia sẻ với hãng tin AP.

-Ngọc Trang

Thị trường chứng khoán Mỹ giảm điểm trong phiên giao dịch ngày thứ Tư (31/12) nhưng hoàn tất một năm tăng điểm mạnh...

Giá dầu thô cũng giảm phiên này, kết thúc một năm giảm sâu do mối lo về sự dư thừa nguồn cung dầu trên toàn cầu.

Lúc đóng cửa, chỉ số SP 500 mất 0,74%, còn 6.845,5 điểm. Chỉ số Nasdaq trượt 0,76%, còn 23.241,99 điểm. Chỉ số Dow Jones mất 303,77 điểm, tương đương giảm 0,63%, còn 48.053,29 điểm.

Đây là phiên giảm thứ tư liên tiếp của chứng khoán Mỹ, song mức độ giảm chỉ ở mức hạn chế và cả ba chỉ số chính cùng ghi nhận mức tăng trưởng hai con số trong năm 2025.

SP 500 - thước đo rộng nhất của chứng khoán Mỹ - tăng 16,39% cả năm, đánh dấu năm thứ ba liên tiếp tăng với tốc độ hai con số.

Nasdaq - chỉ số hưởng lợi nhiều nhất từ cơn sốt trí tuệ nhân tạo (AI) - tăng 20,36%.

Chỉ số Dow Jones tăng 12,97%, và việc chỉ số blue-chip này đuối sức so với hai thước đo còn lại được cho là do không có các cổ phiếu công nghệ trong danh sách thành viên.

Thành quả năm 2025 của chứng khoán Mỹ cho thấy sự phục hồi ấn tượng của thị trường sau đợt bán tháo vào tháng 4 sau khi Tổng thống Donald Trump công bố kế hoạch thuế quan đối ứng gây chấn động. Có thời điểm, SP 500 đã suýt rơi vào trạng thái thị trường đầu cơ giá xuống (bear market) khi giảm 19% so với mức cao vào tháng 2.

Diễn biến chỉ số SP 500 từ đầu năm - Nguồn: Trading Economics.

“Chính quyền đã học được một số bài học rằng việc áp thuế quan một cách thông minh hơn, trên diện hẹp hơn, và thực thi từ tốn sẽ giúp thị trường có thể hấp thụ được. Nhờ những gì đã diễn ra trong năm 2025, thị trường có thể vượt qua được bất kỳ kế hoạch thuế quan nào trong năm 2026, miễn sao Chính phủ Mỹ được những bài học đó. Doanh nghiệp Mỹ đã có thể điều chỉnh để thích ứng và bảo toàn lợi nhuận”, nhà quản lý danh mục Keith Buchanan của công ty Globalt Investments nhận định với hãng tin CNBC.

Các chiến lược gia dự báo SP 500 có thể tiếp tục tăng trưởng với tốc độ hai con số trong năm 2026, nhưng cũng cảnh báo khả năng thị trường có thể giằng co trong xu hướng đi ngang vì tốc độ tăng trưởng lợi nhuận của các công ty niêm yết khó bắt kịp định giá cổ phiếu.

AI đã giữ vai trò là động lực chính của chứng khoán Mỹ trong suốt 3 năm qua. Năm 2023, SP 500 tăng 24%. Tiếp đó, chỉ số này tăng 23% trong năm 2024.

Trong năm 2025, cơn sốt AI vẫn diễn ra, song nhà đầu tư đã bắt đầu tỏ ra hoài nghi về sự bền vững của xu hướng tăng, khi các khoản đầu tư khổng lồ vào lĩnh vực này có triển vọng lợi nhuận thiếu rõ ràng. Trong số các cổ phiếu thuộc nhóm Magnificent 7, Alphabet tăng mạnh nhất năm 2025, với mức tăng hơn 65%. Trong khi đó, cổ phiếu Amazon đuối sức, tăng 5,2% cả năm.

Riêng trong tháng 12 vừa qua, Dow Jones tăng 0,7%, đánh dấu tháng tăng thứ 8 liên tiếp, cho thấy xu hướng tăng điểm đã mở rộng hơn thay vì chỉ tập trung vào cổ phiếu công nghệ. Trái lại, SP 500 giảm 0,1% và Nasdaq giảm 0,5% trong tháng.

Trên thị trường năng lượng, giá dầu thô Brent giao sau tại London giảm 0,48 USD/thùng, tương đương giảm 0,8%, chốt phiên ngày thứ Sáu ở mức 60,85 USD/thùng. Giá dầu WTI giao sau tại New York giảm 0,53 USD/thùng, tương đương giảm 0,9%, chốt ở mức 57,42 USD/thùng.

Giá dầu Brent giảm 19% trong năm 2025, đánh dấu năm giảm mạnh nhất kể từ năm 2020 nếu tính theo tỷ lệ phần trăm, đồng thời là năm giảm thứ ba liên tiếp - chuỗi giảm dài chưa từng thấy. Giá dầu WTI giảm khoảng 20% cả năm.

Diễn biến giá dầu Brent giao sau tại London trong 1 năm qua. Đơn vị: USD/thùng - Nguồn: Trading Economics.

Nhà phân tích Jason Ying của ngân hàng BNP Paribas dự báo giá dầu Brent sẽ giảm xuống mức 55 USD/thùng, trong quý 1/2026 trước khi phục hồi về mức 60 USD/thùng trong năm 2026, khi tăng trưởng nguồn cung chậm lại và nhu cầu vẫn đi ngang.

Giá dầu đã tăng mạnh vào đầu năm 2025 khi Mỹ áp lệnh trừng phạt cứng rắn lên Nga. Cuộc chiến tranh tiếp diễn giữa Nga và Ukraine cũng thúc giá dầu tăng vì phía Ukraine dùng thiết bị bay không người lái tấn công hạ tầng dầu khí của Nga. Cuộc chiến tranh 12 ngày giữa Iran và Israel cũng là một yếu tố hỗ trợ giá dầu.

Tuy nhiên, giá dầu đương đầu áp lực giảm lớn khi OPEC+, liên minh giữa Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu lửa (OPEC) và một số thành viên ngoài khối gồm Nga, liên tục tăng sản lượng. Từ tháng 4 đến nay, khối này đã nâng hạn ngạch sản lượng thêm 2,9 triệu thùng/ngày. Hiện OPEC+ đã tạm dừng việc nâng sản lượng trong quý 1/2026.

Phần lớn các nhà phân tích dự báo nguồn cung dầu sẽ vượt nhu cầu trong năm nay. Các con số ước tính về sự dư thừa cung dầu toàn cầu 2026 dao động từ 3,84 triệu thùng ngày của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đến 2 triệu thùng/ngày của ngân hàng Goldman Sachs.

“Nếu giá dầu thực sự giảm mạnh, OPEC+ có thể giảm sản lượng. Tuy nhiên, giá dầu phải giảm về gần ngưỡng 50 USD/thùng thì họ mới hành động như vậy”, chiến lược gia Martijn Rats của ngân hàng đầu tư Morgan Stanley nhận định với hãng tin Reuters.

-Bình Minh

Tràn đầy năng lượng, cảm xúc dâng trào, hạnh phúc lan tỏa, thư thái giữa thiên nhiên,… là những dư âm đọng lại trong lòng cư dân, du khách tham gia lễ hội Countdown 2026 tại các đô thị lớn của nhà sáng lập Ecopark: Ecopark (Hưng Yên); Eco Central Park (Nghệ An), Eco Retreat (Tây Ninh).

Sự kiện không chỉ là thời khắc chuyển giao, đón năm mới mà còn là nơi kết nối các thế hệ bằng âm nhạc, ánh sáng, cùng lan tỏa tình yêu với thiên nhiên, lối sống xanh cho một năm mới bền vững hơn.

Không khí đón năm mới tại thành phố xanh Ecopark.

Tối 31/12, đồng loạt tại 3 dự án lớn ở 3 miền Bắc - Trung - Nam: Ecopark, Eco Central Park, Eco Retreat, nhà sáng lập Ecopark đã tổ chức đại nhạc hội âm thanh, ánh sáng, pháo hoa chào đón năm mới 2026.

Sự kiện nhằm tri ân, phục vụ cư dân và cộng đồng địa phương, diễn ra tại công viên Hồ Thiên Nga - công viên biểu tượng của các đại đô thị Ecopark - thu hút hàng trăm nghìn cư dân, du khách địa phương tham dự.

Không khí sôi động, khán giả “cháy” hết mình tại E-Gen Ecopark Countdown 2026.

Tại thành phố xanh lớn nhất miền Bắc - Ecopark (rộng gần 500ha), giữa không gian 50ha cây xanh, mặt nước của công viên hồ Thiên Nga, cư dân và du khách đã có một đêm bùng nổ, “đốt cháy” mọi giác quan dù nhiệt độ ngoài trời là 15 độ C và càng về đêm càng lạnh.

Sự kiện diễn ra giữa không gian xanh rộng lớn của đại đô thị Ecopark.

Sự kiện năm nay mang chủ đề “E-Gen Ecopark Countdown”, để lan tỏa tinh thần sống xanh, tiết kiệm năng lượng, giảm rác thải, hướng đến lối sống văn minh, bền vững trong khu đô thị. Từ chủ đề này, trên sân khấu, từ ánh sáng đồng hồ trung tâm đến từng đường led viền, tất cả cùng hướng một thông điệp: Khi ta thắp ánh sáng xanh trong chính lòng mình, ta sẽ thắp sáng cả tương lai của Trái Đất.

Diva Mỹ Linh giao lưu cùng khán giả E-Gen Ecopark Countdown.

Xuất hiện trong chương trình, diva Mỹ Linh cùng con gái Mỹ Anh đem đến những ca khúc cảm xúc như: Khúc giao mùa, Mỗi ngày tôi chọn một niềm vui, Phút giao thừa lặng lẽ,… bên cạnh đó, những ca sĩ trẻ và DJ nổi tiếng như: Dương Thuận, Hà Lê, DJ Emma đã mang tới không khí sôi động, bùng cháy cho hàng vạnkhán giả.

“Năm đầu tiên trở thành cư dân, đón năm mới tại Ecopark là cảm giác vừa hào hứng vừa hạnh phúc. Tối nay không chỉ có tôi mà bố mẹ và bạn bè tôi từ Hà Nội cũng đến tham gia cùng. Cả gia đình cùng ăn tối giữa không gian ngoài trời, tản bộ ra công viên, thưởng thức âm nhạc rồi ngắm pháo hoa. Đây sẽ là kỉ niệm đẹp mở đầu cho năm mới với hi vọng sẽ có nhiều niềm vui, gắn kết tình thân”, chị Đặng Thục Linh (28 tuổi, trú tại Haven Park, Ecopark chia sẻ).

Đại nhạc hội Eco Central Park Countdown thu hút gần 30 nghìn cư dân, du khách tham gia.

Tại đại đô thị xanh lớn nhất miền Trung - Eco Central Park (rộng gần 200ha), đây là năm thứ ba chương trình "Eco Central Park Countdown" được tổ chức tại đại đô thị xanh. Sự kiện năm nay mang chủ đề Light up - “Hành trình của ánh sáng”. Đây cũng là địa điểm tổ chức Countdown duy nhất tại Nghệ An sử dụng kỹ thuật laser mapping lên tòa nhà.

Dương Edward trên sân khấu Eco Central Park Countdown.

Tận dụng kiến trúc độc đáo bề thế tại tòa tháp 5 sao Central Park Residences, chủ đầu tư Ecopark sử dụng kỹ thuật laser mapping để tạo hiệu ứng thị giác sống động, kể câu chuyện của kiến trúc, biến mặt tiền Central Park Residences thành một tác phẩm nghệ thuật độc đáo, gây ấn tượng mạnh mẽ với khán giả.

Hơn cả một đại nhạc hội, Eco Central Park Countdown là lễ hội ánh sáng, nơi âm nhạc kết nối trái tim, ánh sáng khơi dậy năng lượng và tất cả cùng “light up” để chào đón một khởi đầu rực rỡ cho 2026.

Hoàng Tôn được khán giả yêu thích bởi những ca khúc lãng mạn.

Khoảnh khắc được mong chờ nhất chương trình - màn trình diễn pháo hoa trên bầu trời đêm, cũng mang lại nhiều cảm xúc cho các khán giả tham dự. Tất cả các nghệ sĩ có mặt trong đêm đại nhạc hội như Hoàng Tôn, Bùi Lan Hương, Dương Edward, Phương Nghiêm cùng hàng loạt DJ đã cùng tiến lên sân khấu, cùng gửi tới khán giả những lời chúc hạnh phúc đặc biệt nhất, như một món quà tinh thần đầy ý nghĩa dành tặng cho tất cả mọi người trong đêm nhạc hội.

Bữa tiệc âm thanh, ánh sáng pháo hoa tại Eco Central Park Countdown.

Ông Nguyễn Thành Quang – Phó giám đốc Kinh doanh Ecopark chia sẻ: “Một năm cũ qua đi để chào đón những thời khắc đầu tiên của một năm mới. Thời gian trôi qua với những dấu ấn đặc biệt trên mảnh đất giàu nét văn hóa đặc trưng. Đó là hành trình liên tục hoàn thành các phân khu, tiện ích đưa vào khai trương, bàn giao cho cư dân. Đó là hành trình xây những tổ ấm đúng nghĩa cho người dân xứ Nghệ. Đó cũng là hành trình gieo yêu thương trên những mảnh đất mà nhà sáng lập Ecopark chạm tới. Và sự kiện Countdown không đơn thuần là đếm ngược đến 1 năm mới, mà còn là dịp để tất cả những người con xứ Nghệ xa xứ cùng trở về đón Tết trong ngôi nhà mới, tận hưởng khoảnh khắc ấm áp bên gia đình, những người thân yêu”.

Lần đầu tiên Eco Retreat Countdown được tổ chức.

Tại khu rừng retreat (trị liệu, phục hồi, tái tạo) đầu tiên của miền Nam - Eco Retreat (rộng 220ha), Eco Retreat Countdown lần đầu tiên được tổ chức. Ngay từ buổi chiều ngày cuối năm, khu vực công viên Hồ Thiên Nga đã tấp nập người dân và du khách đến tham quan, trải nghiệm ẩm thực, hòa mình vào không gian lễ hội giữa thiên nhiên xanh mát.

Uyên Linh mang những ca khúc ấm áp chào đón năm mới cùng cư dân, du khách Eco Retreat Countdown.

Không gian sân khấu Eco Retreat Countdown được dàn dựng công phu, hiện đại. Sự góp mặt của nhiều nghệ sĩ được yêu thích như Uyên Linh, Tăng Phúc, Ricky Star, Phạm Đình Thái Ngân, Phạm Lịch… đã mang đến những màn trình diễn sôi động, thăng hoa, khuấy động gần 40 nghìn khán giả có mặt tại sự kiện. Trong thời khắc chuyển giao sang năm mới, màn pháo hoa rực rỡ trên bầu trời đã tạo nên những khoảnh khắc đầy cảm xúc, khó quên cho cả người dân lẫn du khách.

Pháo hoa bay trên bầu trời đại đô thị Eco Retreat.

“Lần đầu tiên tổ chức lễ hội countdown chào đón năm mới tại vùng đất Bến Lức, Tây Ninh, chúng tôi rất vui vì được cư dân, du khách đón nhận, yêu thích. Khu đô thị dù chưa đón cư dân về sinh sống nhưng chúng tôi muốn tri ân những người vì yêu mà đến, vì yêu mà chọn Ecopark là nhà; đồng thời chúng tôi cũng muốn coi sự kiện như một món quà chủ đầu tư Ecopark gửi tặng đến người dân địa phương và vùng lân cận. Chúc toàn thể mọi người có một năm sức khỏe, hạnh phúc, bình an”, ông Nguyễn Thành Quang chia sẻ thêm.

Cư dân, du khách có bữa tiệc pháo hoa mãn nhãn tại Eco Retreat Countdown

Đại đô thị sinh thái Eco Retreat do nhà sáng lập Ecopark phát triển, tọa lạc tại xã Bến Lức, sở hữu vị trí kết nối thuận lợi đến trung tâm và TP. HCM qua cao tốc TP. HCM – Trung Lương. Dự án được định hướng phát triển theo phong cách sống hiện đại, gần gũi thiên nhiên, chú trọng chăm sóc sức khỏe toàn diện theo tinh thần Nhật Bản.

Eco Retreat tích hợp hệ thống tiện ích đa dạng như câu lạc bộ thể thao, hồ bơi, gym, spa cùng quần thể công viên – vườn chủ đề rộng khoảng 50 héc-ta. Dự án cung cấp nhiều loại hình bất động sản, đáp ứng nhu cầu nghỉ dưỡng, second home và an cư của cư dân, chuyên gia thu nhập cao tại TP. HCM và Tây Ninh.

Hiện nhiều hạng mục đã đi vào hoạt động, nổi bật như công viên Hồ Thiên Nga, Retreat Forest Clubhouse và khu thương mại trải nghiệm Eco Bazaar, góp phần nâng cao chất lượng sống và thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội địa phương.

-Mai Phương

Mặc dù ở giai đoạn ban đầu nhưng trong nhiều lĩnh vực đã có những mô hình áp dụng kinh tế tuần hoàn hiệu quả thiết thực. Thực tế thời gian qua đã có sự dịch chuyển mạnh mẽ về chính sách, nhận thức cũng như các mô hình thực hành tốt về kinh tế tuần hoàn trong các doanh nghiệp và địa phương ở Việt Nam. Ứng dụng kinh tế tuần hoàn đã đóng góp vào phát triển kinh tế theo hướng bền vững hơn, tiết kiệm tài nguyên, giảm phát thải, thân thiện môi trường, nâng cao tính cạnh tranh và thúc đẩy các ngành nghề mới. Thực tế này được các chuyên gia trong nước và quốc tế, doanh nghiệp chia sẻ và thảo luận tại Phiên chuyên đề về Kinh tế tuần hoàn với chủ đề “Thúc đẩy chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cao và phát triển bền vững” vừa diễn ra trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế Việt Nam năm 2025, triển vọng năm 2026.

“Tập đoàn TH đã lựa chọn con đường phát triển bền vững từ rất sớm. Đây là bước đi mang ý nghĩa chiến lược, đồng thời cũng là cam kết vì hạnh phúc cộng đồng. Giá trị cốt lõi của Tập đoàn TH là tạo ra những sản phẩm mang lại lợi ích cho sức khỏe cộng đồng nhưng không làm tổn hại đến môi trường. Đó là triết lý xuyên suốt trong mọi hoạt động của chúng tôi: làm bất cứ điều gì cũng phải nghĩ đến thế hệ tương lai.

Kinh tế tuần hoàn chính là nền tảng của kinh tế xanh và kinh tế tự nhiên. Các dự án đầu tư của Tập đoàn TH đều được định hướng ứng dụng công nghệ cao, công nghệ xanh nhằm tạo ra những sản phẩm sữa tinh túy nhất cho người dùng, đồng thời góp phần thực hiện cam kết Net Zero vào năm 2050.

Quá trình thực thi kinh tế tuần hoàn, chúng tôi triển khai nhiều giải pháp và sáng kiến cụ thể trong chuỗi sản xuất khép kín. Ví dụ về năng lượng tái tạo, trong sản xuất công nghiệp, chúng tôi sử dụng nhiên liệu biomass để vận hành lò hơi, thay thế nhiên liệu hóa thạch. Giải pháp này giúp giảm phát thải khoảng 10.000 tấn CO2 mỗi năm. Bên cạnh đó, chúng tôi tận dụng năng lượng mặt trời để phát điện, góp phần gia tăng tỷ trọng năng lượng xanh và từng bước tự chủ nguồn năng lượng phục vụ sản xuất.

Ở góc độ khác, tôi muốn nói đến năng lượng sinh học từ thức ăn được chuyển hóa trong cơ thể bò để duy trì sự sống và sản xuất sữa. Nguồn thức ăn này chủ yếu đến từ phụ phẩm nông nghiệp và công nghiệp thực phẩm. Cụ thể, rơm rạ, trấu từ sản xuất nông nghiệp được dùng làm thức ăn và đệm chuồng; sau đó được ủ thành phân compost, quay trở lại bón cho đồng ruộng. Các phụ phẩm như bã mía, bã bia, bã đậu từ các nhà máy đường, bia, ép dầu… đều được tận dụng làm thức ăn cho bò.

Tôi thường nói: các ngành công nghiệp nên “cảm ơn” ngành chăn nuôi. Nếu không có chăn nuôi, những thứ này sẽ bị coi là phế phẩm bỏ đi. Với chăn nuôi, chúng trở thành phụ phẩm có giá trị kinh tế và người nông dân như chúng tôi thậm chí phải “xếp hàng” để thu mua.

Đây là mối liên kết chặt chẽ giữa chăn nuôi và công nghiệp thực phẩm thành một hệ sinh thái kinh tế tuần hoàn hoàn chỉnh, nơi tài nguyên được tái tạo và tái sử dụng liên tục. Tôi cho rằng không có ngành nào ứng dụng kinh tế tuần hoàn tốt hơn nông nghiệp. Đây là ngành có khả năng tái tạo tự nhiên, khép kín và lý tưởng nhất.

Một nội dung quan trọng khác là xử lý chất thải chăn nuôi. Với chúng tôi, chất thải không phải là gánh nặng mà là tài nguyên, giá trị kinh tế cụ thể. Phân bò được xử lý thành phân hữu cơ chất lượng cao, cải tạo đất, tăng năng suất cây trồng, giảm sử dụng phân hóa học và thuốc bảo vệ thực vật. Bên cạnh đó, chúng tôi triển khai các giải pháp bao bì xanh, thu gom và tái chế vỏ hộp sữa; chuyển sang sử dụng các loại bao bì thân thiện môi trường, hạn chế nhựa dùng một lần.

Với việc đầu tư vào kinh tế tuần hoàn giúp Tập đoàn TH tiết kiệm hàng chục tỷ đồng mỗi năm, giảm thiểu rủi ro môi trường và gia tăng giá trị thương hiệu trong nước cũng như quốc tế. Chúng tôi là thành viên sáng lập của các liên minh uy tín như Liên minh Doanh nghiệp vì môi trường Việt Nam (VBCSD) và hiện là một trong số ít doanh nghiệp tại Việt Nam có hai nhà máy đạt trung hòa carbon”.

“Khu công nghiệp (KCN) sinh thái là KCN trong đó có doanh nghiệp thực hiện các hoạt động sử dụng hiệu quả tài nguyên, sản xuất sạch hơn, bảo vệ môi trường và liên kết, hợp tác trong sản xuất để đạt được hiệu quả kinh tế, môi trường và xã hội cao hơn so với KCN thông thường.

Một trong những mục tiêu chính của KCN sinh thái là thúc đẩy hoạt động của chuyển đổi từ mô hình kinh tế tuyến tính ("khai thác - sản xuất - thải bỏ") sang kinh tế tuần hoàn ("khai thác - sản xuất - tái sử dụng/tái chế") thông qua các hoạt động sản xuất sạch hơn, cộng sinh công nghiệp.

Việt Nam đã bắt đầu thí điểm mô hình KCN sinh thái từ năm 2015, thông qua sự hỗ trợ kỹ thuật từ  UNIDO phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư (nay là Bộ Tài chính) thực hiện với sự hỗ trợ của các tổ chức quốc tế như SECO, GEF… Đến nay, thực hành KCN sinh thái ở Việt Nam đã có những thành tựu đáng kể.

Về chính sách, thành tựu lớn nhất là việc thể chế hóa và đưa mô hình này vào các văn bản pháp luật như Nghị định số 35/2022/NĐ-CP; Thông tư số 05/2025/TT-BKHĐT về hướng dẫn xây dựng KCN sinh thái.

Theo đó các quy định về KCN sinh thái, quy trình công nhận KCN đã rõ ràng, cụ thể. Lần đầu tiên, các tiêu chí xác định KCN sinh thái, doanh nghiệp sinh thái được quy định rõ ràng, tạo cơ sở pháp lý quan trọng để khuyến khích các KCN áp dụng mô hình và được hưởng các ưu đãi đầu tư.

Ngoài ra, dự án còn hỗ trợ xây dựng Thông tư 05/2025/TT-BKHDT hướng dẫn thực hiện Nghị định số 35/2022/NĐ-CP, trong đó, các quy trình thủ tục và biểu mẫu đăng ký, báo cáo được chi tiết hóa, làm căn cứ để các địa phương và chủ đầu tư áp dụng thống nhất, đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả.

KCN sinh thái cũng đã được đề cập trong nhiều chiến lược quan trọng. Các nội dung về KCN sinh thái cũng được lồng ghép vào nhiều chính sách quan trọng, như Chiến lược thực hiện sản xuất và tiêu dùng bền vững đến năm 2030; Chiến lược tăng trưởng xanh quốc gia giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn 2050; Nghị quyết 59/NQ-TW ngày 24/01/2025 của Bộ Chính trị.

Về mặt thực tiễn, dự án đã triển khai các can thiệp kỹ thuật sâu rộng vào hoạt động của năm KCN thí điểm gồm Deep C (Hải Phòng), Amata (Đồng Nai), Hiệp Phước (TP.Hồ Chí Minh), Hòa Khánh (Đà Nẵng) và Trà Nóc 1 2 (Cần Thơ). Năng lực của KCN, doanh nghiệp tham gia chuyển đổi dự án KCN sinh thái qua sự hỗ trợ của UNIDO được nâng cao.

Cụ thể, dự án GEIPP Việt Nam đã đánh giá hiện trạng, xác định các cơ hội cải thiện, lập kế hoạch triển khai các giải pháp RECP và cộng sinh công nghiệp, và đào tạo cho cán bộ quản lý, đại diện ban quản lý KCN và doanh nghiệp.

Trong giai đoạn 2020-2024, dự án đã đạt những kết quả quan trọng như: hơn 90 doanh nghiệp được hỗ trợ để áp dụng RECP, với 889 giải pháp được xác định, trong đó 429 giải pháp đã được triển khai thành công. Qua đó, mỗi năm các doanh nghiệp này đã tiết kiệm 14.378 MWh điện, 264.127 GJ nhiên liệu hóa thạch, 278.690 m3 nước, tái chế 49.257 tấn vật liệu và 22.180 tấn hóa chất; đồng thời giảm phát thải 138.994 tấn CO2 tương đương, mang lại 2,6 triệu USD lợi nhuận vận hành, với 3,3 triệu USD vốn đầu tư huy động từ tư nhân. Hệ thống tài liệu hướng dẫn chi tiết cho KCN sinh thái ngày càng hoàn thiện…

Thời gian tới, việc nhân rộng mô hình KCN sinh thái là rất cần thiết. Bước quan trọng nhất trong thúc đẩy nhân rộng mô hình KCN sinh thái chính là hình hành một hệ thống các cơ quan có thẩm quyền trong khuôn khổ pháp lý hiện hành có chức năng nhiệm vụ rõ ràng đảm nhiệm việc hoạch định, thực thi chính sách ở cấp quốc gia và địa phương.

Bên cạnh đó, cần có các chính sách cập nhật và phù hợp hơn với thực tiễn thực hiện KCN sinh thái nhằm thúc đẩy kinh tế tuần hoàn (tuần hoàn tái sử dụng nước thải trong KCN), các chính sách ưu đãi, khuyến khích doanh nghiệp, KCN chuyển đổi; tăng cường trao đổi đối thoại chính sách nhằm giải quyết khó khăn vướng mắc trong thực hiện KCN sinh thái cũng như chia sẻ các điển hình nhằm nhân rộng mô hình”.

“Thực tế thời gian qua đã có sự dịch chuyển mạnh mẽ về chính sách, nhận thức cũng như các thực hành tốt về kinh tế tuần hoàn trong các doanh nghiệp, địa phương ở Việt Nam. Ứng dụng kinh tế tuần hoàn đã đóng góp vào phát triển kinh tế theo hướng bền vững hơn, tiết kiệm tài nguyên, giảm phát thải, thân thiện môi trường, nâng cao tính cạnh tranh, thúc đẩy các ngành nghề mới, tạo ra các việc làm xanh.

Chúng tôi đánh giá dư địa để phát triển kinh tế tuần hoàn ở Việt Nam còn rất lớn. Cụ thể, trong ngành nhựa, hiện nay tiêu dùng nội địa đang phát sinh lượng chất thải nhựa rất lớn nhưng chưa tận dụng hết. Trong khi đó hàng năm Việt Nam vẫn phải nhập khẩu phế liệu để đáp ứng nhu cầu sản xuất. Điều này cho thấy vẫn còn nhiều không gian để thúc đẩy kinh tế tuần hoàn trong thời gian tới.

Trong ngành nông nghiệp, phế phụ phẩm nông nghiệp phát sinh hàng năm lên tới 150 triệu tấn/năm, gấp 6 lần lượng phát sinh chất thải rắn. Với khối lượng phế, phụ phẩm nông nghiệp lớn này không được tái sử dụng, tận dụng một cách đầy đủ sẽ là một áp lực rất lớn cho nền kinh tế.

Bên cạnh đó, 30% lượng chất thải đến từ ngành xây dựng. Do đó, việc tái sử dụng vật liệu xây dựng cho các công trình hoặc dùng để san lấp là rất quan trọng và nhiều tiềm năng.

Hiện, công nghiệp sản xuất xi măng Việt Nam đang đứng thứ 5 thế giới nhưng việc sử dụng, đồng xử lý trong lò nung xi măng hiện nay chỉ đạt 4-5% thay thế nhiên liệu, trong khi đó các nước như  Na Uy tỷ lệ này đạt 75% và Đức là 50%.

Như vậy, với công suất sản xuất xi măng, năng lực xử lý chất thải là rất lớn. Tuy nhiên, Việt Nam hiện đang tiếp tục xây dựng các nhà máy đốt rác phát điện mới. Chúng tôi cho rằng đây là những điểm chưa hợp lý trong bài toán tổng thể về quản lý chất thải.

Về nước thải công nghiệp, nhu cầu tái sử dụng nước thải công nghiệp là rất lớn nhưng doanh nghiệp chỉ sử dụng để phục vụ rửa đường, tưới cây và các hoạt động trong khuôn viên nhà máy. Nếu nhà máy này tái chế cho nhà máy khác sử dụng sẽ gặp vướng về hành lang pháp lý, đánh giá tác động môi trường và giấy phép môi trường.

Từ thực tế trên, chúng tôi kiến nghị, trước hết, cần thiết lập hệ thống giám sát, đánh giá để có thể theo dõi và lượng hóa. Trong các Diễn đàn Kinh tế tuần hoàn chúng tôi phối hợp với các cơ quan tổ chức từ năm 2022 đến nay đều đưa ra các khuyến nghị về vấn đề hệ thống đánh giá để có thể lượng hóa được.

Ngoài các chỉ tiêu về môi trường và xã hội, chỉ tiêu về kinh tế, đóng góp cho GDP từ lĩnh vực kinh tế tuần hoàn hoặc việc làm xanh được tạo ra từ nền kinh tế tuần hoàn là những vấn đề được khuyến nghị để nâng cao vai trò, góc độ kinh tế của kinh tế tuần hoàn.

Bên cạnh đó, cần tập trung khai thác yếu tố đặc thù của kinh tế tuần hoàn để có sự khác biệt nhất định. Yếu tố quan trọng nhất là đảm bảo tuần hoàn vật liệu trong nền kinh tế; đầu ra của của ngành này sẽ là đầu vào của các ngành khác. Để làm được điều đó cần giải quyết từ khâu thiết kế.

Cụ thể trong thiết kế, chúng tôi gợi ý 3 mức độ. Thứ nhất, thiết kế sinh thái tuần hoàn ở góc độ sản phẩm. Thứ hai, thiết kế tuần hoàn cho những khu vực địa lý, ranh giới nhất định như khu công nghiệp sinh thái, tỉnh/thành phố. Thứ ba, ở mức độ cao nhất có thể thiết kế tuần hoàn cho các chuỗi giá trị, từ đó đóng góp trực tiếp cho mức độ tuần hoàn của nền kinh tế”.

“Kinh tế tuần hoàn không còn là lựa chọn mà tiến tới là bắt buộc trong thời gian trung và dài hạn sắp tới. Trong hai năm trở lại đây, đặc biệt sau dịch Covid-19, thị trường gặp khó khăn, các doanh nghiệp cũng bước vào thời kỳ cạn kiệt về năng lực tài chính.

Bên cạnh đó, các thị trường lớn cũng siết tiêu dùng, trong khi đó các sản phẩm liên quan đến tuần hoàn, bền vững, xanh nhìn chung có giá cao hơn thông thường. Vì vậy, nếu các doanh nghiệp không lựa chọn bước đi thận trọng sẽ không xác định đúng nhu cầu của thị trường.

Về các mô hình tuần hoàn trong ngành dệt may hiện nay xoay quanh các chữ “R”, thậm chí trên thế giới có những mô hình có Rethink (nghĩ lại), Refurbish (làm mới lại các sản phẩm)…

Với Việt Nam, tôi cho rằng ngành dệt may là sản xuất truyền thống, cơ bản. Với tốc độ phát triển như hiện tại cần lựa chọn bước đi chắc chắn, tập trung vào Reduce (Giảm thiểu), Reuse (Tái sử dụng), Recycle (Tái chế)…

Reduce (giảm thiểu) từ phía cung, từ nhà sản xuất là phương pháp có thể tạo ra lợi ích kinh tế ngay, có thể đo đếm được, đó là giảm sử dụng năng lượng từ hóa thạch thay bằng năng lượng mặt trời, tiết giảm sử dụng nguyên liệu nguyên sinh đầu vào, giảm phát thải, giảm ảnh hưởng đến môi trường. Làm sao những yếu tố này có thể đo đếm được, ví dụ, giảm dư thừa nguyên liệu trong sản xuất đầu vào.

Ở khía cạnh cầu, xu hướng thế giới cho thấy chi tiêu đang cắt giảm, thị hiếu người dân có nhu cầu sử dụng ít hơn, tức vòng đời của sản phẩm dài hơn, nên khối lượng tiêu dùng trên mỗi đơn vị con người hằng năm giảm.

Tuy nhiên, nhu cầu giảm cũng là bài toán của các doanh nghiệp dệt may, phải tập trung vào các sản phẩm có giá trị, thiết kế chất lượng vòng đời sản phẩm dài hơn, và bền vững để thuyết phục người tiêu dùng.

Reuse trong ngành dệt may tập trung vào kéo dài vòng đời sản phẩm trong chuỗi giá trị. Hiện nay, mô hình Reuse trên thế giới phát triển mạnh ở thị trường hàng secondhand. Do đó, các nhà sản xuất hàng dệt may cần phải suy tính đến việc thiết kế được sản phẩm có vòng đời dài hơn”.

“Năm 2019, trước khi có các chương trình hỗ trợ, tỷ lệ xử lý và tái chế rác thải tại Huế còn rất thấp, phát sinh nhiều bất cập trong công tác quản lý đô thị. Sau hơn 6 năm triển khai, dù tình trạng đã có cải thiện nhưng vẫn còn không ít tồn tại. Điều này cho thấy đây là những vấn đề phức tạp, không thể giải quyết bằng các giải pháp ngắn hạn hay bề nổi.

Trong thời gian qua, thành phố Huế đã ban hành nhiều chính sách, chỉ đạo nhằm xử lý các vấn đề môi trường và đô thị. Tuy nhiên, điều quan trọng là phải tiếp cận một cách bài bản, có chiều sâu.

Huế cũng nhận được sự hỗ trợ từ nhiều tổ chức quốc tế như UNDP và các đối tác phát triển trong xây dựng chiến lược hạ tầng xanh và phát triển bền vững.

Với thực tiễn đó, thành phố xác định cần triển khai theo một quy trình chặt chẽ: nghiên cứu, thử nghiệm chính sách, xây dựng chính sách, triển khai, đánh giá và điều chỉnh. Từ năm 2022, với sự hỗ trợ của các tổ chức và chuyên gia quốc tế, Huế đã nghiên cứu về chuyển hóa đô thị. Nghiên cứu chỉ ra 6 nhóm phát thải chính tại Huế, trong đó lĩnh vực xây dựng và vật liệu xây dựng là nguồn phát thải lớn nhất. Các nhóm còn lại gồm: xây dựng - nhà ở; thực phẩm và nông nghiệp; giao thông; quản lý rác thải; dệt may; du lịch.

Từ các nghiên cứu, thành phố đã triển khai nhiều dự án thí điểm và sáng kiến thử nghiệm. Ví dụ: các chương trình giảm rác thải nhựa, thúc đẩy phân loại rác tại nguồn; các dự án chuyển đổi phương tiện giao thông sang xe điện; các mô hình du lịch bền vững, du lịch sinh thái gắn với bảo tồn di sản.

Sau khi Chính phủ ban hành các định hướng về tăng trưởng xanh và trung hòa carbon, Huế đã xây dựng kế hoạch hành động cụ thể cho từng lĩnh vực, phù hợp với điều kiện của địa phương.

Chiến lược phát triển của thành phố hướng đến đô thị xanh, thông minh; bảo tồn di sản; giảm phát thải; sử dụng hiệu quả tài nguyên. Các nội dung này được lồng ghép vào nhiều chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của thành phố. Trong triển khai, Huế đặc biệt chú trọng nâng cao nhận thức cộng đồng, hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp xanh, thu hút đầu tư vào các lĩnh vực thân thiện môi trường và thúc đẩy sự tham gia của người dân.

Ví dụ công tác quản lý rác thải, mỗi chợ trên địa bàn phát sinh khoảng 5 tấn rác/ngày, trong đó khoảng 1,8 tấn có thể tái chế. Tuy nhiên, sau các đợt lũ lớn, lượng rác có thể tăng vọt lên 200 tấn, tạo áp lực lớn cho hệ thống xử lý. Điều này cho thấy giảm phát sinh rác từ gốc quan trọng hơn nhiều so với chỉ tập trung xử lý.

Hiện nay, Huế đã đưa vào vận hành nhà máy xử lý rác công suất khoảng 600 tấn/ngày, đủ khả năng xử lý toàn bộ lượng rác thải sinh hoạt của thành phố sau khi phân loại và tái chế. Nhờ đó, Huế cơ bản không còn phải chôn lấp rác như trước đây.

Trong lĩnh vực công nghiệp, một số nhà máy đã áp dụng công nghệ tiết kiệm nước và năng lượng. Ví dụ, có nhà máy sản xuất bia đã giảm lượng nước sử dụng từ 7-8 lít nước cho một lít bia xuống còn 2,5 lít; giảm tiêu thụ điện năng khoảng 27% nhờ áp dụng công nghệ mới. Trong phát triển khu công nghiệp, thành phố yêu cầu xây dựng mô hình khu công nghiệp xanh, với hệ thống xử lý nước thải tập trung, đảm bảo tiêu chuẩn cao, có thể tái sử dụng cho sinh hoạt và sản xuất.

Thành phố cũng triển khai các mô hình du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng, nghiên cứu phát thải của các loại hình vận chuyển, qua đó khuyến khích các phương thức di chuyển phát thải thấp.

Tất cả các nỗ lực trên hướng mục tiêu nâng cao chất lượng sống, để người dân được hưởng lợi trực tiếp từ hạ tầng xanh, từ quá trình phát triển đô thị bền vững và tăng trưởng xanh của thành phố”.

Nội dung đầy đủ bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 51-52-2025 phát hành ngày 22-29/12/2025. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:

Link: https://vneconomy.vn/don-doc-tap-chi-kinh-te-viet-nam-so-5152-2025.htm

-

Giá vàng và giá bạc đồng loạt giảm trong phiên giao dịch ngày thứ Tư (31/12), khi nhà đầu tư tiếp tục chốt lời sau một năm tăng giá mạnh...

Động thái tăng tỷ lệ ký quỹ đối với các hợp đồng kim loại giao sau của công ty điều hành sàn giao dịch CME Group cũng được cho là một nguyên nhân khiến giá sụt giảm phiên này.

Lúc đóng cửa, giá vàng giao ngay giảm 20,1 USD/oz so với mức chốt của phiên trước, tương đương giảm 0,46%, còn 4.319,6 USD/oz - theo dữ liệu từ sàn giao dịch Kitco. Trong phiên, có lúc giá vàng sụt về vùng 4.270 USD/oz nhưng lực bắt đáy đã đưa giá vàng lấy lại mốc giá chủ chốt 4.300 USD/oz và duy trì cho tới cuối phiên.

Trên sàn COMEX - một bộ phận của CME Group - giá vàng giao sau giảm 1%, chốt ở mức 4.341,1 USD/oz.

Giá bạc giao ngay giảm 6,07%, đóng cửa ở mức 71,66 USD/oz.

Tuần này, giá vàng đạt mức cao nhất mọi thời đại ở mức 4.550 USD/oz và giá bạc lập kỷ lục mức 84 USD/oz. Hoạt động chốt lời sau đó đã khiến giá các kim loại này giảm dữ dội.

Cả tuần, giá vàng giảm 4,7% và giá bạc giảm 9,7%.

Ngoài hoạt động chốt lời, giá vàng và giá bạc còn giảm mạnh trong phiên cuối năm do CME Group - một trong những nhà điều hành sàn giao dịch hàng hóa lớn nhất thế giới - tăng yêu cầu về tỷ lệ ký quỹ đối với giao dịch kim loại quý gồm vàng, bạc, bạch kim và palladium.

Đây là lần thứ hai trong vòng 1 tuần công ty này có động thái như vậy. Cú sụt giảm hơn 200 USD/oz trong một phiên của giá vàng vào đầu tuần này một phần cũng do việc CME nâng tỷ lệ ký quỹ trước đó.

Diễn biến giá vàng thế giới trong 1 năm qua. Đơn vị: USD/oz - Nguồn: Trading Economics.

Dù giảm mạnh trong tuần cuối năm, giá vàng thế giới vẫn tăng khoảng 64% trong năm 2025, hoàn tất năm tăng mạnh nhất kể từ năm 1979 và đánh dấu năm tăng thứ ba liên tiếp. Có nhiều yếu tố hỗ trợ giá vàng trong năm qua, gồm việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) hạ lãi suất, cuộc chiến thương mại của Tổng thống Donald Trump dẫn tới nhu cầu phòng ngừa rủi ro của giới đầu tư toàn cầu tăng cao, và hoạt động mua ròng vàng của các quỹ ETF và các ngân hàng trung ương.

Giá bạc tăng gần 150% trong năm 2025, cũng là năm tăng mạnh nhất kể từ năm 1979. Xu hướng tăng dữ dội của giá bạc được thúc đẩy bởi tình trạng thắt chặt trên thị trường bạc toàn cầu, khi nguồn cung hạn chế mà nhu cầu bạc cho sản xuất công nghiệp lại tăng cao trong các ngành và lĩnh vực như ô tô điện, năng lượng tái tạo và trí tuệ nhân tạo (AI).

Diễn biến giá bạc thế giới 1 năm qua. Đơn vị: USD/oz - Nguồn: Trading Economics.

Giới phân tích cho rằng các yếu tố hỗ trợ nền tảng đối với giá vàng hiện vẫn còn nguyên vẹn và xu hướng tăng của giá vàng do đó sẽ duy trì trong năm 2026. Có nhiều dự báo cho rằng giá vàng sẽ đạt tới ngưỡng 5.000 USD/oz trong năm 2026. Dù vậy, một số nhà phân tích kỹ thuật đã chỉ ra những dấu hiệu trên biểu đồ kỹ thuật cho thấy giá vàng đã tăng quá mức và có thể đang bước vào một thời kỳ điều chỉnh.

Quỹ ETF vàng lớn nhất thế giới SPDR Gold Trust bán ròng vàng trong phiên cuối năm, với lượng bán ròng khoảng 1,4 tấn vàng. Khối lượng nắm giữ của quỹ giảm còn 1.070,6 tấn vàng.

Đồng USD tăng giá nhẹ trong phiên này, với chỉ số Dollar Index chốt năm ở mức gần 98,3 điểm. Chỉ số đã tăng hơn 0,3% trong tuần này, nhưng giảm 0,7% trong tháng 12 và giảm 10,2% trong năm 2025.

Mức giá chốt năm của vàng giao ngay tương đương 137,3 triệu đồng/lượng nếu được quy đổi theo tỷ giá USD bán ra tại ngân hàng Vietcombank. Cả năm, giá vàng quy đổi tăng 56,5 triệu đồng/lượng, tương đương tăng xấp xỉ 70%.

Báo giá USD tại Vietcombank chốt năm ở mức 26.047 đồng (mua vào) và 26.377 đồng (bán ra).

-Điệp Vũ

So với các bộ luật khác, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân không chỉ áp dụng với cơ quan, tổ chức, cá nhân tại Việt Nam mà còn bao trùm cả các cơ quan, tổ chức, cá nhân nước ngoài trực tiếp tham gia hoặc có liên quan đến hoạt động xử lý dữ liệu cá nhân của công dân Việt Nam...

Chiều 31/12, Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia tổ chức Tọa đàm “Bảo vệ dữ liệu cá nhân - quyền và trách nhiệm” dưới sự chỉ đạo của Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - Bộ Công an (A05). 

Dữ liệu cá nhân đang trở thành yếu tố quan trọng để phát triển Chính phủ số và kinh tế số. Tuy nhiên, tình trạng thu thập, mua bán và sử dụng trái phép dữ liệu cá nhân hiện nay lại diễn ra phổ biến, gắn với các hành vi giả danh ngân hàng, doanh nghiệp viễn thông, sàn thương mại điện tử và cơ quan công quyền để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản.

Trước tình trạng này, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân đã chính thức được Quốc hội thông qua ngày 26/06/2025, và có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026 sẽ xác lập rõ các quyền dữ liệu cơ bản của công dân, bao gồm quyền được biết, quyền đồng ý, quyền truy cập, chỉnh sửa và yêu cầu xóa dữ liệu; đồng thời quy định trách nhiệm pháp lý của cơ quan nhà nước, tổ chức và doanh nghiệp trong toàn bộ vòng đời thu thập, xử lý, lưu trữ và chia sẻ dữ liệu. 

Do đó, việc luật chính thức có hiệu lực từ ngày mai (1/1/2026) được xem là bước ngoặt quan trọng trong bảo vệ quyền riêng tư, bảo đảm an ninh dữ liệu và củng cố niềm tin số tại Việt Nam.

Thượng tá Nguyễn Đình Đỗ Thi, Phó Trưởng phòng tham mưu Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05 - Bộ Công an). 

Đáng chú ý, so với các luật khác, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân không chỉ áp dụng với cơ quan, tổ chức, cá nhân tại Việt Nam mà còn bao trùm cả các cơ quan, tổ chức, cá nhân nước ngoài trực tiếp tham gia hoặc có liên quan đến hoạt động xử lý dữ liệu cá nhân của công dân Việt Nam và người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch đang sinh sống tại Việt Nam đã được cấp giấy chứng nhận căn cước.

Điều này đồng nghĩa với việc những doanh nghiệp dù không hiện diện pháp nhân, không đăng ký kinh doanh tại Việt Nam, nhưng cung cấp dịch vụ xuyên biên giới và khai thác dữ liệu của người dùng Việt Nam, vẫn buộc phải tuân thủ các quy định của Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Trả lời câu hỏi của VnEconomy liên quan đến việc đảm bảo nhóm đối tượng đặc biệt này tuân thủ quy định và đảm bảo chấp hành xử phạt khi xảy ra sai phạm, Thượng tá Nguyễn Đình Đỗ Thi, Phó Trưởng phòng tham mưu Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Bộ Công an, cho biết, Cục A05 luôn thường xuyên phối hợp với các doanh nghiệp trong và ngoài nước trong công tác đấu tranh, xử lý các hành vi vi phạm an ninh mạng.

“Đối với những doanh nghiệp nước ngoài không hiện diện pháp nhân tại Việt Nam, khi phát sinh vi phạm, chúng tôi sẽ có kênh liên lạc để trao đổi với đại diện của các doanh nghiệp. Bên cạnh đó, A05 cũng phối hợp thông qua cơ quan đại diện thương mại của quốc gia nơi doanh nghiệp đặt trụ sở để liên hệ, làm việc.

Mục tiêu xuyên suốt là bảo vệ dữ liệu cá nhân của người sử dụng, của các doanh nghiệp Việt Nam, đồng thời bảo đảm lợi ích chính đáng của chính các doanh nghiệp nước ngoài. Chúng tôi có cơ chế cụ thể, có thể được quy định ở nghị định, văn bản hướng dẫn thi hành dưới luật để đảm bảo Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân đi vào cuộc sống và đảm bảo tính thực thi”, Thượng tá Nguyễn Đình Đỗ Thi nhấn mạnh. 

Đại tá Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Bộ Công an. 

Theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Bộ Công an, nhấn mạnh quyền được bảo vệ dữ liệu cá nhân, trước đây được hiểu là một phần của quyền riêng tư, nay đã trở thành một quyền độc lập, được pháp luật ghi nhận và bảo hộ.

Hiện có khoảng 80% dân số thế giới đang sống trong các khu vực có quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân, Việt Nam cũng không nằm ngoài xu thế này. 

Theo thống kê của Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, chỉ trong 6 tháng đầu năm 2025, lực lượng chức năng đã phát hiện và xử lý 56 vụ việc liên quan đến mua bán trái phép dữ liệu cá nhân, với quy mô hơn 110 triệu bản ghi dữ liệu bị thu thập và giao dịch trái phép. 

Tình trạng thu thập, mua bán và sử dụng trái phép dữ liệu cá nhân diễn ra ngày càng phổ biến, gắn với các hành vi giả danh ngân hàng, doanh nghiệp viễn thông, sàn thương mại điện tử và cơ quan công quyền để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản. 

“Việc ban hành Nghị định 13 và tiếp đó là Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân - có hiệu lực từ 1/1/2026 là bước đi thể hiện cam kết mạnh mẽ của Nhà nước trong xây dựng một môi trường số an toàn, bảo đảm quyền con người trên không gian mạng”, Đại tá Nguyễn Hồng Quân nhấn mạnh tại sự kiện.

-Bạch Dương

Thủ tướng Phạm Minh chính đánh giá giai đoạn 2021–2025 mặc dù bối cảnh thế giới nhiều bất ổn, kinh tế trong nước gặp nhiều khó khăn nhưng ngành ngân hàng vẫn duy trì vai trò trụ cột ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng. Người đứng đầu Chính phủ cũng nhắc nhở ngành cần xử lý dứt điểm các ngân hàng yếu kém, đặc biệt là SCB...

Ngày 31/12, tại Hà Nội, Ngân hàng Nhà nước tổ chức "Hội nghị Triển khai nhiệm vụ ngân hàng năm 2026", Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tham dự và phát biểu chỉ đạo tại hội nghị.

Phát biểu tại hội nghị, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định: “Trong thành tích chung đạt được của cả nền kinh tế có sự đóng góp quan trọng, tích cực của Ngân hàng Nhà nước với vai trò điều hành chính sách tiền tệ và quản lý hoạt động ngân hàng, đảm bảo an toàn hệ thống, an ninh tiền tệ, ngoại hối của đất nước; có sự đóng góp tích cực của hệ thống các tổ chức tín dụng với vai trò là kênh cung ứng vốn chủ yếu và đáp ứng nhu cầu sử dụng dịch vụ ngân hàng ngày càng cao của xã hội.”

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính phát biểu tại hội nghị (Ảnh: VGP)

"Việc cơ cấu lại các tổ chức tín dụng, nâng cao hiệu quả hoạt động gắn với xử lý nợ xấu tiếp tục đạt được những tiến triển quan trọng; nợ xấu được tập trung xử lý, kiểm soát (tỷ lệ nợ xấu nội bảng dưới 2%); năng lực tài chính, hiệu quả kinh doanh, năng lực cạnh tranh của các tổ chức tín dụng được nâng lên. Đến cuối tháng 9/2025, tổng tài sản của hệ thống đạt trên 25,8 triệu tỷ đồng, tăng 84,4% so với năm 2020; vốn điều lệ đạt trên 1,2 triệu tỷ đồng, tăng 82,4%; vốn chủ sở hữu đạt trên 1,58 triệu tỷ đồng, tăng 52,7%."

Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cho biết, năm 2025 là năm cuối của nhiệm kỳ 2021-2025, vì vậy, đây là hội nghị rất quan trọng của ngành ngân hàng để đánh giá khái quát, toàn diện kết quả thực hiện nhiệm vụ trong cả giai đoạn 2021-2025 theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng, Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm 2021–2025, kết quả thực hiện nhiệm vụ trong năm 2025.

Thống đốc nhấn mạnh đây là một nhiệm kỳ đầy biến động, khó khăn, thách thức nhưng cũng ghi đậm nhiều dấu ấn, nỗ lực, cảm xúc đối diện với những khó khăn chưa từng có. Qua đây, toàn ngành ngân hàng rút ra nhiều bài học và phương hướng cho nhiệm kỳ tới, trước hết là năm 2026.

Theo báo cáo của Ngân hàng Nhà nước, mặt bằng lãi suất cho vay được giữ ổn định trong năm 2025. Đến ngày 30/11, lãi suất cho vay bình quân đối với các giao dịch phát sinh mới của các ngân hàng thương mại ở mức 6,96%/năm, tương đương so với cuối năm 2024.

Tỷ giá điều hành linh hoạt, phù hợp với điều kiện thị trường, góp phần hấp thu các cú sốc bên ngoài; phối hợp đồng bộ các công cụ chính sách tiền tệ (lãi suất, thanh khoản VND),… nhằm ổn định thị trường ngoại tệ, tỷ giá, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát.

Số liệu tại hội nghị cũng cho thấy, đến ngày 10/12/2025, các ngân hàng thương mại đã thực hiện: (i) Cơ cấu lại thời hạn trả nợ cho 2.219 khách hàng với dư nợ khoảng 1.275 tỷ đồng; (ii) Các tổ chức tín dụng giảm lãi suất cho trên 69.000 khách hàng với dư nợ khoảng 18.685 tỷ đồng; (iii) Triển khai các chương trình cho vay khôi phục sản xuất kinh doanh sau bão với lãi suất ưu đãi, đến nay các tổ chức tín dụng đã giải ngân cho vay khoảng 2.238 tỷ đồng cho khoảng 10.600 khách hàng.

Với việc triển khai đồng bộ các giải pháp nêu trên, tăng trưởng tín dụng năm 2025 tích cực hơn so với cùng kỳ năm 2024. Đến ngày 24/12/2025, dư nợ tín dụng nền kinh tế đạt gần 18,41 triệu tỷ đồng, tăng 17,87% so với cuối năm 2024. Cơ cấu tín dụng tiếp tục tập trung vào lĩnh vực sản xuất kinh doanh, nhất là các lĩnh vực ưu tiên, các động lực tăng trưởng theo chủ trương của Chính phủ.

Thanh toán không dùng tiền mặt tăng trưởng mạnh, chuyển đổi số ngân hàng đạt nhiều thành tựu quan trọng, góp phần thúc đẩy kinh tế số, xã hội số, Chính phủ số. 

Đến nay có 87% người trưởng thành tại Việt Nam có tài khoản tại ngân hàng. Nhiều nghiệp vụ cơ bản của ngân hàng đã được số hóa hoàn toàn 100%.

Ngân hàng Nhà nước đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an triển khai Đề án 06 để làm sạch dữ liệu, xác minh thông tin và đối chiếu thông tin sinh trắc học của khách hàng, hỗ trợ các hoạt động nghiệp vụ, qua đó góp phần giảm số lượng vụ việc lừa đảo mất tiền của khách hàng .

Nhiều năm liên tục, Ngân hàng Nhà nước luôn trong nhóm các bộ, ngành dẫn đầu về chỉ số Cải cách hành chính. Trong giai đoạn 2020 - 2024, tỷ lệ thủ tục cắt giảm đạt 39% trên tổng số quy định liên quan đến hoạt động kinh doanh thuộc chức năng quản lý của Ngân hàng Nh nước. Trong năm 2025, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục cắt giảm, đơn giản hóa 269/298 thủ tục hành chính, đạt 90,3%, cắt giảm 255 điều kiện kinh doanh, thay thế hồ sơ giấy bằng dữ liệu đối với 21 thủ tục. Năm 2025, Ngân hàng Nhà nước đã chính thức cung cấp thêm 32 dịch vụ công toàn trình, nâng tổng số đã cung cấp lên 57 dịch vụ, hoàn thành nhiệm vụ 100% thủ tục hành chính đủ điều kiện liên quan đến doanh nghiệp được nâng cấp lên dịch vụ công toàn trình.

Nhìn về năm 2026, Thủ tướng yêu cầu ngành ngân hàng tiếp tục giữ ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và thúc đẩy tăng trưởng hai con số. Một trong những đề xuất đáng chú ý là nghiên cứu bỏ cơ chế trần tín dụng (room tín dụng), thay vào đó áp dụng hạn mức dựa trên xếp hạng tín nhiệm của từng tổ chức. Việc kiểm soát dòng vốn chảy vào các lĩnh vực rủi ro, nhất là bất động sản, cần được triển khai đồng bộ với các biện pháp phòng ngừa rủi ro hệ thống.

Bên cạnh đó, Thủ tướng nhấn mạnh cần “thực hiện chuyển đổi số mạnh mẽ, xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung đạt chuẩn đúng, đủ, sạch, sống; đồng thời xử lý dứt điểm các ngân hàng yếu kém còn tồn tại, đặc biệt là SCB.”

Với định hướng rõ ràng, sự chủ động trong điều hành và nền tảng tích lũy trong 5 năm qua, ngành ngân hàng được kỳ vọng sẽ tiếp tục đóng góp tích cực vào phát triển bền vững nền kinh tế quốc gia.

-Tùng Thư

Tính chung toàn bộ giao dịch, nhóm Viconship đã nâng tổng tỷ lệ sở hữu tại HAH lên hơn 40,5 triệu cổ phiếu, chiếm 23,98% vốn tại HAH.

Công ty Cổ phần Container Việt Nam (mã VSC-HOSE) báo cáo kết quả giao dịch cổ phiếu của tổ chức có liên quan đến Người nội bộ Công ty Cổ phần Vận tải và Xếp dỡ Hải An (mã HAH-HOSE).

Cụ thể, trong 2 ngày 25-26/12, Viconship mua thành công 8 triệu cổ phiếu HAH, nâng tỷ lệ sở hữu trực tiếp lên hơn 17,68%.

Đồng thời, hai công ty con cũng hoàn tất giao dịch theo kế hoạch đã công bố. Công ty TNHH MTV Dịch vụ Cảng Xanh mua đủ 4 triệu từ ngày 26-29/12, nâng tỷ lệ sở hữu lên 3,87%.

Công ty TNHH MTV Trung tâm Logistics Xanh mua thêm 2 triệu cổ phiếu, trong ngày 26/12, đưa tỷ lệ nắm giữ lên 2,43%.

Tính chung toàn bộ giao dịch, nhóm Viconship đã nâng tổng tỷ lệ sở hữu tại HAH lên hơn 40,5 triệu cổ phiếu, chiếm 23,98% vốn tại HAH.

Được biết ngày 8/12/2025, Xếp dỡ Hải An đã tiến hành họp Đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) bất thường năm 2025. Theo đó, cổ đông HAH đã thông qua việc điều chỉnh kế hoạch sản xuất kinh doanh năm 2025 với tổng sản lượng dự kiến 1.466.000 TEU, tăng 0,8% so với kế hoạch ban đầu; tổng doanh thu ước đạt 5.057 tỷ đồng, tăng 11%; lợi nhuận sau thuế dự đạt 1.140 tỷ đồng, tăng 31,8%.

Đồng thời, thông qua việc sửa đổi, bổ sung phương án phát hành cổ phiếu theo chương trình lựa chọn cho người lao động của công ty mẹ và các công ty con.

Trả lời cổ đông tại ĐHĐCĐ bất thường vừa qua, ban lãnh đạo công ty cho biết sau khi trở thành cổ đông lớn của HAH với tỷ lệ sở hữu khoảng 20%, VSC đã đề xuất phương án hợp tác với HAH để triển khai các dự án đầu tư mua, đóng mới và khai thác đội tàu. Công ty TNHH Hải An Green Shipping Lines được thành lập với tỷ lệ góp vốn với VSC là 60% và HAH là 40% nhằm tiếp tục định hướng đầu tư đội tàu và cho thuê trong thời gian tới. Hải An Green đã ký hợp đồng đóng mới hai tàu container loại 7.000 TEU với giá trị 87 triệu USD/tàu cách đây ba tuần, dự kiến thời gian bàn giao vào năm 2028. Công ty cũng đã đặt cọc 20% giá trị hợp đồng và dự kiến sẽ chi trả 40% (đã bao gồm tiền đặt cọc), phần còn lại sẽ vay ngân hàng.

Song song với đóng tàu mới, Hải An Green cũng sẽ tiến hành đầu tư vào tàu cũ để cho thuê, tạo dòng tiền ổn định. Đây là kế hoạch được đặt ra từ năm 2026.

Về năng lực khai thác cảng, Cảng Hải An hiện có giới hạn tiếp nhận khoảng 5-6 chuyến/tuần, thấp hơn so với nhu cầu vận hành thực tế của đội tàu là 8-9 chuyến/tuần, nên việc điều chuyển tàu là bắt buộc. Để đảm bảo hiệu quả vận hành, từ các năm trước, công ty đã chủ động điều phối lượng tàu vượt quá công suất sang các cảng đối tác. Hiện nay, mỗi khi vượt quá công suất tiếp nhận tại Cảng Hải An, toàn bộ (100%) lượng tàu này sẽ được chuyển sang khai thác tại Cảng Nam Hải Đình Vũ thuộc hệ thống các cảng của VSC và để duy trì và phát triển lợi nhuận, việc tăng quy mô đội tàu là bắt buộc. Công ty dự kiến sẽ tiếp tục đầu tư mua tàu trong năm sau. Bên cạnh việc thường xuyên trình ĐHĐCĐ duyệt mua tàu cũ để khai thác, công ty sẽ tham gia vào các dự án đóng mới (đã có 4 tài đóng mới hoạt động rất tốt từ năm 2022).

Kết thúc 9 tháng đầu năm 2025, HAH ghi nhận doanh thu thuần gần 3.791,5 tỷ đồng, tăng 36,3% so với cùng kỳ (2.781,4 tỷ). Sau khấu trừ đi các khoản thuế phí, công ty báo lãi ròng đạt hơn 1.040,9 tỷ đồng, gấp 2,3 lần cùng kỳ (452 tỷ)

Theo kế hoạch kinh doanh ban đầu, HAH dự kiến doanh thu đạt 4.556 tỷ đồng và lợi nhuận hợp nhất sau thuế ước đạt 865 tỷ đồng trong năm 2025.

Như vậy, kết thúc 3 quý đầu năm, doanh nghiệp đã hoàn thành được 83,2% kế hoạch doanh thu và 120,3% kế hoạch lợi nhuận đã đề ra.

-Hà Anh

Năm 2025, Liên minh châu Âu (EU) cùng lúc đương đầu hai cú sốc thương mại đến từ hai nền kinh tế lớn nhất thế giới là Mỹ và Trung Quốc...

Những sự kiện thương mại liên quan tới hai cú sốc này đã định hình lại bối cảnh thương mại toàn cầu, buộc EU phải tìm kiếm các liên minh và thị trường mới để duy trì vị thế của mình.

Cú sốc đầu tiên là việc Tổng thống Mỹ Donald Trump áp thuế quan cao nhất trong một thế kỷ qua. Cú sốc thứ hai là khi căng thẳng giữa Mỹ và Trung Quốc leo thang, Bắc Kinh bắt đầu sử dụng sự phụ thuộc của thế giới vào đất hiếm của nước này như một vũ khí.

Ngoài ra, Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen còn cảnh báo về tác động của một “cú sốc Trung Quốc thứ hai" - ám chỉ sự gia tăng đột biến của xuất khẩu Trung Quốc và tình trạng sản xuất công nghiệp dư thừa có thể tràn ngập thị trường châu Âu, đẩy các nhà sản xuất trong nước vào tình thế nguy hiểm.

Trong bối cảnh cuộc chiến tranh Nga - Ukraine tiếp diễn, châu Âu nhận ra những điểm yếu của mình, khi sự phụ thuộc vào Mỹ về an ninh đã làm suy yếu thương mại của khối, đúng vào lúc Trung Quốc gia tăng áp lực bằng cách hạn chế xuất khẩu các khoáng sản quan trọng cần thiết để sản xuất mọi thứ, từ máy bay đến máy giặt. Để vượt qua những thách thức này, EU đã tìm cách. mở rộng thị trường xuất khẩu ở Mỹ Latin, Trung Đông và châu Phi, nhưng đây không phải là một việc dễ dàng.

VẤN ĐỀ KỸ THUẬT SỐ NGÀY CÀNG NÓNG

Hôm 2/4, khi ông Trump công bố kế hoạch thuế quan đối ứng, EU đã bị áp mức thuế 20%. Ông chủ Nhà Trắng xem đây là cách giải quyết thâm hụt thương mại 300 tỷ USD mà Mỹ có với EU. Brussels đã phản bác bằng các con số của mình, cho một mối quan hệ thương mại giữa hai bên thực chất là cân bằng bởi thặng dư hàng hóa 157 tỷ euro của EU đã được bù đắp bởi thâm hụt dịch vụ 109 tỷ euro của EU với Mỹ. Thay cho con số thâm hụt thương mại 300 tỷ USD mà Mỹ đưa ra, EU cho rằng khi tính cả hàng hóa và dịch vụ, thặng dư thương mại của khối này với Mỹ chỉ còn khoảng 50 tỷ USD.

Thuế quan của Mỹ đối với thép và nhôm cũng tăng lên 25%, sau đó lên 50% vào tháng 6, khi Washington tìm cách chấn hưng nền sản xuất công nghiệp trong nước và ứng phó với tình trạng dư thừa công suất ngày càng tăng của Trung Quốc.

Đàm phán thương mại giữa Mỹ và các đối tác, bao gồm EU, sau đó diễn ra căng thẳng. Trong lúc các cuộc thảo luận diễn ra, ông Trump liên tục đe dọa áp các mức thuế trừng phạt mới, đôi khi lên tới 200%, đối với nhiều sản phẩm của châu Âu, từ phim ảnh đến rượu vang và rượu mạnh. Trong thời gian giữa tháng 4 và tháng 7, Ủy viên Thương mại châu Âu Maros Sefcovic đã bay đến Washington 10 lần.

Trong cuộc đối đầu thương mại với EU, Washington cũng nhắm vào vấn đề mà họ gọi là "rào cản phi thuế quan" của châu Âu, đặc biệt là Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA) và Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số (DSA) của EU. Hai đạo luật này đã trở thành một điểm nóng giữa hai bên và căng thẳng đến nay vẫn chưa hạ nhiệt

Vào ngày 27/7, bà von der Leyen và ông Trump đã đạt được một thỏa thuận thương mại tại Turnberry, Scotland. Một tuyên bố chung được công bố vào ngày 21/8 đưa ra các nội dung chính của thỏa thuận: EU không áp thuế quan đối với hầu hết hàng hóa công nghiệp của Mỹ, trong khi Mỹ áp thuế quan lên 15% đối với hàng hóa xuất khẩu của EU vào thị trường Mỹ, EU cam kết đầu tư 600 tỷ USD vào Mỹ trong thời gian đến năm 2028 và mua 750 tỷ USD năng lượng Mỹ trong 3 năm.

Brussels xem đây là kết quả tốt nhất có thể đạt được, nhưng các nhà phê bình cho rằng đây là một thỏa thuận không công bằng đối với châu Âu và là một hệ quả của việc EU phải phụ thuộc vào Mỹ về mặt an ninh.

Hiện tại, châu Âu đang tiếp tục đàm phán với Mỹ để có thêm nhiều sản phẩm được miễn trừ thuế quan và giảm thuế quan đối với nhôm và thép từ mức 50%. Phía Mỹ đòi EU làm mềm nới lỏng các quy định về kỹ thuật số rồi mới tính đến giảm thuế quan thép và nhôm. EU khẳng định rằng các quy tắc kỹ thuật số là “bất khả xâm phạm”, nhưng áp lực lên khối này đang gia tăng.

Thay vì khép lại, cuộc chiến thương mại giữa hai bên dường như đang chuyển sang không gian kỹ thuật số, và đây được dự báo sẽ là một chủ đề chính của đối đầu thương mại giữa hai bờ Đại Tây Dương trong năm mới.

Bất chấp sự hỗn loạn về thuế quan, thương mại toàn cầu đã tăng trưởng trong năm 2025. Nhập khẩu hàng hóa toàn cầu tăng 6,35% trong khi xuất khẩu tăng 6,24% - theo dữ liệu từ St Gallen Endowment for Prosperity Through Trade (SGEPT), một tổ chức theo dõi chính sách thương mại độc lập tại Thụy Sỹ.

Cũng trong năm nay, Trung Quốc đã đạt được một cột mốc thương mại chưa từng có, ghi nhận thặng dư thương mại 1 nghìn tỷ USD. Đối mặt với thuế quan tăng cao ở Mỹ, xuất khẩu của Trung Quốc tràn ngập châu Âu. Trong vòng 1 năm tính đến tháng 11/2025, hàng hóa Trung Quốc vào EU tăng gần 15%. Ở một số quốc gia thành viên, như Italy, mức tăng trưởng đó vượt quá 25%.

MỌI THỨ ĐỀU CÓ THỂ ĐƯỢC VŨ KHÍ HÓA

Bà von der Leyen đã cảnh báo về những tác động tiêu cực của một "cú sốc Trung Quốc thứ hai", tương tự như cú sốc Trung Quốc đầu tiên trong giai đoạn 1999-2007 khi làn sóng hàng hóa Trung Quốc tràn ngập thế giới. Một cú sốc Trung Quốc thứ hai có thể còn gây khó khăn nhiều hơn cho châu Âu, bởi thị trường EU đã hiện đã tràn ngập hàng hóa Trung Quốc và những sản phẩm này đều đã trở nên hiện đại hơn trước.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng cảnh báo rằng sự mất cân bằng thương mại hiện tại giữa châu Âu và Trung Quốc không thể tiếp tục. Trong một bài đăng trên tờ báo Financial Times vào đầu tháng 12 này, ông Macron nhắc nhở Bắc Kinh rằng EU có một loạt công cụ "từ thuế quan đến các biện pháp chống cưỡng chế" mà họ có thể triển khai nếu Trung Quốc từ chối hợp tác.

Tuy nhiên, EU đã gặp khó khăn trong việc đáp trả Trung Quốc. Việc khối này áp thuế quan đối với xe điện của Trung Quốc vào năm 2024 đã phản tác dụng. Bắc Kinh đã trả đũa vào năm 2025 với các mức thuế lên tới 42,7% đối với thịt lợn và sữa, báo hiệu rằng họ sẽ không lùi bước trước sức ép từ Brussels.

Không chỉ dừng ở đó, Trung Quốc bắt đầu hạn chế xuất khẩu đất hiếm, đặt ra nguy cơ lớn các ngành công nghiệp ô tô, công nghệ và quốc phòng của châu Âu. Chỉ sau khi Tổng thống Trump có cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ở Hàn Quốc vào ngày 30/10, Bắc Kinh mới nới lỏng kiểm soát đất hiếm.

Nhưng sau đó, các biện pháp hạn chế xuất khẩu đất hiếm và con chip của Trung Quốc lại gia tăng sau khi Chính phủ Hà Lan giành quyền kiểm soát Nexperia, một hãng chip đặt ở Hà Lan nhưng thuộc sở hữu của một công ty Trung Quốc. Động thái này đã dẫn tới một giằng co giữa các cơ quan chức năng châu Âu và Bắc Kinh. Cuối cùng Hà Lan đã trao lại quyền kiểm soát Nexperia cho các chủ sở hữu Trung Quốc và Trung Quốc đã đồng ý nới lỏng một số hạn chế. Song sự viện này này đã báo hiệu rằng các biện pháp phản ứng của EU là có giới hạn.

Trong một cuộc trao đổi với Euronews, ủy viên Sefcovic nói rằng một trong những bài học mà EU rút ra trong năm nay là mọi thứ đều "có thể được vũ khí hóa" trong một trật tự thế giới mới. “Ngày nay, mọi thứ có thể được vũ khí hóa. Đối với châu Âu, ban đầu là khí đốt Nga, sau đó là nguyên vật liệu quan trọng và chip cao cấp và thấp cấp”, ông nói.

Do đó, EU đã tăng cường nỗ lực đa dạng hóa các mối quan hệ thương mại. Khối này đã ký kết các thỏa thuận thương mại với Mexico, Indonesia, Singapore và khôi phục các cuộc đàm phán với Ấn Độ.

EU đang gặp khó khăn trong việc ký kết thỏa thuận với khối thị trường chung Nam Mỹ Mercosur sau 25 năm đàm phán với Argentina, Brazil, Paraguay và Uruguay. Italy và Pháp đã đẩy việc ký kết thỏa thuận với khối này sang năm 2026, trong khi một cuộc bỏ phiếu về các biện pháp bảo vệ nhằm bảo vệ nông dân EU trước sự cạnh tranh của hàng nông sản từ Mỹ Latin cũng bị hoãn đến năm 2026.

-An Huy

Ngày 31/12/2025, Bộ Thương mại Pakistan đã có văn bản chính thức cho phép miễn trừ các quy định hiện hành và chấp thuận cho các container hàng hóa của Việt Nam bị kẹt tại cảng Karachi được tái xuất sang các cảng biển khác..

Theo thông tin từ Bộ Công Thương, sau thời gian dài bị kẹt tại cảng Karachi (Pakistan) không thể quá cảnh để xuất khẩu sang Afghanistan do căng thẳng, xung đột ở biên giới, gần 500 container chè của doanh nghiệp Việt Nam đã chính thức được phía Pakistan cho phép tái xuất.

Kết quả này đạt được nhờ sự chỉ đạo sát sao của Thủ tướng Chính phủ và sự vào cuộc quyết liệt, liên tục của Bộ Công Thương, thông qua nhiều kênh làm việc song phương với các cơ quan chức năng của Pakistan.

Ngay sau khi nhận được phản ánh của Hiệp hội Chè Việt Nam và các doanh nghiệp về tình trạng gần 500 container chè bị kẹt kéo dài tại cảng Karachi, Bộ Công Thương đã chủ động triển khai đồng bộ nhiều biện pháp, trong đó chỉ đạo Thương vụ Việt Nam tại Pakistan thường xuyên làm việc trực tiếp với các cơ quan liên quan của Pakistan, bao gồm Hải quan, cảng vụ Karachi, Bộ Thương mại và các đơn vị chức năng, để tìm giải pháp tháo gỡ.

Đồng thời phối hợp chặt chẽ với Đại sứ quán Việt Nam tại Pakistan, tổ chức nhiều cuộc tiếp xúc, trao đổi trực tiếp ở các cấp để thúc đẩy phía Pakistan sớm có biện pháp xử lý linh hoạt đối với các lô hàng chè của Việt Nam.

Bộ Công Thương cũng đã gửi công hàm và công thư chính thức tới Bộ Thương mại Pakistan, đề nghị xem xét cơ chế đặc thù, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tái xuất các container chè đi thị trường thứ ba.

Mặt khác, báo cáo và kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, chỉ đạo xử lý vụ việc ở cấp cao, trong đó có việc Thủ tướng Chính phủ Việt Nam gửi thư và dự kiến điện đàm trực tiếp với Thủ tướng Pakistan để thúc đẩy giải quyết.

Nhờ các nỗ lực trên, ngày 31/12/2025, Bộ Thương mại Pakistan đã có văn bản chính thức cho phép miễn trừ các quy định hiện hành (tạm dừng quá cảnh hàng hóa sang Afghanistan) và chấp thuận cho các container hàng hóa của Việt Nam bị kẹt tại cảng Karachi được tái xuất sang các cảng biển khác, theo đề nghị của doanh nghiệp hoặc các đơn vị logistics liên quan.

Quyết định này tạo cơ sở pháp lý quan trọng để giải phóng gần 500 container chè của Việt Nam, giúp doanh nghiệp giảm thiểu thiệt hại về chi phí lưu kho, lưu bãi, bảo toàn chất lượng hàng hóa và ổn định dòng tiền.

Việc tháo gỡ thành công vướng mắc đối với các lô hàng chè tại Pakistan khẳng định vai trò chủ động, trách nhiệm và đồng hành của Bộ Công Thương trong việc bảo vệ quyền lợi chính đáng của doanh nghiệp và người trồng chè Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh thương mại quốc tế và logistics khu vực còn nhiều biến động khó lường.

Bộ Công Thương cho biết sẽ tiếp tục theo dõi sát quá trình triển khai tái xuất trên thực tế, đồng thời phối hợp với các cơ quan liên quan của Việt Nam và Pakistan để hỗ trợ doanh nghiệp hoàn tất các thủ tục cần thiết, cũng như tăng cường cảnh báo rủi ro thị trường, giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong hoạt động xuất khẩu thời gian tới.

Bộ Công Thương-Vũ Khuê

Sau nhiều ngày “tạo” ra tranh luận trái chiều và nhận những đánh giá không mấy thiện cảm từ không ít người dùng liên quan đến yêu cầu cập nhật điều khoản sử dụng mới, chiều ngày 31/12, Zalo bất ngờ thông tin và trả lời một số câu hỏi liên quan đến quyền riêng tư của người dùng và các điều khoản sử dụng…

Về câu hỏi tại sao lại cần các dữ liệu như trong điều khoản sử dụng, Zalo cho biết trong quá trình vận hành, Zalo cần một số dữ liệu của bạn để cung cấp các tính năng ứng dụng, đảm bảo dịch vụ hoạt động ổn định, và bảo mật tài khoản. Các mục đích này được nêu chi tiết trong Điều khoản sử dụng và dữ liệu chỉ được sử dụng cho đúng mục đích đã nêu.

Đối với thông tin căn cước công dân chỉ được thu thập trong một số trường hợp giới hạn khi cần xác minh, bảo vệ tài khoản, chống lừa đảo. Việc xử lý các thông tin này luôn tuân thủ quy định của pháp luật.

“Ngoài ra, Zalo có nghĩa vụ phải yêu cầu thông tin về quan hệ gia đình, nhằm xác minh người giám hộ và bảo đảm quyền lợi với người dưới 16 tuổi”, nền tảng mạng xã hội này thông tin.

Về việc thực hiện các biện pháp nào để bảo vệ dữ liệu của người dùng, Zalo cho biết hệ thống đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế ISO/IEC 27001:2022 về an toàn thông tin và đã được tổ chức BSI đánh giá, cấp chứng nhận. Đây là tiêu chuẩn an toàn thông tin được áp dụng phổ biến trên thế giới. Chúng tôi cũng tuân thủ theo các yêu cầu bảo đảm an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân theo quy chuẩn và quy định của pháp luật Việt Nam.

Bên cạnh đó, nền tảng cho biết đang thực hiện các thủ tục xin phép cơ quan chức năng để triển khai mã hóa đầu cuối (E2EE) để tăng cường bảo mật cho các hội thoại cá nhân.

Zalo cho biết sẽ xoá tài khoản người dùng nếu không chấp nhận Thoả thuận dịch vụ.

Đối với việc dữ liệu bị chia sẻ với bên thứ ba, Zalo thông tin: “Việc chia sẻ với bên thứ ba phải do người dùng chủ động xác nhận đồng ý theo đúng yêu cầu của pháp luật. Ví dụ, khi người dùng truy cập vào các ứng dụng bên thứ ba, chúng tôi sẽ hiển thị màn hình để người dùng có thể quyết định chia sẻ thông tin cho ứng dụng đó”.

Nền tảng khẳng định người dùng luôn có thể xem và rút lại quyền chia sẻ dữ liệu của mình tại mỗi ứng dụng ở mục Quản lý quyền trong Zalo. “Zalo chủ động không lưu trữ nội dung tin nhắn, cuộc gọi giữa các cá nhân”, nền tảng này khẳng định và cho biết “cam kết không sử dụng nội dung tin nhắn, cuộc gọi giữa các cá nhân cho mọi mục đích”.

Với câu hỏi người dùng có quyền kiểm soát dữ liệu cá nhân và quyền riêng tư của mình như thế nào? Zalo cho biết người dùng có thể xem, cập nhật, hoặc điều chỉnh các thiết lập liên quan đến quyền riêng tư ngay trong ứng dụng Zalo (vào Cá nhân > Quyền riêng tư) cũng như liên hệ với Zalo khi cần hỗ trợ về dữ liệu cá nhân.

Chuyện gì xảy ra khi không đồng ý với điều khoản sử dụng của Zalo? Nền tảng này cho biết chỉ có thể xử lý dữ liệu và cung cấp dịch vụ khi có sự đồng ý của người dùng với điều khoản sử dụng.

Trong trường hợp người dùng không đồng ý việc cập nhật điều khoản mới, Zalo cho biết theo quy định của pháp luật về dữ liệu cá nhân, Zalo “có nghĩa vụ” phải xoá dữ liệu trước đây của người dùng.

Trước đó, liên quan đến yêu cầu “cập nhật điều khoản dịch vụ mới” của Zalo, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (Bộ Công Thương) đã có giấy mời gửi Công ty Cổ phần Tập đoàn VNG, về việc thu thập, sử dụng thông tin người dùng và cung cấp các dịch vụ trên nền tảng Zalo. Buổi làm việc dự kiến diễn ra vào sáng 31/12 nhằm làm rõ thông tin phục vụ quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Theo đó, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia yêu cầu VNG phối hợp báo cáo, cung cấp nhiều nhóm thông tin, tài liệu liên quan trực tiếp đến người dùng cá nhân.

Trước hết là thông tin pháp lý cơ bản của doanh nghiệp, bao gồm tư cách pháp lý, vai trò của VNG trong việc sở hữu, quản lý, vận hành nền tảng Zalo tại Việt Nam, cũng như đối tượng người dùng của nền tảng này.

Đồng thời, cung cấp toàn bộ các văn bản, tài liệu liên quan đến điều khoản sử dụng Zalo hiện đang áp dụng đối với người dùng cá nhân tại Việt Nam; các phiên bản điều khoản sử dụng đã được áp dụng trong thời gian 12 tháng gần nhất.

Đối với từng phiên bản, đề nghị làm rõ thời điểm ban hành, thời điểm có hiệu lực và hình thức công bố tới người dùng.

Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia cũng yêu cầu VNG cung cấp thông tin, tài liệu liên quan đến việc sửa đổi, cập nhật các điều khoản sử dụng, bao gồm: Cách thức thông báo cho người dùng, việc yêu cầu người dùng chấp nhận điều khoản mới và các hệ quả phát sinh trong trường hợp người dùng không chấp nhận các nội dung cập nhật…

Dù vậy, tới ngày 31/12, thông tin từ Ủy ban Cạnh tranh quốc gia (Bộ Công Thương), cho biết Công ty VNG, đơn vị vận hành Zalo, đã xin hoãn làm việc do chưa hoàn tất tài liệu cần thiết.

-Nam Anh

Theo báo cáo của Công ty Panko Vina, sau đại dịch Covid-19, doanh nghiệp liên tục thiếu hụt đơn hàng, buộc phải thu hẹp sản xuất. Nhà máy tại Khu công nghiệp Mỹ Phước, thành phố Hồ Chí Minh sẽ chính thức dừng hoạt động từ ngày 1/2/2026...

Ngày 23.12 vừa qua, Công ty TNHH Panko Vina phát đi thông báo về việc chấm dứt hoạt động sản xuất kinh doanh từ ngày 1.2.2026. 

Công ty TNHH Panko Vina đã hoạt động ở Khu công nghiệp Mỹ Phước 1, phường Bến Cát, TPHCM được 23 năm, đây là một trong những doanh nghiệp đầu tiên ở khu công nghiệp này. Panko Vina có khoảng 2.700 lao động đang làm việc.

Ngoài nhà máy tại Khu công nghiệp Mỹ Phước 1, doanh nghiệp này còn nhà máy tại tỉnh Quảng Nam trước đây (nay là thành phố Đà Nẵng).

Theo báo cáo của Panko Vina, sau đại dịch Covid-19, doanh nghiệp liên tục thiếu hụt đơn hàng, buộc phải thu hẹp sản xuất và tập trung hoạt động tại nhà máy ở TP Đà Nẵng. Nhà máy tại Khu công nghiệp Mỹ Phước 1 sẽ chính thức dừng hoạt động từ ngày 1/2/2026.

Việc chấm dứt hoạt động ảnh hưởng đến 2.706 lao động, trong đó có 2.285 lao động nữ. Đáng chú ý, doanh nghiệp hiện trong số này có 43 lao động đang mang thai, 70 người nghỉ thai sản.

Sáng 30/12, đại diện Ban Quản lý các khu chế xuất, công nghiệp TP.HCM (Hepza) cho biết doanh nghiệp này sẽ chi trả lương tháng 13 cho công nhân trước khi đóng cửa.

Đối với lương tháng 1/2026, dù người lao động chỉ làm việc đến ngày 15/1 để hoàn tất đơn hàng, công ty cam kết trả đủ lương đến hết ngày 31/1 theo mức lương tối thiểu vùng mới, thời hạn chi trả chậm nhất là ngày 5/2/2026.

Doanh nghiệp cũng cam kết thực hiện đầy đủ chế độ thai sản, thanh toán tiền phép năm chưa nghỉ và tiếp tục bố trí nhân sự sau ngày 31/1/2026 để hoàn tất việc chốt sổ bảo hiểm xã hội, ra quyết định nghỉ việc cho người lao động.

Liên đoàn Lao động TP.HCM cho biết đã phối hợp với các sở, ngành liên quan và Trung tâm Dịch vụ việc làm TP.HCM xây dựng phương án hỗ trợ toàn diện cho người lao động bị ảnh hưởng. 

Theo kế hoạch, các hoạt động tư vấn, giới thiệu việc làm sẽ được tổ chức trực tiếp ngay tại khu vực doanh nghiệp hoặc thông qua hệ thống trung tâm dịch vụ việc làm.

Thành phố sẽ mời gọi các doanh nghiệp trong và ngoài khu công nghiệp, đặc biệt là các đơn vị thuộc lĩnh vực may mặc, da giày, sản xuất công nghiệp và dịch vụ - những ngành đang có nhu cầu lớn về lao động tham gia tuyển dụng.

Theo ông Trương Văn Phong, Phó Trưởng Ban Quản lý các Khu chế xuất và công nghiệp TPHCM (Hepza), hiện đã có 7 doanh nghiệp lân cận đăng ký tiếp nhận lao động từ công ty TNHH Panko Vina, với tổng nhu cầu tuyển dụng khoảng 3.768 vị trí, vượt số lao động hiện có của doanh nghiệp.

7 công ty muốn tuyển lao động mất việc tại công ty Panko Vina gồm có:

Công ty Motomotion Việt Nam tuyển khoảng 2.148 người; Công ty Zhigao Furniture Việt Nam tuyển 70 người; Công ty New Wide (Việt Nam) tuyển 500 người; Công ty Yazaki EDS Việt Nam tuyển 300 người; Công ty Kỹ nghệ gỗ Hoa Nét (Wanek Furniture) tuyển khoảng 1000 người; Công ty Endo Kondo Việt Nam tuyển 50 người; Công ty Da Nu tuyển khoảng 500 người.

-Song Hoàng

Luật Bảo vệ Dữ liệu Cá nhân chính thức có hiệu lực sẽ mở ra bước ngoặt mới cho quyền riêng tư tại Việt Nam, đồng thời thay đổi cách doanh nghiệp quản lý dữ liệu và nâng cao nhận thức của người tiêu dùng về bảo vệ thông tin cá nhân…

Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân (Personal Data Protection Law - PDPL) (Luật số 91/2025/QH15) được Quốc hội ban hành vào ngày 26/06/2025 sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong việc thiết lập khung pháp lý bảo vệ quyền riêng tư và an toàn dữ liệu cá nhân tại Việt Nam.

Luật số 91/2025/QH15 không chỉ đặt ra các chuẩn mực mới cho việc thu thập, xử lý và sử dụng dữ liệu cá nhân, mà còn yêu cầu doanh nghiệp phải nâng cao năng lực quản trị dữ liệu và bảo mật thông tin trong bối cảnh nền kinh tế số phát triển nhanh chóng.

Theo chuyên gia bảo mật dữ liệu Hoàng Hà, CEO của Data Protectify, điểm nổi bật đầu tiên của Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân là việc chuyển từ “ghi nhận quyền” sang cơ chế thực thi quyền có trách nhiệm. Cụ thể, Luật quy định rõ thời hạn và quy trình tiếp nhận, xử lý các yêu cầu của chủ thể dữ liệu, như yêu cầu truy cập, chỉnh sửa hay xóa dữ liệu cá nhân, qua đó giúp người dùng chủ động kiểm soát toàn bộ vòng đời xử lý dữ liệu của mình.

“Đây không chỉ là một đạo luật mang tính kỹ thuật, mà là bước chuyển quan trọng trong tư duy quản trị dữ liệu tại Việt Nam từ phía doanh nghiệp và cá nhân”, ông Hoàng Hà nhận định.

MẠNG XÃ HỘI KHÔNG ĐƯỢC YÊU CẦU ẢNH VÀ GIẤY TỜ CÁ NHÂN ĐỂ XÁC THỰC TÀI KHOẢN

Đáng chú ý, PDPL lần đầu tiên đưa ra các quy định cụ thể đối với nền tảng mạng xã hội và dịch vụ truyền thông trực tuyến.

Theo Điều 29.2 của Luật Bảo vệ Dữ liệu Cá nhân, nhằm bảo vệ thông tin cá nhân của người dùng, các nền tảng mạng xã hội và dịch vụ truyền thông trực tuyến "không được yêu cầu hình ảnh hoặc video chứa toàn bộ hoặc một phần giấy tờ tùy thân để xác thực tài khoản". Quy định này được đánh giá là bước tiến quan trọng nhằm hạn chế tình trạng thu thập dữ liệu nhạy cảm vượt quá nhu cầu cần thiết, vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro rò rỉ và lạm dụng thông tin cá nhân.

Điều khoản 29.2 trong Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân (Luật số 91/2025/QH15) do Quốc hội ban hành vào ngày 26/06/2025.

Ở chiều ngược lại, PDPL cũng đặt ra các nguyên tắc khi thực hiện quyền của chủ thể dữ liệu, nhằm bảo đảm tính hợp lý và khả thi trong thực tiễn. Doanh nghiệp có cơ sở pháp lý rõ ràng để từ chối những yêu cầu không phù hợp, qua đó duy trì sự cân bằng giữa quyền riêng tư của người dùng và hoạt động vận hành.

Theo CEO Data Protectify, thay đổi lớn thứ hai của PDPL là việc thiết lập khung bảo vệ dữ liệu toàn diện, dựa trên ba trụ cột: thể chế, con người và công nghệ. Tuân thủ dữ liệu không còn dừng lại ở việc ban hành chính sách hay ký kết hợp đồng, mà đòi hỏi doanh nghiệp phải triển khai thực chất các quy trình nội bộ.

Cụ thể, doanh nghiệp cần xây dựng cơ chế tiếp nhận và xử lý yêu cầu của chủ thể dữ liệu, quản lý rủi ro và ứng phó sự cố vi phạm dữ liệu, đồng thời áp dụng các giải pháp kỹ thuật phù hợp như các công nghệ tăng cường quyền riêng tư (PETs). Song song đó là yêu cầu xây dựng văn hóa bảo vệ dữ liệu và thiết lập bộ phận hoặc chức danh Giám đốc bảo vệ dữ liệu (DPO) có đủ năng lực, thẩm quyền và tính độc lập cần thiết.

VI PHẠM DỮ LIỆU PHẢI ĐƯỢC THÔNG BÁO TRONG VÒNG 72 GIỜ

Một điểm mới có tác động trực tiếp đến hoạt động của doanh nghiệp là quy định về nghĩa vụ thông báo vi phạm dữ liệu cá nhân. Theo Điều 23.1 của PDPL, trong trường hợp phát hiện hành vi vi phạm có thể gây tổn hại đến quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội hoặc xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, tài sản của chủ thể dữ liệu, bên kiểm soát dữ liệu, bên xử lý dữ liệu hoặc bên thứ ba phải thông báo cho cơ quan chuyên trách bảo vệ dữ liệu cá nhân chậm nhất trong vòng 72 giờ kể từ thời điểm phát hiện vi phạm.

Theo ông Hoàng Hà, quy định này buộc doanh nghiệp phải xây dựng sẵn kịch bản ứng phó sự cố, hệ thống giám sát và cơ chế ra quyết định nhanh, thay vì xử lý bị động sau khi sự việc đã lan rộng. “Việc tuân thủ thời hạn 72 giờ sẽ là một thách thức lớn nếu doanh nghiệp không chuẩn bị nguồn lực và quy trình phù hợp ,” ông nhận định.

Bước sang năm 2026, doanh nghiệp Việt Nam sẽ phải đối mặt với thách thức tuân thủ trong bối cảnh nhiều luật liên quan đến dữ liệu và công nghệ cùng có hiệu lực, như Luật Trí tuệ nhân tạo, Luật Chuyển đổi số và Luật An ninh mạng. Các quy định này có sự giao thoa, đòi hỏi doanh nghiệp phải tiếp cận vấn đề bảo vệ dữ liệu một cách tổng thể, thay vì triển khai rời rạc. Ông Hoàng Hà, CEO Data Protectify 

Ngoài ra, mỗi ngành nghề lại có những tiêu chuẩn riêng về bảo vệ dữ liệu, buộc doanh nghiệp phải tuân thủ đồng thời cả “chuẩn chung” và “chuẩn theo ngành”. Trong ngắn hạn, điều này có thể tạo áp lực về chi phí, nguồn lực và năng lực thiết kế một lộ trình tuân thủ thống nhất.

Trong bối cảnh đó, vai trò của DPO được xem là then chốt. “DPO cần chuyển hóa các yêu cầu mang tính định hướng của PDPL thành hành động cụ thể, phù hợp với mô hình kinh doanh và mức độ rủi ro của từng doanh nghiệp,” ông Hoàng Hà nhấn mạnh.

PDPL được kỳ vọng sẽ tạo ra những thay đổi rõ rệt trong hành vi của người tiêu dùng Việt Nam. Người dùng ngày càng cân nhắc kỹ lưỡng trước khi đồng ý cung cấp dữ liệu, chú ý hơn đến mục đích sử dụng và phạm vi xử lý thông tin cá nhân, đồng thời sẵn sàng thực hiện các quyền như phản đối xử lý hay yêu cầu xóa dữ liệu khi cảm thấy thiếu minh bạch.

Theo CEO Data Protectify, cách tiếp cận “privacy by design” – tích hợp bảo vệ dữ liệu ngay từ khâu thiết kế sản phẩm, dịch vụ sẽ trở thành yếu tố then chốt để doanh nghiệp xây dựng niềm tin bền vững. “Bảo vệ dữ liệu không chỉ là yêu cầu pháp lý, mà còn là nền tảng của văn hóa quản trị rủi ro và uy tín thương hiệu trong kỷ nguyên số,” ông Hoàng Hà kết luận.

-Như Quỳnh